About this blog

Bonvenon, karaj amikoj!

  • 106 posts
  • 4698 visits

» add a comment?

November 2008
  Sun Mon Tue Wed Thu Fri Sat  
              1  
  2 3 4 5 6 7 8  
  9 10 11 12 13 14 15  
  16 17 18 19 20 21 22  
  23 24 25 26 27 28 29  
  30              

Archives

November 12, 2008

Rakonto pri Aĉeto de Papagoj

Rakonto pri Aĉeto de Papagoj

Elĉinigis Miaohui

  Iu iris por aĉeti papagon. Li vidis markon antaŭ papago: "La papago parolas en du lingvoj, do ĝi kostas ducent dolarojn."
Estas marko antaŭ alia papago: "La papago povas paroli kvar lingvojn, do ĝi kostas 400 dolarojn."
Li trovis tre maljunan papagon palan kaj hirtan kun marko de 800 dolaroj.
Li demandis la vendiston, "Ĉu tiu ĉi papago parolas ok lingvojn?"
La vendisto respondis, "Ne."
La viro estis trafita de surprizo, "Kiel tiom alte kostas la papago maljuna, malbela kaj senkapabla?"
La vendisto diris, "Ĉar la aliaj rigardas lin kiel estron."
La rakonto diras, ke la veraj estroj eble ne posedas grandan kapablon. Se ili nur fidas, amas, iniciatas kaj unuigas la forton pli grandan ol tiu de si mem, ili ludas gravan rolon.
Male, multaj kapabluloj kateniĝas de troa perfekteco. Ili rigardas neniun pli kapabla ol si mem, kaj superrigardas ĉion persone, do li nur estas bonegaj oficistoj kaj komercistoj anstataŭ eminentaj estroj.
© Published at 07:21 ( 1 comment / 50 visits )
This post is public

October 27, 2008

Rakonto pri Fingringo

Rakonto pri Fingringo



   Iam antaŭ longa tempo estis iluminiĝinta lamaa guruo sinkulturanta sur alta monto. Li havis multajn disĉiplojn, kiuj loĝas en la kavernoj de la monto. Spite al longa vojo de cent eĉ mil kilometroj, oni frekventis al la guruo kun granda oferaĵo por esprimi siajn estimon kaj kulton, kaj ricevi de li benon kaj meriton. La guruo ĉion akceptis, kaj poste ĵetis la oferaĵojn malproksimen. La objektoj falis ĝuste antaŭ la ermitajn disĉiplojn laŭ ilia bezono.



  Sub la monto vivis almozulo. Li tuttage sinokupis pri peto de manĝaĵo kaj mono, tamen la havaĵo ne povis plenigi lian ventron. Li vivis en grandaj mizero kaj malsato, do li ofte pensis: "Kiel mi min vivtenos se mi maljuniĝos kaj ne plu povos eliri por peti almozon?" Foje, venis al li saĝa ideo, ke li iru al la lamao por peti lian helpon. La malriĉulo pensis, ke vere maljusta estas la homa sorto. La lamao sidis tuttage nenion farante dum la aliaj donacadis al li, sed la povrulo klopodadis tuttage almozpetante, tamen li neniel povis sin satigi.



  Li do iris al la lamao kaj petis, ke la lamao donu ĉion, kion li ricevos en tuta tago. La lamao konsentis senhezite kaj invitis la malriĉulon resti ĉe li. Kutime ĉiutage la pilgrimantoj svarmis al la monto por kulti la lamaon, tamen tiutage dum la atendo de la malriĉulo, neniu alvenis en la tuta tago. Do li malesperiĝis. La lamao konsoladis lin atendi plue, dirante, ke oni oferos al li grandan donacon. Li do atendis avide kun granda maltrankviliĝo ĝis la profunda nokto. Finfine venis homo kun bova felo al la lamao. Li diris, ke li estas malriĉa kaj havas nenion alian krom la felo. Li deziregis donaci ĝin al la lamao por havigi al si meriton. La lamao akceptis la donacon kaj transdonacis ĝin al la malriĉulo. Vidinte, ke la donaco estas nenio alia ol bovfelo, la malriĉulo malesperiĝis kaj ekploregis dolore. "Ne ploru," la lamao konsolis lin, "vi ricevis grandan rekompencon. En via antaŭa vivo vi donacis al li peceton da bovfelo kiel fingringon, kaj nun vi ricevis de li tutan felon de bovo. Ĉu la rekompenco ricevita de vi ne estas granda?"



  Ĉio, kion ni havas nun en nia vivo, estis semita en niaj antaŭaj vivoj. Se ni deziras feliĉon, kiun ni ankoraŭ ne havas nun, ni semu ĝin senprokraste.



© Published at 01:34 ( 0 comments / 308 visits )
This post is public

October 6, 2008

Rete eldonitaj esperantaĵoj de Miaohui

Saluton, karaj amikoj:

La esperantaj verketo kaj tradukaĵoj de Miaohui eldoniĝis ĉe lulu.com, de kie vi povas elŝuti ilin senpage kaj aboni ilin paginte nur koston por bindado kaj distribuado al la retejo. La ligilo por elŝuto kaj abonado de la materialoj estas: stores.lulu.com/store.php?fAcctID=3050744

© Published at 22:11 ( 1 comment / 100 visits )
This post is public

October 6, 2008

Valoraj Restaĵoj Eltrovitaj sub Xinglong Pagodo

  Unuaklasaj ŝtona kesto, orumita arĝentĉerko, ora botelo por ŝariroj, multe da ŝarirojkaj du "budhaj dentoj" estis eltrovitaj. La Orumita arĝentĉerko estas komparebla kun tiuj en Famensi-templo

La Ĵurnala raportisto informiĝis de la provinca kultura buroo en Shandong provinco, ke arkeoloj trovis ŝtonan keston, orumitan arĝentĉerkon, oran botelon kaj aliajn valorajn restaĵojn en la subtera palaco de Xinglong Pagodo en Yanzhou urbo, Shandong provinco. La grava eltrovo estas tre rara en Ĉinio, kaj havas grandan valoron en la esplorado pri budhismj historio, pentrarto kaj artaĵfarado.

Laŭ raporto, situante en la urbo Yanzhou, Xinglong Pagodo konstruiĝis en Sui-dinastio, kaj rekonstruiĝis en Song-dinastio. Antaŭ nelonge dum la riparado al la subtera palaco de Xinglong Pagodo, arkeologoj trovis iom da valoraj restaĵoj, inter kiuj estas ŝtona kesto. Inter la ŝtona kesto estas orumita arĝentĉerko, ora botelo, ŝariroj, "budhaj dentoj", vitra botelo kaj aliaj objektoj. Ekster la ŝtona kesto oni trovis steleon kun gravuraĵon pri la ŝariroj. Ĝi prezentis la tempon, kaŭzon kaj historion pri konstruado de Xinglong Pagodo kaj la subtera palaco. Ĝi ankaŭ notis la devenon de la verta ŝariro kaj procesion de la oferado al ĝi. Laŭ atesto, la ŝtona kesto, orumita arĝentĉerko kaj ŝarira botelo, estas unuklasaj restaĵoj, dum la ŝtona steleo kaj vitra botelo estas triaklasaj restaĵoj de Ĉinio.

La ŝtona kesto estas la ŝtona ĉerko ekster la budhaj ŝariroj. Ĉirkaŭ la ŝtona kesto kaj sur la kovrilo estas desegnoj de homoj kaj ornamaĵoj. La desegnoj prezentas la figurojn de dharmprotektantoj kaj budhaj disĉiploj por protekti la ŝarirojn en la ŝtona kesto. La orumita arĝentĉerko estas ĉerko farita el arĝento kaj tegita per oro. Ĝi logas je 47 centimetroj, vastas je 20 centimetroj kaj altas je 20 centimetroj. La gravuraĵo sur la ĉerko estas vivecaj. Ambaŭflanke de la ĉerko estas bildoj pri nirvaniĝo de Ŝakjamunio. La budho flanke kuŝas kun okuloj fermitaj kaj mano subtenanta la kapon, dum la kvarspecaj disĉiploj dronas en granda doloro. Ĉiu el ili havas siajn proprajn pozon kaj esprimon. Sur la aliaj flankoj estas desegnoj de budhoj, bodhisatvoj, arahatoj kaj aliaj budhanoj.

La samtempe elterigita ora botelo estas farita el pura oro. Kun formo de melono, kaj alteco je 13 centimetroj, ĝi havas tipan formon de Song-dinaskio. Sur la kovrilo sidas budhana statuo kun du palmoj premantaj surbruste. La ora botelo estas plena de ŝariroj. Krom tio en la ŝtona kesto estas ankaŭ multaj ŝariroj, en diversaj grandeco kaj koloro. La multeco de ŝariroj estas rara en la lando. Laŭ raporto, en la subtera palaco oni trovis du "budhajn dentojn" longan je sep centimetroj, tamen ili ankoraŭ ne determiniĝis.

Laŭ informo de spertuloj, la desegnaĵoj sur la orumita arĝentĉerko kaj ŝtona kesto estas bone kovservitaj en la subtera palaco de Xinglong Pagodo. La enhavoriĉeco kaj fajneco de la desegnaĵoj de la orumita arĝentĉerko en Song-dinastio estas preskaŭ komparebla kun tiuj de la orumita arĝintkesto Tang-stila trovita en Famensi-templo, kaj aliaj oraj ĉerkoj en la sama jaro tute ne povas esti komparataj kun ĝi. En aliaj palacoj de Song-dinastio oni ankaŭ trovis iom da pentraĵoj, sed pli multe el ili estas ne bone konservitaj, kaj estas malpli fajnecaj kaj perfektaj kiel tiuj en la palaco de Xinglong Pagodo. Krome oni unuafoje trovis, ke tiel multaj dharmo-protektantoj gravuriĝis en la ŝtona kesto en la subtera palaco song-stila.

budhaj dentoj
budhaj dentoj
orumita ĉerko
orumita ĉerko
fronto de orumita arĝentĉerko
fronto de orumita arĝentĉerko
budhaj dentoj
budhaj dentoj

© Published at 11:00 ( 0 comments / 46 visits )
This post is public

September 19, 2008

La kapo de Cikatrudo

La kapo de Cikatrudo

  Antaŭ pli ol dudek jaroj, al nia vilaĝo frekventis mezaĝa kastristo por porkidoj. Laŭ la dialekto, li ne estis nia samprovincano. Oni ne sciis pri liaj vera nomo kaj hejmloko. Ili do simple nomis lin cikatrulo, ĉar sennombraj kavetoj kovris lian tutan vizaĝon.
  Kvankam ĉiuj plenkreskuloj opiniis lin afabla kaj bonkora, tamen por ni infanoj, precipe knabetoj, li estis multe pli timinda ol tigro. Kiam nia petolemo ĉagrenis la plenkreskulojn, ili kutime timigis nin per tigroj aŭ lupoj. Vidante tion ne tre helpa, ili do ekminacis per Cikatrulo, la kastristo. Ĉiam ajn, tio povis teni nin kvietaj kaj obeemaj almenaŭ por momento.
  Ĉiufoje, kiam ni knabetoj vidis lin de tre malproksime, ni sinprokraste forkuris aŭ kaŝis nin de io por ke li ne vidu nin. En la okazo, ke ni estis tro proksima al li por forkuri aŭ kaŝiĝi, ni do forte premis nian subventron per ambaŭ manoj kaj timeme sed ŝajne ameme vokis lin Avo kun peto: "Avĉjo Cikatrulo, min ne kastru. Mi estas bona knabo." Tiam li ofte milde palpis al ni la kapon kaj metis la alian manon en sian poŝon. Tio estis timinda, kaj ni ofte estis tro timigita por forkuri aŭ ekplori. Sed ne malofte, anstataŭ la tranĉilon, li elprenis por ni bombonojn. Tiam manĝante lian bonbonon dolĉan, ni kontraŭvole vokis lin avo, kaj samtempe fiksrigaridis lian mildan vizaĝon kun espero en la koro, ke li ne plu metu sian manon en la poŝon.
  Pri tio, la knabinetoj estis tre feliĉaj, ĉar ili havis nenion por fortranĉi, kaj ili eĉ ofte sin defendis per proklamo, "Se vi malestus min, mi raportos al Avcjo Cikatrulo, ke li kastru vin." Mi vere enviis la knabinetojn, kaj ofte riproĉis mian panjon kun ploro, ke ŝi naskis min kiel knabon.
  Tamen en iu periodo oni ne plu vidis la cikatrulon. Oni eksopiris al li kaj maltrankviliĝis vidante sian porkidon ne kastritan. Iuj supozis, ke li estis eskortita al sia hejmloko, dum la aliaj opiniis, ke io malbona trafis lin. Baldaŭ alvenis timinda novaĵo, ke Cikatrulo estis murdita kaj oni trovis lian kapon en kampo de terpomo. Tio ege malĝojigis la plenkreskulojn, ĉar en nia regiono estis neniu alia kastristo krom li, tamen plezurigis nin knabetoj. En la komencaj kelkaj tagoj, kiam ni renkontis unu al la aliaj en la amiketa rondo, la unuaj vortoj ja estis, "Ĉu vi scias, ke la Cikatrulo estas morta? Li ne plu venos kastri nin." Tamen,la ĝojinda afero donis al ni pli da turmentiĝo. Pro la novaĵo, la virinoj ne plu aŭdacis iri el la vilaĝo, kaj la plenkreskuloj ne plu permesis nin ludi en malproksima loko aŭ malfrua vespero, timante, ke ni fariĝus aliaj viktimoj de murdistoj.
  Tiu maltrankviliga situacio daŭris pli ol unu jaro antaŭ ol la Cikatrulo eksteratendite aperis en nia vilaĝo. Li tute ne murdiĝis, sed nur estis fermita kelkan tempon por ke oni "fortranĉu lian voston*" Ho, li eĉ havis voston! Sed kial ni ne rimarkis tion antaŭe? Mi ne povis deteni min de miro kaj scivolemo. Tio ja estis la afero, kiun mi ekkomprenis nur post multaj jaroj.
  Do kiel ekaperis la onidiro, ke lian kapon oni elterigis en la kampo? Iom post iom mi trovis la originon de tio. La kaŭzo estas tre simpla, sed iom miriga. Ie ne tre malproksime, oni sin okupis en elterigo de terpomoj. Subite iu trovis terpomon grandan kiel bovlo. Iuj asertis laŭte, ke tiu rara terpomo tre similas al la kapo de Cikatrulo. Dum ili kolektiĝis ĉirkaŭ la eksterordinara terpomo rigardante kaj ŝercante, preterpasanto hazarde kaptis fragmentojn de oniaj babiloj kaj supozis, ke la cikatrulo estis murdita. Jen kial la simpla sensencaĵo kaŭzis grandan sensacion en nia regiono.
  Pli ol dudek jaroj jam forpasis ĝis tiam, tamen mi neniam forgesis pri la cikatrulo, kiu jam mortis delonge. La kaŭzo estas tre simpla. En mia vivo ne tre longa, ofte aperas tiaj aferoj, kian kaŭzis la kapo de Cikatrulo. De tempo al tempo ankaŭ mi fariĝis inicianto aŭ viktimo de tio. Tio ofte dronigis min en longtempa meditado. Kial oni nur emas sin kaĝigi en sensencaj imagoj aŭ onidiroj, sed ne volas meti sin en esploro kaj pripenso pri la vero?

  * “Fortranĉi voston"
  Iama politiko en ĉinio, kiu malpermesas sin profitigi per kromokupo ,opiniante tion “la vosto de kapitalismo."

© Published at 23:03 ( 0 comments / 95 visits )
This post is public

September 19, 2008

Bonaŭgura Sonĝo

Bonaŭgura Sonĝo

  Ĉio en la mondo estis ankoraŭ vualita de obskura mallumo, tamen la edzo jam vekiĝis delonge kaj neniel povis reendormiĝi. Ne plu povante elteni sian silentadon, li ekvokis sian edzinon kun puŝo: "Vekiĝu, vekiĝu do." La edzino sin turnis kaj malklare grumblis: "Estas ankoraŭ frue. Kion vi kriaĉas? Mi dormemas morte. Lasu min dormi kviete." Sed la edzo ne volis cedi. Li ŝovis la manon sub ŝian litkovrilon kaj ekpinĉis ŝin je la brako dum tiu ĉi volis endormiĝi denove: "Vekiĝu, vekiĝu, mi petas."
  "Kio okazas?" La edzino ekkoleriĝis, pene malferminte la gluemajn palpebrojn, "Ĉu oni venas por dekapigi vin? Vi ne volas dormi, kaj ankaŭ ne lasas la aliajn dormi kviete. Vere damninde!" Furioziĝinte, ŝi pafis insultadon al li kvazaŭ maŝinpafilo.
  "Ne koleru, ne koleru! Mi ĵus faris sonĝon tre strangan." La edzo pardonpetis kun humila tono.
  "Ĉu vi sonĝis, ke diabloj venas por manĝi vian koron?" La edzino rompis liajn vortojn blasfeme, "Diru morgaŭ. Lasu min plu dormi momenton."
  "Ne. Mi volas rakonti al vi ĝuste nun. Mi ne povas atendi ĝis morgaŭ." Insistis obstine la edzo.
  "Kion vi sonĝis?" Konsciante la obstinecon de sia edzo, la virino vole ne vole cedis.
  "Mi sonĝis, ke pluvegas kaj okazas granda inundo. Ĉie estas akvo. Pro tio oni devas retiriĝi sur tegmentoj aŭ sinkroĉi sur altaj arboj. Subite, Trezorulo, nia filo, falis en la akvon de la tegmento, kie ni staras. Povante trovi nenian metodon por savi lin, ni nur gape rigardis lin barakti vane en la akvo kun korŝira vekrio de malesperiĝo. Baldaŭ lin englutis la akvo. Dum nia dolora lamentado, io flosis al ni. Ĝuste kiam ĝi flosis preter nia tegmento, mi kaptis ĝin kaj trovis, ke ĝi estas nigra ĉerko. Scivole, ni tiris ĝin el la akvo kaj malfermis la kovrilon. Ni ekvidis eksteratende, ke nia filo kuŝas morta en a ĉerko. Mia koro rompiĝis kaj mi ne plu povis deteni min de ekplorego. Je tio mi vekiĝis. Vekiĝinte, mi neniel povis eltiri min de la imago, ke la sonĝo estas tre bonaŭgura. Vi scias ke laŭ la libroj pri sonĝoj, ĉiu el la akvo, ĉerko kaj mortinto aŭguras riĉaĵon, tamen mi vidis ilin tri unufoje. Ĉu vi havas kontraŭan opinion?"
  "Jes. Ankaŭ mi konsentas kun vi." Nun la edzino multe pli mildiĝis. Ŝi estis granda kredanto je sonĝaŭguroj. Eble ankaŭ ŝi ekscitiĝis de la bonaŭgura sonĝo farita de la edzo.
  "Jes, granda riĉaĵo trafos nin!" La edzo ĝoje krietis, "Eble nia antaŭnokta decido portos al ni riĉaĵon. Ĉu vi ankoraŭ dubas pri nia decido?
  "Humm... Ne, ne plu. Ni agu laŭ via decido. Sed mi havas proponon. Ĉu ne nia filo dronis en via sonĝo? Eble li ja estas la honorulo por la riĉaĵo. Do ni lasu lin elekti la loteriajn biletojn. Ĉu vi konsentas?" Proponis la edzino.
  "Jes, ankaŭ mi tiel opinias." Konsentis la edzo, "Ne aliaj, nur tia decido. Morgaŭ ja estos dimanĉo. Nia filo ne vizitos lernejon. Tio estos oportuno por li iri. Sed ĉu vi certas, ke li povos tion fari?" ekdubis la edzo.
  "Kial ne? Li ja proksimiĝos al dudek jaroj, kaj lernas en la lasta jaro de la supera mezlernejo. Ĉu li ne kapablas tion fari? Estu trankvila!" La edzo diris decideme kaj senhezite, "Kaj krome, plej bone mi iru kun li. Vi sola restu en la hejmo oferi incencbastonojn por la Mamono, ĉu bone? La sonĝon faris vi, do vi restu hejme por adorkliniĝi antaŭ Li. Tiel Li certe volontos beni nin!"
  "Jes, mi agu laŭ via decido." Post momenta pripenso, la edzo konsentis.
  "Nu ni denove endormiĝu. Ni laboradas tuttage kaj vere bezonas bonan ripozon." Dirante, la edzino sin turnis for de la edzo kaj baldaŭ ekronketis nehasteme. Sed tamen, la edzo refoje eksuferis de la sendormeco. Diversaj pensfadenoj entrudiĝis en lian cerbon, kaj li neniel kapablis reteni sin de tumultaj penseroj. Subite, venis al li bona ideo, ke li eknombru por kvietigi sian menson. "Unu, du, tri... cent, cent unu... mil... dekmil..." Bedaŭrinde tio ne helpis. Li jam nombris ĝis dek mil, tamen en lia cerbo ankoraŭ sonis zumado. Povante fari nenion kontraŭ tio, li do devis forrezigni la antaŭan esperon kaj lasis cedeme la pasintan travivaĵon speguliĝi antaŭ liaj okuloj.
  Li estis denaska kamparano honesta kaj neklerita. Kvankam li sin kaĝigis en la kampoj preskaŭ tutajn jarojn, tamen lia enspezo nur sufiĉis por vivteni la tri buŝojn kaj subteni sian filon lerni en lernejo. Dank' al la politika malfermiĝo kaj permeso, ke oni povu sin riĉigi per ĉia laŭleĝa metodo, multaj kamparanoj riĉiĝis ĉi lastajn jarojn. Sorĉate de tio, li prunteprenis 1500 jŭanojn el banko kaj fondis porkejon, sed pro manko de tekniko, neatendita plago trafis lian porkejon kaj ĉiuj porkidoj mortis dum duonmonato. Pro tio, li suferis perdon de mil jŭanoj. Tio estis granda fatalaĵo al li. Kiel li redonu la ŝuldon en la banko? Por likvidi sian ŝuldon, li devis trovi alian rimedon por enspezi monon. Li aŭdis, ke varoj en urbo estas multe pli malkara ol en lia hejmloko, kaj multaj homoj profitis de tia komerco. Do li decidis ankaŭ sin okupi pri tio en libertempo post prizorgado de siaj kampoj. Kun la restaj 500 juanoj en poŝo ĉe sia brusto, li veturis sola al la urbo por pruvi sian fortunon. Atinginte la cellokon, li tuj pravigis la informon, kaj eksentis memfidon pri la ĉifoja adventuro. Timante, ke oni postulon imposton de lin, li ne aŭdacas aĉeti en bazaro. Li aĉetis pakon da vestoj ĉe staplo en nehela angulo de iu strato kaj ŝtele glitis hejmen. Sed atinginte hejmen, li trovis kun indigno kaj malĝojo, ke en la pako la veraj vestoj ankoraŭ ne atingis trionon de liaj aĉetitaĵoj. La ceteraj estis nur eluzitaj tolpecoj. Englutinte sian koleron, li povis fari nenion ol forvendi tion je tre malalta prezo. Pro tio, li perdis preskaŭ ĉiun restan sumon. Tio korsuferigis lin tiel, ke li kuŝis duonmonaton sen dormi kaj manĝi bone.
  Antaŭ nelonge, li prunte kolektis 1500 juanojn kun granda malfacilo el siaj parencoj kaj amikoj por redoni la bankon. Ĝuste tiam, oni anoncis, ke por stimuli la mondeponemon de homoj, la Gubernia Banko decidis vendi loteriajn biletojn kun valoro de tridek juanoj. La mono por la biletoj estas deponitaj senintereze en la banko dum tri jaroj. Tamen se iu estas bonsorta, tiu povus eltiri por si koloran televidon, biciklon, lavmaŝinon kaj aliajn valorajn aparatojn. La iom malpli bonsortaj povus eltiri litkovrilon, veston, mantukon, lesivon kaj aliajn vivbezonaĵojn. Maljunulo en lia vilaĝo nur aĉetis du biletojn, sed hazarde eltiris koloran televidon kun valoro de iom malpli ol 2000 juanojn. Tio vekis grandan sensacion en lia vilaĝo kaj la ĉirkaŭaj. Oni svarmis al la bazarloko por provi sian fortunon, kaj ne malmultaj sin profitigis. Vidante tion, ankaŭ li ektamburetis en la koro. Li ekvolis riski alifoje kaj pripensis pri tio dum kelkaj tagoj. Ju pli li pensis, des pli li sentis sian konkludon prava, ke li ja povos akiri varojn kun valoro de almenaŭ 1500 juanoj se li aĉetos la biletojn per la tuto de 1500 juanoj. Forvendinte la eltiritajn varojn, li povus kaj likvidi la ŝuldon kaj havos deponitan sumon en la banko. La preciza kalkulo revigligis lin. Li babilis al sia edzino pri tio multfoje, sed tiu ĉi timemulino ĉiam kontraŭstaris. Nur en la antaŭa nokto ŝia obstineco ekŝanĉeliĝis, kaj ŝi finfine heziteme konsentis. Laŭ lia decido ili iros al la bazarloko por ĝui sian fortunon en la sekva tago. Post tiu ĉi sonĝo, lia decido pli kaj pli plezurigis lin. Li ege sopiradis al la tagiĝo.
  Finfine mateniĝis. Tuj post kiam la koko kantis triafoje li haste ellitigis sian edzinon kaj tiu ĉi pretigis matenmanĝon kun dormemaj okuloj. Post rapida manĝo, ili tri unue sinturnis al la statuo de Mamono, oferis incensojn kaj flavajn paperojn brulige kaj kultojn genue antaŭ ol ili apartiĝis. Adiaŭinte siajn edzinon kaj filon, li revenis al Mamono kaj pie genuiĝis antaŭ Li. Kultante, oferante novajn incensbastonojn, kaj preĝante kun granda pieco, li dronas en granda feliĉo kaj revo. Eĉ al li ŝajnis, ke la ora ingoto en la mano de Mamono estus destinita por lia posedo.
  Kiam la suno proksimiĝis al la ĉiela zenito, li ne plu povis teni sin trankvila en la preĝado kaj kultado. Bruliginte novajn incensbastonojn en la incensujo, li hastis eksteren kaj tie rigardis al la malproksimo laŭ la ĉefa ŝoseo.
  Post iom da tempo, li trovis en sia vidkampo la filon alvenanta stumblante. En lia dorso estis io simila al paketo. Vidante tion, li ne sindeteneble ekzaltiĝis kaj supozis, ke la filo revenis por voki lin dum la edzino gardas la grandajn objektojn ne facile porteblajn. Li tuj revenis kaj hasteme sin pretigis por eliri kun ĉarumo.
  Transpaŝinte la sojlon, la filo ĵetis la paketon sur la teron kaj ankaŭ falsidiĝis senforte kaj senvorte. Haste malliginte la paketon, la patro trovis nenion krom iom da mantukoj kaj lesivo. Li ĵetis hastan demandon al la filo, "Kion ni eltiris krom ĉi tio?" Post longtempa hezitado, la filo respondis ankoraŭ anhelante: "Nur tiom... Tuj iru al la hospitalo... Mia panjo svenis... Mi dorse portis ŝin al la hospitalo kaj revenis... por... por la enhospitaliĝa kotizo..."
  Aŭdinte tion, la patro stuporiĝis kvazaŭ trafita de tondrego. Liaj oreloj ekzumis, kaj nigraj punktoj aperadis antaŭ liaj okuloj. Li senforte glitis suben kvazaŭ starante sur mola kotono. Pinĉante sian manplaton, li ekdemandis al la filo konfuzite, ĉu tio estas sonĝo...

© Published at 22:44 ( 0 comments / 44 visits )
This post is public

September 17, 2008

Plej Grava Afero

   Plej Grava Afero

Post mia unua kaj lasta rendevuo proponita de mia amikino, neeltenebla malĝojo ekokupis min. Enĉambriĝinte post mia hejmenreveno, mi mute ĵetis min en la liton ignorante la ameman saluton de mia kara patrino. Ĉe la renkontiĝo kun mia amikino, ŝi senpere esprimis sian korinklinon al mi. Mi do kontraŭvole fordankis ŝin pretekstante, ke nun mi ankoraŭ ne volas ĝeni mian kapon pri tia afero. Mi deziras nek edziĝi nek amatiĝi en la nuna tempo. Pri la detala kaŭzo mi tenis mian buŝon ferma malgraŭ ŝia obstina peto. Mi sugestis, ke ni estu ne geamantoj, sed nur ordinaraj geamikoj. Mi ankaŭ esprimis mian proponon, ke ŝi sin turnu al iu alia kaj kun tiu fondu feliĉan familion. Tiel kondutis mi tute kontraŭ mia volo. Verdire, ni jam geamikiĝis multajn jarojn ekde kiam mi instruis anglan lingvon. En la konstanta kontakto kaj interhelpo ŝi jam konkeris mian koron. Tamen mi ne povis ami ŝin, timante, ke ŝi suferos post nia eventuala geedziĝo. Pro la neeldireble malbeninda situacio mi ankoraŭ ne devas revi pri la edziĝo. Antaŭ tiu ĉi renkontiĝo ĉion malagrablan kaŝis la ŝajno, ke mi estas tia, kiaj estas la ordinaraj, tamen tiu neatendita forŝiro de la falsa ŝajno puŝis min multe pli profunden en la malĝoja abismo.
Ĝuste kiam mi kuŝante priploris mian malican sorton, mia patrino tenere vokis min. Venis amiko, ŝuldato de mia patro, por forpreni cent kilogramojn da greno. Mia patro ŝuldis de li cent juanojn kaj donacos tion kiel dankaĵon. Pri ĉio ĉi tia mi ne plu surpriziĝis, ĉar ofte tiel kondutis plej parte de liaj estimataj ŝuldatoj. Mi do indiferente pesis la grenon kaj metis la grensakojn sur lian ĉarumon. Ĉe lia afabla adiaŭo, mi revenis en mian ĉambron senvorte.
Post tio, mi deove okupis mian kuŝejon. Mi ne sciis, post kiom longe, min vekis ekfrapo de pordfolio kontraŭ la muro. Mia patro revenis kaj piede malfermis la pordon. "Ho, vi revenis. Jen varma akvo por lavi al vi la vizaĝon." Milda voĉo de mia patrino. "Kaj hodiaŭ venis Maljuna Li. Li forprenis la grenon."
"Jes, mi jam sciis," fridaj vortoj elflugis tra la lipoj de mia patro. "Ankaŭ mi promesis al Maljuna Wu (Ŭ), ke ni vendos al li la plej grandan arbon en nia korto kontraŭ kvindek juanoj. Eble li venos por dehaki ĝin en la sekva semajno."
"Kiom? Kvindej juanoj? Lastmonate oni volis aĉeti ĝin kontraŭ cent sesdek juanoj, sed vi rifuzis opiniante, ke lia oferata sumo estas ankoraŭ tro malalta. Ĉu vi forgesis?"
"Ne. Tion mi memoras. Sed vi scias, ke ni ŝuldas tricent juanojn al li. Li estas tre bonkora, dirante, ke ni ne hastu por redoni ĝin. Ni ja devas danki lin." Anstataŭ redoni, mia patro sciis nur danki, danki kaj dankaĉi!
Post momento, mia patrino ekparolis, "Hodiaŭ venis vendisto de vinagro. Ne havante monon, mi do ŝanĝis kvin kilogramojn da vinagro per du kilogramoj da maizgrajno."
"Kio? Ĉu vi eklernis malŝpari vidante, ke al ni jam ne plu mankas la greno ĉijare? Sen vinagro oni ankaŭ povas manĝi!" Eble la informo de mia patrino ŝokis lin, ke li ekblekis.
"Kio? Kiel ŝparema vi estas! Ni ŝparas, ŝparadas de jaroj. Kiom ni havigis al ni per ŝparado? Neniom krom ŝuldon kaj dankon senĉesajn!" Rebutis mia patrino. Strange, ŝi fariĝis kuraĝa ekde kiam oni ja ne sciis.
"Haj--" anstataŭ sia kutima furioziĝo, mia patro elspiris longan suspiron kvazaŭ trapikita balono.
Mi kuŝis senmove kun pretendo, ke mi endormiĝis. Sed mi neniel povis elteni kaj malhelpi la aŭdon de miaj oreloj. Kiel bone estus, se mi surdiĝus nenio-aŭdeble! Mi ja bone komprenis, kial li vespiris. Kvazaŭ nemovebla montego, la neniam likvidebla ŝuldo peze premis lin kaj ankaŭ ĉiujn aliajn en nia familio. Foje, dum li estis iom pli bonhumora, mi aludis al li ŝerce: "Laŭ mia memoro, vi ekŝuldis en mia infanaĝo." Sed tamen, li respondis konfese, "Ne, malprave. Mi ekŝuldis ekde mia propra infanaĝo." Kvankam ĉiuj miaj familianoj laboradis diligente kaj elspezis ŝpareme, tamen ĝis nun ni ankaŭ ne sukcesis nin elliberigi el niaj ŝuldoj. En la mondo ĉiuj estas tro bonkoraj kontraŭ la monprunta peto de mia patro. Mi supozis, ke la kaŭzo kuŝas en tio, ke estas multe pli profitdone prunti monon al mia patro ol deponi ĝin en bankoj.
Dum miaj penseroj vagadis sencele kaj nehaltigeble, kontraŭ mia volo, murmurado de mia patro kaj klakado de abako rompis la mortan silenton. "...kaj du cent... kaj tricent..." Diable! Kiam li fermos sian buŝaĉon! "... kaj... kaj... kvinmil kvarcent dudek! Sume kvinmil kvarcent kaj dudek juanojn ni ankoraŭ ŝuldas. Ankoraŭ tiel multe!" Vespiris mia patro.
Momenton poste, susurado anstataŭigis lian veadon. Evidente li metis la kontlibron kaj abakon en ilian antaŭan lokon.
Forpasis longa tempo antaŭ ol li ekfrapetis je mia kruro. "Filĉjo, ĉu vi dormas?" Post mia neado, li daŭrigis, "Mi aŭdis, ke vi rendevuis kun knabino. Ĉu vere?" Damninde, kiel li informiĝis pri tio!" Mi pensis en mi.
"Kiel vi informiĝis pri tio?" mi demandis.
"Kiel? Tian ĝojindan aferon vi povas kaŝi de mi?" Li ĝojplene respondis, "Filĉjo, verdire, tio tre plezurigis min. Kaj mi ankaŭ volas scii, kia estas ŝia sinteno. Se ŝi konsentas edziniĝi al nia familio, ne maltrankviliĝu pri la elspezo. Via Onklo Li, mia amiko, jam promesis prunti al mi du mil juanojn por via edziĝo. La alia mankantan sumon mi povas prunti de aliaj. Tion mi ja diris al vi multfoje delonge. Eĉ se ŝi ne konsentas, tio ne gravas. Maljuna Zhao diris, ke lia solfilino ankoraŭ atendas post via senprudenta rifuzo. Se vi konsentas, li promesis postuli malpli ol la aliaj. Mi opinias, ke lia filino ankaŭ estas taŭga. En niaj ĉirkaŭaj vilaĝoj, ĉu vi povas trovi la pli diligentan kaj pli plaĉan? Ĉu vi forgesas la onidiron 'Virino senklera, virino virta?' Kio estas via opinio pri tio?... Diru, kial vi ne malfermas vian buŝon? Vi ankoraŭ maltrankviliĝas pri nia ŝuldo kaj la elspezo? Ne necesas. Ne zorgu pri tio. Mi ĵuras al vi, ke mi povos redoni ĉiujn ŝuldojn en miaj lastaj jaroj. Nun kvankam mi aĝas iom pli ol sesdek jarojn, mi estas sana kaj forta, kaj mi povos almenaŭ labori daŭre dek jarojn. Mi certe ne postrestos la ŝuldon al vi. Kaj vi tute ne bezonas maltrankviliĝi pri la monsumo...Vi jam aĝas 28 jarojn, kaj vi scias klare, por viro dum sia tuta vivo la plej gravaj aferoj estas preni edzinon kaj konstrui domon. Se vi edziĝus, la domo ja estas nenio. Vi devs fondi vian familieton por ne malhonori niajn prapatrojn. Tio vere mordas nian koron, ke vi plurfoje fordankis la proponojn de svastinoj kaj eĉ de la knabinoj si mem pro via stultaj obstineco kaj zorgo pri nia ŝuldo. Tio vere mordis mian koron. Filĉjo, ĉu vi scias kion mi deziras nun? Mi vere envias tiujn, kiuj povas luli sian nepeton en la sino. Mi vere deziras vidi propraokule mian idetaron antaŭ ol mi eterne fermos miajn okulojn. Filĉjo, mia kara, estu obeema. Promesu do, ke vi plenumu la gravan aferon. Se vi jesas, mi kontentiĝos eĉ se mi oferos mian maljunan vivon. Bona filĉjo, diru jeson!"
Ne plu povante elteni la enuigan petadon, mi subite eksidis kaj respondis krude kun firma decido, "Paĉjo, mi promesu al vi, ke mi certe plenumos la plej gravan aferon. Ne plu zorgu pri tio!" Diable, eĉ mi mem konfuziĝis pri la signifo de mia "plej grava afero".
"Ho! bona filĉjo, obeema filĉjo! Mi vere ĝojas, ke vi konsentas finfine. Via antaŭa obstino vere donis al mi grandan malĝojon. Sed, bone, bone, bonege! Hahaha..."sekaj ridsonoj elŝprucis el la sendenta kaverno de lia ŝrumpa vizaĝo. Ha, li ankaŭ scipovis ridi! Kvankam pli orelpika ol orelplaĉa, tamen tio ja estis la unuafojo en mia memoro, ke li faras ridon!

Publikigita en ESPERANTA ĜARDENO, 1992

© Published at 12:52 ( 0 comments / 62 visits )
This post is public

September 16, 2008

Venĝo

Venĝo

  Jam profundiĝis la nokto, tamen la sorĉa dormo ankoraŭ ne volis descendi por min luli. Mi turniĝis kaj returniĝis surlite, turmentate de la kruela sendormeco. Tio, kio okazis ĵus antaŭ mia enlitiĝo, ekprojekciiĝis antaŭ miaj sekecaj okuloj.
Ĵus kiam mi pretiĝis dorme ĝui la dolĉan ripozon post la peniga laborado tuttaga, eksteratendan viziton al mi faris mia estinta kunlernanto, kiu nun laboras en la urbo malproksima je centoj da kilometroj. Ĉi lastajn jarojn ni malofte intervidiĝas. Profite de la vizito al sia parenco en nia vilaĝo, li speciale faris viziton al mi.
Sincerdire, lia vizito donis al mi pli da konsterniĝo ol plezuro. Pro mia memlernado de fremdaj lingvoj, pro onia malica klaĉado, pro la fipropagando kaj mensogo de mia patro, mi ja perdis ĉian emon kontakti kun la babilemuloj. Tio, kion mi faras tuttage, estas nur laborante bani min per ŝvito en kampoj kaj legante aŭ dormante por ĝui la senklaĉigan kvieton en mia kaduka domo. Feliĉe, mia mortinta onklo forlasis tiun ĉi domaĉon, ke mi povas sole loĝi en ĝi por kaŝi min de oniaj klaĉado kaj mokado.
Lia subita vizito rompis al mi la ŝajnan trankvilecon en mia koro. Tamen, mi ne povis ne ŝajnigi min ĝoja kontraŭ lia alveno. Mi ne devus malkaŝi al li miajn malŝaton kaj ankaŭ maltrankvilon en la koro pro lia vizito Mi do ĝentile kaj varme bonvenigis lin, oferante seĝon kaj akvon. Sidiĝinte vizaĝe al li, mi vole ne vole lasis nian enuigan kaj monotonan interparoladon komenciĝi.
Li eskplikis, ke li jam venis foje posttagmeze, sed mi ne estis hejme. Demandite, mi respondis, ke mi laboris en la kampo. "Kio?" Li miris, "Laboris? Oni ja diras, ke vi ne laboras, sed nur restas en la hejmo por lerni viajn fremdajn lingvojn. Lastafoje mi renkontis vian patron dum vojaĝo kaj konfirmis tion de li. Ĉu vi mensogas?" Kion mi respondu? Ĉu mi diru, ke mia patro vere mensogis? Ne, ne tiel agu. Estas maldece por mi tiel agi. Mi meditis en mi, sekrete rigardante miajn kaloriĉajn manojn. Mi do respondis kontraŭvole, ke mi nur laboris hodiaŭ.
"Nun, vi ne plu instruas en la lernejo, pro kio?"
"La enspezo por ni dungitoj estas tro malalta."
"Malalta? Ĉu ducent juanoj ĉiumonate estas ankoraŭ malgranda sumo por vi? Vi vere estas nekontentigebla! Kiom mi volas enspezi?"
"Ducent juanoj?" mi surpriziĝis, "Kiu tiel diris?"
"Mi aŭdis en la urbo. Kaj ke vi estis titolita per "Modela Instruisto" multfoje de la Gubernia Eduka Buroo, kaj oni donis al vi ĉirkaŭ decent juanojn ĉiumonate por via instruado."
"Ha, interese! Estas vero, ke mi havas kelkajn honorajn atestojn de la Buroo, tamen mi restis ankoraŭ dungita kun malalta salajro pro tio, ke mi neniam vizitis universitaton por mia anglalingvo. Nun oficialiĝi estas tre malfacile por la dungitaj instruistoj. Mi diru honeste. Mia monata enspezo estis nur sesdek juanojn, inter kiuj estas premio de dek juanoj por mia bona atingo de instruado. Sed tamen, mi devis elspezi tridek kelkajn juanojn por pagi al la manĝo." Tiel, mi enspezis nur malpli ol tridek juanojn efektive."
"Jen kion vi teksas. Nun jam plialtiĝis la salajro de vi instruistoj. Kiel oni povis nur salajri vin tiel malmulte? Ne plu serĉu ekskuzon. Laŭ mi, se oni permesas, estas pli bone, ke vi revenu al la lernejo. Anstataŭ esti vivtenata de via maljuna patro, vi ja devas vivteni vin mem. Vi ja ne plu estas malgranda knabo. Ĉu vi ne scias pri tio?"
Aŭdinte tion, mi eksentis ke io ne englutebla denove premas min en mia gorĝo. Ne, vi ne devas lasi vian incitiĝon montriĝi. Tio ja estas tro malĝentila antaŭ la delonge ne vidita amiko. Vi devas teni vin tiel indiferenta kiel antaŭe en tiaj okazoj. Vi jam spertis tion multfoje, kial vi ne povas teni vin kvieta ĉifoje? Mi avertis min mem en la koro.
"Via patro diris, ke iu knabino petis vian manon, sed vi rifuzis. Ĉu vere? Tio kaŭzis kordoloron al la maljunulo. Li diris, ke li jam deponis ĉirkaŭ kvinmil juanojn por via edziĝo. Kial vi faris tian stultaĵon! Ĉu vi kredas, ke vi ankorŭ estas senscia knabeto? Rigardu la aliajn, kaj ankaŭ min. Ĉijare mia filo atingos sian kvarjariĝon.!"
"Kvinmil juanojn deponitajn? Li havas ŝuldon de ĉirkaŭ dek mil juanojn por heredi al mi!" Mi vere volus ekkrii, tamen mi sukcese tenis mian buŝon fermita pri tio. "Jes. vere, Tamen ŝi ne belas." Mi mensogis kontraŭvole kun granda memkulpigo. "Se ŝi estus kalkulata ne bela, do plej parto de la knabinoj estus malbelegaj." Mi murmuris en mi.
"Ne bela? Ĉu vi sonĝas pri feino Ĉan E en la luno? Se vi atendos longe, eble maljunulino kontentigos vin. Laŭ mi, vi devas vekiĝi el via sonĝo kaj ekprepari por regali min per via geedziĝa festeno plej baldaŭ."
Tiam, liaj rigardoj trafis la librobretojn, kiujn mi mem faris el kelkaj eluzitaj tabuloj. Li scivole ekparolis, "Ha, tiom da libroj vi havas! Vi vere similas al erudiciulo. Kiom da libroj havas vi?"
"Ĉirkaŭ tricent." Mi konfesis honeste.
"Kiom vi elspezigis vian patron por tio?" Li demandis.
"Elspezigi mian patron?" Mi denove surpriziĝis. "Tion mi aĉetis per miaj salajroj kaj la helpmono de mia avino dum multaj jaroj." Sed anstataŭ tion, mi indiferente elbuŝigis, "Ĉirkaŭ kvin- aŭ ses cent juanojn."
"Nur tiom? Via patro diris, ke li ĉiujare donis al vi du- aŭ tricent juanojn por aĉeti librojn. Kion vi faris per tio? Kalkulu, vi memlernas jam ĉirkaŭ dek jarojn, kaj via patro donis al vi almenaŭ dumil juanojn. Kion vi faris per tiom da mono?"
"Diable, kiam mi ricevis de li cendon por la libroj? Eĉ kiam miaj avino kaj patrino helpis min per tio, ili ja devas riski furioziĝon de mia patro." Tamen mi ŝercis tute alie kun amara sento, ke mi elspezis tion en bordelo.
Feliĉe, vidante ke mi evitis respondi la veron per ŝerco, li ne plu enketis pri tio.
"Kie estas via libroŝranko? Kial vi ne uzas ĝin? Vere estas malplaĉe al onia rigardo, ke tiel belaj libroj staras sur la krudaj tabuloj. Kie estas la nova libroŝranko aĉetita de via patro por vi?" Daŭrigis la pridemando.
"Libroŝranko? Li aĉetis ĝin por mi en sia sonĝo!" Sed tamen, mi ne tiel respondis. Estas ne malsaĝe, ke mi respondu mensogon per mensogo. Alie, li do opinias min mensogema. En tia situacio, estas tre konfuzige, kio estas vero kaj kio estas mensogo. "Nova libroŝranko? En mia patra domo."
"Kial anstataŭ uzi ĝin, vi metis ĝin en la ĉambro de via patro?"
"Oni ĵus lakis ĝin. Al mi ne plaĉas la antaŭa koloro, kaj..." Damninde, ankaŭ mi eklertiĝis en plekti mensogon.
"Ankaŭ diris via patro, ke vi lernas en televida universitato, kaj li speciale aĉetis por vi televidon. Kie?"
"En mia patra ĉambro." Vere interese, mi respondis, imagante, ke mi vere havus televidon.
"Jen magnetofono, pri kiu menciis via patro?"
"Jes." Mi simple jesis anstataŭ diri, ke mia avino aĉetis ĝin per sia mizera pensio kaj tio eĉ okazigis kverelon inter miaj patro kaj bonkora avino.
"Ha, kio estas tio? Ĉu tajpmaŝino?"
"Jes."
"Kiom ĝi kostas?"
"Iom malpli ol ducent juanojn."
"Du cent juanojn? Ne, mi ne povas kredi. Vi denove mensogas antaŭ mi. Eĉ la ĉinlingva tajpmaŝino kostas almenaŭ ses aŭ sep cent juanojn. Ĉu per ducent juanoj vi povas havigi al vi la fremdlingvan? Ĉu vi opinias ke mi ne informiĝis de via patro?"
"Por redoni la ŝuldon pruntitan por la tajpmaŝino, mi preskaŭ instruis sensalajrite tutan jaron." Mi murmuris en mi. "Jes. Mi ŝercis. Li diris prave." Ridinde, ke mi ankoraŭ havis nenian ideon, kio estas la prezo laŭ mia patro.
Zumis miaj oreloj, gluemis miaj palpebroj, kaj mia kapo pezis kiel plumbo dum mia cerbo malvigliĝis kiel kaĉo. Sidante tie, mi povis fari nenion ol mekanike respondi resone laŭ lia demando. Mi trovis, ke mi vere similas al senscia papago. Mi ankoraŭ ne sciis klare, ĉu mi respondas aŭ recitas tekston de teatraĵo. Mi eĉ ne sciis, ĉu mi vivas en reala mondo aŭ en sonĝlando. Mi volis krii, tamen mi ne povis; mi volis diri veron, tamen mi ne povis, ĉar neniu fidis min; mi volis...
Mi sciis tre bone, ke la ununura afero, kiun mi povas fari, nur estas kontraŭvole teni min muta kontraŭ ĉio, kion mi vere volus diri. Mi trovis, ke mi dronas en stupora stato iom post iom. Mi eĉ ne plu perceptis kion li demandas kaj kion mi respondis. Tio estis nur la labordevo de miaj buŝo kaj oreloj, sed ne de mia cerbo. Feliĉe, mia buŝo respondis kaj jesis ĉion aŭtomate, laŭ la ricevo de miaj oreloj, senordone de mia cerbo. Eble mi estus hipnototizita.
"Kio okazis al vi?" Mia amiko subite rimarkis mian distritecon, kaj vekis min el la hipnotiziteco. "Jes, mi estas en la interparolado." Mi iom ruĝiĝis pri mia ĵusa distriteco.
Li daŭrigis, "Vere modelan kaj bonan patron vi havas. Mi vere envias vin. Sciu, kiu povas sin teni tiel pacienca kaj amema al vi? Tamen, kiel via sincera amiko, mi devas admoni vin, ke kulpas resti hejme senfare tutajn tagojn, sed lasi vian maljunan patron vivteni vin. Vi ja devas labori, almenaŭ por vivteni vin mem, eĉ se oni ne temas pri la plenumo al via fila devo kaj rekompenco al via kara patro. Vi ne devas obstine alkroĉigi vin nur al la fremdaj lingvoj. Je kio ili utiligas por vi? Vi ja devas scii, ke via patro jam estas maljuniĝinta, kaj li ne devas labori plue. Rigardu ĉirkaŭen, kiu el la maljunuloj, kia via patro, ankoraŭ laboradas bovsimile kiel li? Vere sentaŭga vi ja estas!"
"Jes, vi pravas. Mi devas labori. Mi laboros. Mi ne rajtas nur esti vivtenata de mia maljuna patro. Mi estas sentaŭga..." Per miaj aŭtomataj lipoj, mi papagis senorde, intermite kaj senpripense, kvazaŭ mia senviva magnetofono. Murmurante, mi denove ekdronis en senpensan meditadon...
Kiam mi revenis al mi mem finfine, mi trovis surprizite, ke mia amiko jam foriris kiam mi ne sciis. Eble ankaŭ li enuiĝis de liaj ĉuoj kaj miaj jesoj. Eble mia distriteco indignis lin. Eble li ankaŭ trovis, ke mi recitas mekanike kiel papago, sed tute ne parolas per miaj propraj vortoj. Feliĉe mi estas denove sola. Feliĉe mi denove revenis al mia propra mondo! Mi senvestiĝis kaj kuŝiĝis sur la lito....
Tiam jam tagiĝis, kaj mi havis nenian dormemon. Mi ne sciis, kial mi ne plu povas teni min aplomba. Io en mi ekpikis, mordis, gratis kaj disŝiris mian koron. Mi sentis ne elporteblan kordoloron. Mi volis krii! Mi volis blasfemi! Mi volis... Ne plu povante deteni min de la kolereksplodo, mi elflugis en palan matenruĝon. Vidante, ke mia 'modela' patro denove fanfaronas antaŭ tiel multaj homoj, mi senpripense ĵetis min al li. Spite la ĉirkaŭantojn, mi severe pridemandis al li, kial li ĉiam mensogas pri mi por puŝi min pli profunden en mia sufero. Dio sciis, de kie venis al mi tiel granda kuraĝo, ke mi eĉ aŭdacis pridemandi mian dignoplenan patron. Mi kriegis, insultis, malbenis al li dum li balbutis murmure por nei kaj senkulpigi. Kie estas via patra digno? Kie estas via elokventeco? Kie estas... Pelate de neelportebla indigno, mi kaptis lin je liaj haroj, tiris kaj puŝis lin por elverŝi mian koleron de longaj jaroj. Tio ne helpis. Premante lin surteren, mi batis, gratis lin per miaj manoj kaj piedoj. Tio ankoraŭ ne helpis. Mi malfermigis lian buŝon kaj perforte distiris lian langon, kiun li povas manovri tiel lerte por devori min, kaj kiu estas tiel akra por suĉi sangon el mia koro. La aliaj stulte gapis kun pala vizaĝo kaj tremanta korpo. Ankaŭ vi hundaĉoj scias timon! Nun mi montru al vi, kia mi vere estas! Mi najlis mian indignoplenan kaj fajroŝprucantan rigardon al ili. Panikiĝas? Forkuras ĉiuj? Hahaha... Vere simile al timemaj ratoj! Mi denove interbatalis kun mia patro. Ha, vi indulgon petas? Ĉu vi ankaŭ scias bedaŭron kaj penton? Tro malfrue! Ĉu vi opiniis min mutsurda? Ĉu vi opiniis min nepenspova? Ĉu vi opiniis min ne scipova ribeli kaj kontraŭstari? Furioziĝinte, mi kaptis akran hakilon, ĝin alten levis kaj suben svingis per mia tuta forto. Ha, mi sentis ekscitiĝon neniam spertintan pri mia kuraĝo, pri mia forteco, pri mia ribelemo, kaj pri mia venĝemo. Rigardu, kio do estas vera mastro por mi mem! Hahaha... Ha, vere amuze, li sintiriĝis sur la tero baraktante, sangante kaj ĝemante. Ne sindetebeble, mi denove ĵetis la sangantan hakilon al li... Ha! Ruĝa sango elŝprucis el lia kolo kiel fontano, dum lia kapo forlasis lian kolon, turnis kaj turnadis antaŭ mi kun du bovaj okuloj senpalpebrume fiksis sian rigardon al mi. Ha, vere terure! Mi pretervole ekkriis panike...
Kun mia panika vekrio, malfermiĝis miaj okuloj, kaj mi trovis, ke mi tremante kaj ŝvitante sintiriĝis sub malsekigita litkovrilo. Ha! feliĉe, tio estas nur koŝmaro! Anstataŭ plu pensi pri tio, mi hasteme tiris la vestaĵojn sur min kaj elkuregis sen ordigi la litaĵon, kaj sen fermi la pordon. Mi unuspire atingis la pordon de mia patra domo laŭ la longa strato kaj ekfrapis freneze.
Post nelonge, la pordo malfermiĝis kaj mia patro aperis malantaŭ la pordfolioj alte, sane kaj bonfarte en matenruĝo. Vidante tion, mi pretervole faris elspiron longan kaj liberan, kaj samtempe, eksentis ardon sur mia vizaĝo.

Publikigita en Esperanta Gxardeno en 1992

© Published at 11:22 ( 1 comment / 80 visits )
This post is public

September 14, 2008

Dumnokta Travivaĵo

  Dumnokta Travivaĵo

Mi veturis al mia hejmloko trajne de Pekino. Kiam mi atingis Taiyuan (Tajjŭan), jam vesperiĝis. Mi do decidis tranokti ĉe mia onklino en la urbo kaj daŭrigi mian vojaĝon en la sekva tago. En la stacidomo mi telefonis al ŝi, kaj ŝi sendis sian filon por konduki min hejmen.
En ŝia hejmo, min turmentis la sinĝeneco antaŭ tiel multaj vizaĝoj fremdaj sed amemaj. Tial mi petis mian kuzon viziti kun mi al kinejo. Li konsentis kaj ni eliris baldaŭ.
La filmo vere ravis min, ke mi tute forgesis pri forpaso de la tempo. Kiam ni eliris post la filmo, jam estis noktomezo. Dum promenado mi ankoraŭ dronis en la interesa spektaĵo. Sed tuj kiam mi min eltiris de tio, mi trovis kun granda surprizo kaj konsterniĝo, ke la strato estas jam malplena. Mia kuzo kaj la aliaj malaperis kien kaj kiam mi ne sciis. Do neeltenebla teruro kaptis min. Mi ja ne momoris kie sidas la domo de mia onklino! Mi provis rememori la telefonan numeron, sed la damninda memorpovo pri tio ankaŭ perfidis min profite de mia embarasiĝo. Kion fari? Ĉu mi restu senmove en la vaka strato ĝis mateniĝo kaj atendu ĝis la familianoj de mia onklino trovos min? Ne! Mi ekserĉu. Eble mi rememoros ŝian lokon aŭ la telefonan numeron iom post iom. Povante fari nenion alian, mi do ekvagis sencele jen tien, jen ĉi tien, sur la strato, kvazaŭ senhejma hundaĉo, kun fadena espero, ke Fortuno ekkompatu kaj savu min. Mi vagis, vagadis de strato al strato, de kvartalo al kvartalo, senĉese, sencele, eble senpense kiel sonambulo, laŭ la volo de miaj lacaj kaj mekanikaj kruroj. Mia koro bruliĝis de maltrankvilo kaj pento, ke mi donis al mia onklino pli grandan maltrankviliĝon. Ili certe ne povas dormi trankvile, sed atendas kaj serĉas min malpacience. Pardonu min, Onklino. Helpu min, la tiel nomata Dio, se vi vere ekzistas en la mondo! Mi kaj pardonon petas, kaj preĝas en mia koro dum mia vagado kaj serĉado, havante nenian emon por ĝui la belan noktan panoramon kaj per tio distri min.
La orienta ĉielo pli kaj pli heliĝis. Tio donis al mi pli kaj pli da turmentiĝo en la koro, ĉar mi memoris klare, ke mi ja devos atingi la stacidomon por komenci mian veturon frumatene. Mi ne aŭdacis imagi, kio okazus se mi malfruiĝus por la trajno.
Post ĉirkaŭ duonnokta senĉesa piedirado, mi estis tiel laca, ke mi vere volus falkuŝiĝi sur la straton por iom da ripozo. Neniu sciis, kiel mi envias la mortintojn, kiuj kuŝas kviete kaj komforte sub la tero. Tamen mi sciis bone, ke se mi kuŝiĝus, mi ne povus elstariĝi facile pro lacego. Do mi devis daŭrigi mian serĉadon kun firme premitaj dentoj, senhalte kuraĝigante al mi mem, "Eltenu, eltenu do. Vi ja estas brava viro!..."
"Dankon al Dio!" Mi subite ekkriis pretervole. Mi trovis, ke konata kvartalo staras ĝuste antaŭ mi. Mi viŝis al mi la okulojn permane kaj pririgardis atente. Jes, ĉi tie mia onklino loĝas. Senerare! Mi tuj baniĝis de neniam spertita ĝojo. Mi eĉ trovis la straton, en kiu sidas mia paradizo! Sed tamen, kiu domo estas mia celloko? Deove ekbruliĝis mia koro. Ĉi tie, ĉiuj domoj similis unu al aliaj, kaj mi havis nenian ideon pri la numero de mia celloko. Sed ne maltrankviliĝu. Pro mia manko, mia onklino certe ne fermis sian kortopordon. Ili certe atendas min kun malfermita pordo! La opinio ĝojigis min. Mi malrapide iris al la stratfino kaj returnen, kaj reen, sed trovis kun granda malesperiĝo, ke mi eraris. Neniu pordo estis malferma. Ve al mi! Povante fari nenion, mi simple sidiĝis ĉe karba maso antaŭ iu pordo por ekĝui la komfortan ripozon...
Post dormeto, mi subite trovis, ke la pordo post mi jam malfermiĝis. Mi do salte leviĝis kun decido, ke mi petu informon pri la loko de mia onklino.
Enkortiĝinte, mi vidis, ke mezaĝa virino en nigra vesto sin okupiĝas pri io. Ŝia vesto estis kovrita de polvo. Mi alpaŝis, salutis kaj ekparolis al ŝi kiel plej eble ĝentile imitante la urbanan dialekton.
"Onklino, ĉu vi bonvolus sciigi al mi, kie loĝas la familianoj de Liu, mia onklino? "
"Jes, mi scias. Mi konduku vin al ŝi. "
La virino afable respondis, atente pririgardante min de la kapo ĝis la piedoj.
"Dankegon! Vi ja vere estas helpema!" La vortojn mi ellasis pretervole.
"Sed atendu momenton. Mi devas preni akvon unue." La virino diris iom hezite.
"Lasu min preni por vi." Mi proponis memvole, ne sciante kiel, la plezuro forpelis la lacecon.
"Bone. Jen la krano." Ŝi konsentis senpripense. Post kvin aŭ ses fojoj, ŝia akvujo jam plenpleniĝis. "Nun, ĉu vi favore montru al mi la loĝejon de mia onklino? Se vi ne havas tempon, lasu min iri sola." Mi petis.
"Ne, mi konduku vin." La virino obstine insistis, "Sed antaŭ tio, vi devas helpi min porti la karbon en mian korton." Dirante, ŝi montris la karban monteton trans la pordo per sia fingro. Iom kontraŭvole, mi obeeme plenumis la ordonon senvorte, sed senĉese grumblante en mi.
Nun jam mateniĝis, baldaŭ estos la tempo por mia ekveturo. Maltrankvilo denove kaptis, mordis kaj disŝiris min.
Ĝuste kiam mi baniĝis en ŝvito anhelante, alpaŝis knbabineto en ruĝo. Ŝi diris malkonteme al la virino." Panjo, kial vi senĉese laborigas lin? Li ja devas hasti al sia onklino!"
"Ha, Avalokiteŝvaro!" Mi ekkrietis pretervole. Tamen eksteratende, la virino levis sian kapon kaj respondis riproĉe: "Saĝulineto! Ĉu mi povu doni favoron al li senrekompence? Ĉu mi estu tiel malsaĝa kaj senprudenta kiel Lei Feng? Li jam mortis delonge! "
"Ha?!" Tio preskaŭ saltigis min. Mi surpriziĝis kaj elbuŝigis pretervole: "Kia avarulino, tian mi neniam vidis en mia vivo!" Ĝuste tiam, mi malfermis miajn okulojn kaj trovis min kuŝanta en mallumo. Jen stranga sonĝo! Mi tuj decidis, ke mi notu ĝin. Sed palpante sur la skribotablo ĉe mia lito, mi neniel povis trovi mian lampon. Ĝi ja devus stari sur la tablo. Ĉu mi senkonscie faligus ĝin sur la plankon dum mia dormo? La subita eksterniĝo vekis, vere vekis min. Etendinte mian manon, mi lumigis la lampon, prenis plumon kaj paperojn, kaj ekskribis kuŝante surventre sub mia dika litkovrilo.

© Published at 21:46 ( 0 comments / 70 visits )
This post is public

September 14, 2008

Inter Du Generacioj

  Inter Du Generacioj

Estro Li de fabriketo ĝojplene revenis hejmen postgustumante la frandajn kaj delikatajn manĝaĵojn, kiujn li ĝuis kune kun la juna kaj ĉarma raportistino. Neatendite, tuj post la hejmreveno, li ricevis de sia maljuna patro pelvon da malvarma akvo.
"Kian hontaĵon vi faris tagmeze?" demandis la longbarba maljunulo gravmiene. "Hontaĵon? Nenian!" surpriziĝis la filo. "Nenian? Mi ja propraokule vidis, ke vi tagmanĝas kun knabinaĉo en la hotelo!" "Oh, jes. Vere. Hodiaŭ raportistino intervjuis min pri mia fabriko kaj mi invitis ŝin al tagmanĝo."
"Kia preteksto! Dum via kara edzino ankoraŭ ne malvarmiĝis, vi jam ekkontaktas kun virinaĉo senhonte, kaj eĉ aŭdacas vin montri antaŭ la vizaĝo de najbaroj! Kiel frivola vi estas! Ĉu vi ne sentas vin kulpa antaŭ via ĵus mortinta edzino?" la maljunulo kriis kolere per malaltigita voĉo, senĉese batante teron per sia irbastono.
Reveninte al sia ĉambro kun deprimita mieno, la "frivolulo" ekvidis sian filinon leganta ĉe la tablo. La patra digno tuj revenis al li. Anstataŭ respondi la ameman saluton de sia kara karulineto, li demandis estrece: "Qinjo, kion vi faris antaŭtagmeze?"
"Mi? Nenion krom relernadon de mia angla leciono ĉe la rivereto."
"Kun kiu?"
"Kun..."
"Denove kun Xiao Qiang?"
"Jes. Sed ni nur interhelpis nin pri niaj studobjektoj. Instruistoj diris, ke li estas forta pri angla lingvo. Do mi petis de li helpon pri tiu damninda leciono, kiu ĉiam min turmentas. Kaj samtempe mi helpis lin pri matematiko. Ni..."
"Kio?" antaŭ ol la knabino finis, la patro ektondris. "Ĉu vi forgesis kion mi diris al vi antaŭ la ĉerko de via panjo? Ke vi ne kontaktu kun knabaĉoj kaj tenu vin virta kiel via panjo por gardi la virtan moralon de nia familio! Kiel vi aŭdacas lerni malobemon eĉ antaŭ via abiturientiĝo? Kia filinaĉo vi estas de via virta patrino! Se mi vidos vin kun knaboj alifoje, mi nepre rompos viajn krurojn. Mi preferas vin vivteni dum mia tuta vivo ol vidi, ke en mia bonmorala familio estas malmoralulino!" severe avertis la patro kun du bovaj okuloj.
Sintuminte for de sia furioza patro, la malfeliĉa knabino pene detenis sin de larmado kun streĉe kunpremitaj lipoj, sed malsukcesis.

Publikigita en LA MONDO n-ro 3,1990

© Published at 21:18 ( 0 comments / 63 visits )
This post is public

September 14, 2008

Ormonera Kolringo

Ormonera Kolringo
--El miaj kutiozaj sonĝoj

Por partopreni la balon okazontan ĉe mia amikino, mi elprenis miajn plej bonajn vestaĵojn kaj min vestis. Kiam ĉio estis preta, mi rimarkis kun bedaŭro, ke ankoraŭ mankas al mi kolringo. Mi ja bezonas kolringon, ĉar tio estas nemankebla ornamaĵo por bela kaj moderna junulino kia mi. Tamen mi ne posedas tion pro mia malriĉeco. Ĉu prunti de iu alia? Tamen tio egalas nenion alian ol montri mian povrecon. Kion fari do? Mi ekcerbumis. Subite, venis al mi ideo bona, saĝa kaj eksterordinara! Mi havas unu oran moneron hereditan de mia avino. Kial mi ne faru kolringon el ĝi? Mi tuj ekagis. Mi prenis la ununuran oran moneron kaj ligis gin per ruĝa silka ŝnureto. Poste, mi ligis ĝin ĉirkaŭ mian kolon. Starante antaŭ spegulo, mi rigardadis min atente de antaŭe, malantaŭe kaj flanke, estante tre kontenta pri mia ĵus farita kolringo.
Bele vestita kaj bone ornamita, mi eliris al la balejo. Sed, io okazis... Ĉiuj preterpasantoj haltis kaj riverencis al mi, kvazaŭ al reĝino aŭ iu alia gravulino. Mi ne sciis, kial mi vekis ilian estimon, tamen ĉiuokaze mi staris kaj tenis min rekta kun afektita digno de nobelulino, dum ili riverencis kaj riverencadis kun granda estimo. Sed ĝuste kiam mi dronis en la neniam spertita fiereco, mi ekvidis, ke ankaŭ altaj etaĝdomoj ambaŭflanke de la strato sin ekinklinigas al mi. Mi ektimiĝis, ĉar mi konsciis, ke se la altaj konstruaĵoj falas kontraŭ min, tio estas la fino de mia juna vivo. Mi ekkuris por eskapi de la granda fatalaĵo-- la morto. Mi kuris, kuregis spiregante, per mia tuta forto, por eviti la morton, la fatalan pereon. Sed la konstruaĵoj antaŭ mi ankaŭ sin inklinis je mia preterkuro. Ŝajnis al mi, ke mi estas destinita al la fino. Mi des pli teruriĝis kaj pli rapide kuregis kun ero da espero, ke mi eskapu de la morto. Mi kuris, kuregis senhalte, freneze...
Finfine mi atingis sekuran lokon, kie neniu konstruaĵo sin klinis. Mi decidis ripozi momenton antaŭ ol ekiri al la balejo. Mi faris longan kaj komfortan elspiron kaj sidiĝis por ripozi, sed ĝuste tiam, mi subite rimarkis, ke mi perdis la oran moneron. Evidente mi faligis ĝin senrimarke dum mia kurego, tamen mi neniom sciis, kie mi perdis ĝin. Mi ĉagreniĝis, ĉar tio estas mia nura valoraĵo. Mi do senprokraste stariĝis kaj retropaŝis sur la stratojn pasitajn de mi. Ĉifoje, oni ne plu riverencis al mi, kaj ankaŭ mi ne plu zorgis pri tio, sed nur pri mia perdita kolringo. Mi serĉis kaj serĉadis zorgeme. Ho! mi denove vidis la kliniĝantajn konstruajojn kaj riverencantajn homojn! Tamen ili ne riverencis al mi, sed al iu alia. Scivole mi alpaŝis kaj subite ekvidis mian kolringon kuŝanta pace en la centro de la homamasa cirklo por ĝui fierplene ilian estimon. Mi ja vere volus aliri por ĝin preni, sed mi ne kuraĝis riski mian vivon. Starante tie, mi subite sentis, ke ankaŭ mia kapo leviĝis kaj malleviĝis per si mem al mia ora monero...

En 1990 mi publikigis ĝin en LA MONATO.

© Published at 09:17 ( 0 comments / 43 visits )
This post is public

September 14, 2008

En la Koridoro

En la Koridoro

Miaj plandoj ardas, kvazaŭ mi starus sur ruĝe varmigita fertabulo; miaj kruroj varmetas kaj iom tremetas; la sango varme impetas en mia korpo. Mi sentas min malplena kaj malpeza kvazaŭ aero. Ha, kiel komforta, kiel ĝuiga tio estas! Laŭ mia sperto mi scias, ke ĉirkaŭ du horoj jam forpasis de post kiam mi min ŝlosis ekstere kaj ekstaris kontemple en la koridoro antaŭ mia ĉambro de la hotelo.
Je la kvara frumatene mi ellitiĝis laŭkutime kaj decidis iom promeni en la koridoro antaŭ ol eklegi mian Esperantan romanon "Montara Vilaĝo". Sed kiam mi revenis al la ĉambro, mi trovis surprizite, ke mi ne povas eniri, ĉar la pordo de mia ĉambro estas slosita. Evidente mi tion faris senkonscie ĉe la elĉambriĝo. "Ve --" rigardante la numeron 509, mi faris longan suspiron. Se mi ne okupus sola la ĉambron, mia samĉambrano povus malŝlosi la pordon por mi. Sed nun? Mi turnis mian rigardon al la deĵorĉambro. Tie regis mallumo. Ŝajnis, ke la deĵoranto dronas en dolĉa sonĝo. Ĉu mi veku la deĵoranton por peti helpon? Mi pensis. Prefere ne. Estante en tia bruego, dolĉa dormo ja estas tre valora al ĉiuj. Kaj krome, se la deĵoranto estas knabino, ĉu mi ne dronigos min en pli grandan embarasiĝon? Ne. Ne veku la deĵoranton sed atendu ekstere ĝis la tagigo. Feliĉe oni ne ŝlosis la pordon de la vestiblo. Se jes, mi certe mortus de sufokiĝo en tiu malgranda kesto. Mi jam ĉesis kontempladi de longe, kial mi ne min ekzercu per staranta kontemplado profite de tiu ĉi okazo? Bone, mi tuj eku...
Post ĉirkaŭ duhora starado, lante movetante ĉiujn miajn membrojn, mi ekrigardis al la numero 509. Ŝajnis al mi, ke tiu damninda nuumero 509 sarkasme mokridus min per tri grimace malfermegitaj buŝoj. Mi do turnis mian malŝatan rigardon al la fenestro ĉe la fino de la koridoro. Tra la fenestrovitroj la rozkolora firmamento saltis en miajn okulojn. La argenta stelaro en la ĉielo kunfandiĝis kun la kolora lamparo sur la tero kaj prezentis ĉarman bildon, kiun mi neniam spertis krom en filmoj kaj libroj, sed tamen, nun ĉio perdis sian kutiman belecon por mi. Por forpeli la enuecon, mi denove ekpromenis tien kaj reen jen sur la koridoro, jen sur la ŝtuparo. Sed post nelonge, mi subite konsciis, ke tiel agante, mi estus facile suspektata pri ia fiintenco. Sed kion fari? Ĉu mi staru senmove antaŭ la vestibto de mia ĉambro? Tiam mi rimarkis du seĝojn antaŭ la deĵorĉambro kaj senprokraste prenis unu por side komfortigi min. Sed tamen, la senfara sidado ja estis des pli enuiga kaj malinteresa. Se mi elportus la romanon! Mi ekcerbumis metodon por forpeli la neelporteblan enuecon. Ĉu mi...? Jes, kial mi ne elpensu ion por verki Esperante? Jen bona ideo, saga ideo! Mi ekplezuriĝis. Sed pri kio? ... Ĉu ne pri la sinzorgemo, kiu ĉagrenas min je la nuna tempo? Bone, tiel decidite!
Sidante sur la seĝo, mi ekplenumis mian "grandan aferon". Tio ja ne estas malfacila por mi, ĉar mia patrino naskis min tre senzorgema, kaj tute ne mankas al mi la materialoj por verki. Sed, ĉiuj tiaj okazaĵoj portis al mi kaj ĝeniĝon kaj amuzon...
Mi ekbaniĝis en plezuro, ke mi finfine trovis metodon por distri min de la enuiga atendado. Mi estis instruanta anglan lingvon en iu mezlernejo. Vintre mi kutime demetis miajn okulvitrojn sur la manĝtablo por ke la okulvitroj kovritaj de vaporo ne baru mian rigardon, ĉar tiam en la manĝejo ofte plenis densa nubo de vaporo. Foje, post la manĝo, mi ekpalpis miajn okulvitrojn sur la tablo kiel antaŭe kaj trovis, ke ili ne plu estas en la antaŭa loko. Mi do ekserĉis ilin silente ĉie en la kuirejo. Sed nenie mi povis retrovi ilin. Maltrankviliĝinte, mi demandis la kunmanĝantajn kolegojn, kiu vidis miajn okulvitrojn. Demandite, iu levis sian kapon kaj ekkriis mirigite: "Ĉu ili ne sidas sur via nazo?" "Kio?" Ankaŭ mi surpriziĝis. Ekpalpinte, mi trovis, ke ill ja sidas kviete sur mia nazo! Mi ne demetis ilin tiufoje! Ĉiuj ĉestantoj eksplodis de ridego dum mia vizaĝo ruĝiĝis de embarasiĝo. Mi vere povus kaŝi min en terfendo, se ĝi troviĝus... Post tio, miaj kolegoj ofte ŝercis kun mi dirante: "Ne perdu viajn okulvitrojn!"
Vekiĝinte el miaj rememoroj, mi denove falis en la ĉagrenan situacion. La malbeninda bruo sur la tegmento ankoraŭ daŭras senĉese kaj netolereble. Mi iru supren por vidi, kion oni faraĉas! Jen oni glatigas la plankon de la supra etaĝo eĉ dum la profunda nokto! Kiam mi reokupis mian sidlokon, mi rimarkis, ke la ĉielo iom pli heliĝis, ŝajnis, ke baldaŭ tagiĝos. Sed mi ne sciis la precizan tempon, ĉar mi forlasis mian brakhorloĝon sur la lito. Mi do ekrememoris pri aliaj okazaĵoj...
Antaŭ nelonge, mi skribis du leterojn samtempe al miaj plumamikoj Wei kaj Wang aparte. Mi sendis foteton de mi kune kun la letero al Wei, por ke li rekonu min pli facile ĉe nia eventuala renkontiĝo. Post ĉirkaŭ duonmonato, mi ricevis leteron de Wang. Sed strange, en la letero estas nenio alia ol demandoj: "Kiu estas tiu en la foteto? Ĉu estas vi? Ĉu vi mensogas virecon dum nia plurjara korespondado?" Tio forte surprizis min. Mi neniel povis diveni, kio okazas al li. Pensante pri tio, mi subite rimarkis foteton en la koverto. Elpreninte gin, mi trovis eksteratende, ke ĝi estas de mia estinta kolegino Liu. Antaŭ du monatoj, kiam mi vizitis la lernejon, kie mi instruis kune kun ŝi, mi petis de ŝi la foteton por ŝia amato, mia samvilaĝa amiko. Sed mi tute forgesis transdoni gin. Kiel terura mia memoro estas! Kaj kiam mi volis meti mian foteton en la koverton al Wei, mi erare enkovertigis la foteton de Liu. Jen kial mia amiko Wang tiel kondutis. Mi ekmaltrankviliĝis, ĉar mi sciis bone, ke li enamiĝis kun sia kolegino en la sama lernejo, kaj ŝi ofte legas mian leteron antaŭ ol li. Mi neniel povis deteni min de supozo, kio okazis al ili post kiam lia amatino, ĵaluzema knabino, legis mian leteron kaj vidis tiun knabinan foteton. Certe ŝi prenis min kiel sian malamikinon rabantan sian amaton kaj ekkoleris kontraŭ Wang, miskulpigante lin pri la falsa amo. Certe estis tiel, se ne, kial Wang kondutis tiel malĝentile en la letero? Mia koro ekbrulis de maltrankvilo kaj bedaŭro. Mi senprokraste sendis al ili leteron por ekspliki la aferon kaj peti de ili pardonon. Por montri mian veran virecon, mi speciale sendis al ili ankaŭ koloran tutkorpan foton de mi. Nun, kiel iras ilia afero? Mi estas scivola. Eble Wang sciigos min pri tio en sia baldaŭa letero. Sed ĉu li vere skribos al mi? Ĉu li volontas daŭre korespondi kun tia eksterordinara senzorgemulo? Mi ne aŭdacis pensi plue pri tio. Anstataŭe, venos al mi supozo, kio okazus al Wei se mi ne erarus pri la koverto...
Bruo de pordmalfermiĝo vekis min el la rememoroj. Nun la ĉielo jam griziĝis, kaj oni ekellitiĝas. Finfine tagigis! Dankon al ĉielo! Eble la pordego de la hotelo jam malfermiĝis. Mi promenu momenton ekstere sur la strato antaŭ ol iri al la deĵoranto, por ke li malŝlosu por mi la ĉambran pordon...

    Publikigita en LA MONDO en 1990, redaktita alifoje antaŭ la surretiĝo.

© Published at 06:15 ( 0 comments / 52 visits )
This post is public

September 13, 2008

"Mi Ne Freneziĝis..."

 "Mi Ne Freneziĝis..."

Pri instrua metodo de fremdlingvo, mi necedeme disputis kun la lernejestro maljuna kaj obstina. Tio estis ekster la atendo de ĉiuj miaj kolegoj kaj serioze vundis la "estran dignon". La lernejestro tenis tion profunde en sia memoro kaj poste ĉiam klopodis kaŭzi al mi malagrablaĵon kaj embarasiĝon por sin venĝi. Ne plu povante toleri tion, mi senhezite min maldungigis kaj revenis al mia hejmvilaĝo iutage kun decido, ke mi ne plu instruu kiel dungita instruisto sed restu en la vilaĝo laboranta kiel ordinara kamparano. Mi ja estas denaska kamparano, nur lastajn jarojn oni dungis min instruadi en mezlernejoj, Ĉar mi ekmemlernis la anglan lingvon tuj post mia abiturientiĝo kaj ankaŭ trapasis la instruistan ekzamenon de anglalingvo.
La restan tempon de tiu tago, kiam mi revenis hejmen, mi pasigis endome por skribi leterojn al miaj plumamikoj kaj fari aliajn bagatelaĵojn, do mi eĉ ne trovis tempon viziti Xiao Yu, mian amatinon. Ni enamiĝis jam de tri jaroj, laŭ ŝia diro, ŝi estas la venkinto en la konkurso por akiri miajn koron. Jes, vere. Inter tiel multaj knabinoj nur ŝi vekis mian unuan amon.
Vespere, kiam mi restis sola en la ĉambro kaj pretis viziti Xiao Yu, ŝi subite sin trudis en mian ĉambron. Mi stariĝis ĝojplene por saluti ŝin, kaj tiam mi trovis kun miro, ke ŝi mienas tre malfervora, tute alie ol antaŭe. Xiao Yu estas denaska gajulino, kaj ŝajnas, ke neniam mankas al ŝi rideto sur la vizaĝo. Antaŭ ol mi malfermis mian buŝon, ŝi haste ŝovis pakaĵeton antaŭ mi sur la tablon kaj ĵetis malvarme jenajn vortojn: "Jen al vi. Finiĝu mia afero. Adiaŭ!" dirinte, ŝi fluge kuris eksteren antaŭ ol mi reagis kontraŭ tio. Mi gape postrigardis ŝin stultece. Malvolvinte la pakaĵeton, mi ekvidis foteton de mi mem kaj paperslipon kun ruĝa surskribo: "Estimata: Pardonu, ke mi nun ne plu amas vin kaj foriras de vi. Prenu mian estintan amon kiel infanan petolaĵon kaj forgesu min. Adiaŭ kaj mi bondeziras, ke trafos vin grandaj feliĉo kaj fortuno." Traleginte la slipon, mi pretervole ridetis kaj tute ne prenis tion serioza. Xiao Yu ja estas ludema kaj ŝi ofte faris tian ŝercaĵon kontraŭ mi. Tutcerte, tio estas alia ŝerĉludo. Eble ŝi koleretis kontraŭ mi pro tio, ke mi ne vizitis ŝin tuj post mia hejmreveno. Mi estis memfida, ke ŝi revenos al mi post nur du aŭ tri tagoj kiel kutime kaj mi nur devis atendi ŝin trankvile.
La sekva tago estis dimanĉo. Tuj post mia matenmanĝo, kelkaj el miaj estintaj gelernantoj venis min viziti biciklinte longan vojon de ĉirkaŭ 30 kilometroj. Mi pasigis preskaŭ tutan tagon babilante kaj interkonsilante kun ili.
Dum tagmanĝo mi rimarkis, ke mia patrino mienis iom trista. Sed kiam mi demandis pri la kialo, ŝi afekteme ridetis kaj respondis ke nenio okazis, kaj ke eble tio estas nur mia supozo. Dirinte, ŝi tuj finis sian manĝon kaj eliris pretekste, ke ŝi faros ion ekstere, kaj lasis min sola kun la lernantoj en la ĉambro. Post kiam lernantoj adiaŭis en malfrua posttagmezo, mi rimarkis, ke mankas al mi blua inko. Do mi eliris por ĝin aĉeti.
Nelonge post kiam mi surstratiĝis el mia domo, renkonte aliris grupo da geknaboj. Ekvidinte min, ili ĉiuj forkuris dise kiel timigitaj birdetoj. Tio iom surprizis min, tamen mi neniel sciis pri la kialo. Mi nur daŭrigis mian piediradon apatie. Ironte en la vilaĝan vendejon, mi aŭdis, ke ene oni varme babilas pri io. Sed je mia enveno, ili subite silentiĝis kaj ĉiuj gapis al mi per tre strangaj rigardoj, kvazaŭ ili ne konus min kaj mi venus el la luno. Mi ne multe zorgis pri tio, sed iris rekte al la vendotablo. "Xiao Lin, botelon da blua inko," mi ekparolis afable kun rideto al la vendistino, mia estinta lernantino. Ŝi prenis botelon da inko tute indiferente kaj metis gin sur la vendotablon. Antaŭe, ŝi estis tre respektema al mi kaj ofte babilis kun mi je tia okazo, tamen ĉifoje ŝi kondutis iom krude. Kiam mi elprenis monon kaj volis doni al ŝi, ŝia vizaĝo subite nebuliĝis oni ne scias kial kaj el ŝiaj belaj grandaj okuloj ekvidiĝis paniko. Ŝi krietis: "Metu, metu gin sur la tablon!" Kio okazis al ŝi? Mia koro ektamburis, tamen mi metis la monon obeeme laŭ ŝia ordono. Apenaŭ mi volis ion diri al ŝi, ŝi ŝtopis mian buŝon fride: "Kion vi ankoraŭ volas? Se nenion, for tuj!" Kio vere okazas al ŝi? Mi ekpensis scivole. Eble ŝi estis iom malpli bonhumora kaj volis fermi la pordon por manĝo? Do mi eliris mute. Sed post mia dorso eksplodis tondra kridego. "Vere timinda!" aŭdiĝis voĉo de Xiao Lin. Iu alia respondis: "Nenio timinda. Ni ja estas ĉe vi. Li aŭdacas nenion!" Pri kio ili temas ? Eble ill nur daŭrigis la babiladon rompitan de mi. Jen venis mia konkludo.
Mi paŝis preter kelkaj virinoj babilantaj ĉe la strato. Iu kraĉis post mi kaj diris mallaŭte: "Kial vi ne kraĉu?" La alia diris: "Neniu atendis, ke li freneziĝis. Lia penado tute vaniĝis. Vere kompatinda!" "Ŝŝŝ--" Iu rompis iliajn vortojn. "Atentu, ke li aŭdu tion." "Kiu freneziĝis?" Mi demandis scivoleme, postrigardante trans mian ŝultron. Sed mi aŭdis nenion kaj vidis neniun frenezulon krom la paliĝintaj vizaĝojn de la virinoj. Iuj el ili eĉ ektremetis konsterniĝinte. Vidinte tion, mi povis fari nenion ol forlasi ilin. "Ho, mia dio! Ĝuste pro tio li estas elpelita de la lernejestro el la lernejo," la flustrado daŭris. Kiu? Kion ili priparolas? Mia pensfadeno ekvagis sencele.
Tiuvespere mi malofte vidis mian patrinon, ne sciante, kion ŝi faras. Dum vespermanĝo, mi demandis ŝin: "Panjo, kiu el nia vilaĝo freneziĝis? Ĉu vi aŭdis pri tio? Ne, ne. Mi neniam aŭdis tion. Mi ne scias, kio okazis. Ne zorgu pri tio. Estu trankvila. Ĉu la manĝo estas bongusta por vi?" Mia patrino klopodis turni mian paroltemon per sensencaj vortoj. "Mi ja aŭdis klare, ke li freneziĝis kaj pro tio estas elpelita el la lernejo." "Ne zorgu pri tio. Manĝu dum la manĝaĵo estas varma. Tio ja estas nudelo kun ovo, kiun vi plej ŝatas de via infanaĝo." Mia patrino parolis afable, tamen ŝia vizaĝo perfidis ŝiajn afektemon kaj malĝojon. Tio vekis mian suspekton. Kiu? Kiu en la mondo estas la frenezulo, pri kiu oni ĉie parolas? Pri kiu ili do parolas?... Mi dronis en meditado pri la enigmo. Hodiaŭ ĉio ja estas iom pli stranga al mi. Certe io okazis. Mi devas scii, kio okazis...
Noktiĝis. Kuŝante surlite, mi neniel povis endormiĝi. Pro la longtempa pensado mia kapo peziĝis kiel plumbo kaj mia cerbo tumultĝis kiel farunkaĉo. Kiu estas la frenezulo? Kial oni ĉiam kondutis tiel strange al mi? Kial... Ĉu? Ĉu oni opinias, ke mi estas frenezulo? Eble. Ĉar en la tuta vilaĝo nur mi instruis jam... Jes, senerare! Certe tiel. Jen kial Xiao Yu tiel kondutis hieraŭ. Nun, ŝi ne plu venos al mi. Ve! Ŝi ne volas fariĝi edzino de frenezulo. Sed, ĉu mi vere freneziĝis? Mi ja sentas min bonfarta. Ĉu oni povas tiel facile freneziĝi?... Mi ekkonsterniĝis de la penso kaj pene detenis min de la plua meditado kun forte fermitaj okuloj.
Finfine mi sukcesis endormiĝi, kaj eĉ sonĝis.. Mi vidis, ke mi estas vera frenezulo kun malpura vizaĝo, distaŭzitaj haroj kaj ĉifonaj vestaĵoj kiel tiuj, kiuj mi iam vidis en la psikiatrio... Nudpiede mi kuregas sur strato ĉirkaŭprenante mian kapon per ambaŭ tremantaj brakoj. La preterpasantaj homoj kriaĉas: "Jen frenezulo! Frenezulo!..." La malbenindaj bubaĉoj kriante senĉese jetadas ŝtonpecojn kaj kotbulojn al mi, kaj sennombraj ĉashundoj hurlante postkuras min. Mi kuras, kuregas senĉese, anhelante per mia tuta forto por fuĝi el la damninda danĝero. Mi vere volus kaŝi min en kaverno de ratoj, se mi povus eniri. Mi kuras, kuregas kun timego. La kriado "Frenezulo, frenezulo!" tondradas tra la ĉielo, tra la tero, kvazaŭ ĉie en la naturo tondradas "Frenezulo! Frenezulo... " Vere timinda! Mi neniel povas kaŝi min de tio...
Mi subite vekiĝis de konsterniĝo. Mi pensis tremetante kaj ŝvitante: "Ne, mi ne freneziĝis. Mi ne volas esti frenezulo. Mi devas kredigi ilin, ke mi ne freneziĝis." Tiel pensante, mi ellitiĝis senbrue kaj elglitis ŝtele sen veki mian patrinon. ... Mi kuregas laŭ la stratoj en la vilaĝo kriante per mia plena gorĝo: "Ĉiuj atentu! mi ne freneziĝis! Mi fartas bone! Mi ne freneziĝis!" Mi kuregas kaj kuregas senhalte, spiregante, de unu strato al alia. Mia gorĝo raŭkiĝis dolore, mi ne zorgas pri tio. Mi nur kuregante kriegas forte:"Mi ne freneziĝis! mi ne freneziĝis!" Miaj ŝuoj perdiĝis pro mia kurego. Mi ne zorgas pri tio. Mi nur kuregante kriegas: "Mi ne freneziĝis! Mi ne freneziĝis!" Miaj plandoj doloras ĝisoste, kaj eble sangas. Mi ne zorgas pri tio. Mi nur kriegas: "Mi ne freneziĝis! Mi ne freneziĝis!" Mia patrino kuras post mi vokante mian nomon plorvoĉe, mi ne zorgas pri tio. Mi nur kuregante krias: "Mi ne freneziĝis. Mi tie freneziĝis! Mi ne ..."

Publikigita en LA MONDO en 1990






© Published at 14:08 ( 0 comments / 63 visits )
This post is public

September 13, 2008

Stranga Arbego

 Stranga Arbego
--El miaj kuriozaj sonĝoj

Antaŭ nia vilaĝo kuŝas nelarĝa ŝoseo, sur kiu ĉiutage piedas sennombraj homoj kaj kuras sennombraj veturiloj. Niniu rigardas ĝin grava, ili nur indiferente irigas siajn piedojn kaj kurigas siajn veturilojn sur la ŝoseo dum tiu ĉi lasta kuŝas, kuŝadas kviete kaj senplende inter la kampoj.
Iunokte en la mezo de la ŝoseo neatendite aperis arbo dika kaj alta, kiu baris la ŝoseon kaj lasis nenian veturilon pasi pretere. Tio ja estis kurioza afero, tamen neniu zorgis pri tio. Nur la stiristoj devis deŝoseigi sian veturilon en la kampon por preteriri la arbon. Post nelonge, en la kampo aperis kurba vojo. Nun ŝajnis, ke nenio okazis. Mi ne scias, ĉu la koncernaj departementoj informiĝis pri tio, tamen certe neniu el tiaj departementoj vidiĝis al ni.
Post iom da tempo ekpluvegis, kaj akvego inundis la kampon. Nun granda malfeliĉo okazis al stiristoj, ĉar ili ne plu kapablis veturigi sian aŭton preter la arbo. Ne havante alian rimedon kontraŭ tio, ili devis haste informi la koncernajn departementojn pri la fatalaĵo.
Post ĉirkaŭ monato venis laboristoj de la Sosea Buroo por elradikigi la arbegon. Tian decidon oni faris post multaj kaj longtempaj kunvenoj de multaj koncernuloj el koncernaj unuoj, kiaj la Ŝosea Buroo, Trafika Buroo, Provinca Registaro, Gubernia... Kaj oni eĉ kunsidigis la reprezentantaron el niaj vilaĝanoj pro tio, ke la ŝoseo ĝuste etendiĝas antaŭ nia vilaĝo.
Post sufiĉe longa tempo oni subite anoncis, ke pro la penigeco de la laboro, la laboristoj de la Ŝosea Buroo neniel kapablas plenumi la akceptitan taskon, kaj ke oni rekompencos per abunda festeno tiujn, kiuj transprenus kaj anstataŭe plenumus la nefinitan laboron. Oni diras, ke tia decido estiĝis ankaŭ post longtempaj diskutadoj kaj interkonsiliĝadoj de la koncernuloj.
Leginte la anoncon, iu mia amiko akceptis la laboron elradikigi la arbegon. Li petis de mi helpon, kaj mi konsentis. Post kiam ni ambaŭ iris al la arbego, ni trovis, ke la laboristoj jam fosis kavon grandan kaj profundan ĉirkaŭ la arboradiko. Dum li ordigis la kunportitan ilaron, mi senintence ekpuŝis la arbon. Krak! El la malluma kavo eliĝis orelpika sono. Ekzaltiĝinte, li alkuris por partopreni en mia puŝo. Je nia forta puŝo, la arbo elradikiĝis kaj falis teren kun granda bruo. Ha! kiel facila la tasko estas! Rigardante la kuŝantan arbotrunkon, ni ekmiregis pri nia forteco, aŭ pli precize, pri la facileco de nia laboro.
Ĉe la abundega festeno, mia amiko diris al mi, ke oni denove ekkunvenis diskuti pri la falinta arbego kaj la kavo. "Hahaha..." aŭdinte tion, mi ne plu povis deteni min de ridego... Pro tio, mi vekiĝis kaj trovis, ke mi kuŝas sur la lito.

Mi publikigis la verketon en LA MONDO je 1989, kaj iom modifis ĝin antaŭ nelonge.

© Published at 14:06 ( 0 comments / 39 visits )
This post is public

September 13, 2008

Al mia paĉjo

  Al mia paĉjo

Adiaŭinte Etan Li, mi haste ekbiciklis eksteren al mia paĉjo, kiu ĉeestas kunvenon ĉe la komunuma registaro malproksima je kvin kilometroj.
Eta Li ĵus transdonis al mi paperslipon de Qinrong, mia estinta kunlernantino en la najbara vilaĝo. Ŝi petis skribe, ke mi rendevuu ŝin morgaŭ tagmeze ĉe la arbego inter niaj vilaĝoj se mi konsentas. Eta Li demandis, ĉu al mi plaĉas Qinrong, kaj ĉu mi amas ŝin. Mi ne sciis kiel respondi. Verdire, el miaj estintaj kunlernantinoj mi ŝatas nur Qinrong, kiu estas tiel bela, bonkora kaj inteligenta, ke ŝi revigas ĉiujn junulojn. Kiel aliaj junuloj, mi ofte revas, ke mi fondus feliĉan familion kun ŝi kaj mi eĉ ofte sonĝis pri tio dum dormo. Tamen mi ne scias, ĉu mi rajtas ami ŝin. Tion ja decidos mia paĉjo. Kaj krome, se mia paĉjo permesos al mi iri al la rendevuo, li devos akompani min, ĉar li permesas al mi iri nenien sola. Antaŭ nelonge oni invitis min al la geedziĝa festeno de mia estinta kunlernanto. Mia patro timis, ke mi perdus la vojon, kaj li akompanis min al la celloko. Kiam oni demandis, kia parenco de la novedzo li estas, li respondis embarasite, ke li estas la patro de estinta kunlernanto de la novedzo.
Eta Li ja atendas la respondon, ĉu mi iros al la rendevuo. Do mi devas hasti al mia paĉjo laŭeble plej frue, spite al lia malpermeso, ke mi ne iradu sola. Tio estas urĝa afero al mi, kaj mi ne povas atendi ĝis lia reveno.
Mi estas solfilo de mia kara paĉjo. Li tenas min multe pli kara ol sia propra vivo. Ekde mia naskiĝo li przorgas min anstataŭ mia patrino, kiu forpasis ĉe mia naskiĝo. Li donis siajn tutajn koron kaj amon al mi. Verdire, mi estas aminda, ĉar mi estas knabo tre bona kaj obeema. Sen permeso de mia paĉjo, mi nenion diras kaj faras, nur krom tio, ke mi estas en la lernejo. Foje en la kurso mia instruistino faris al mi demandon. Mi respondis: "Mi scas bone pri ĝia ĝusta respondo, tamen mi ne estas certa, ĉu mia paĉjo permesas min respondi. Ĉu mi rajtas iri hejmen por peti la permeson de mia paĉjo?" Alifoje, kiam mi havis lecionon, mi urĝe bezonis eliri por pisi, tamen mi ne sciis, ĉu mia paĉjo permesas min peti forpermeson de la instruistino. Mi povis fari nenion ol forte deteni min kun kunpremitaj dentoj, kaj ĝis fine mi kontraŭvole malsekigis la pantalonojn. Post tio, mia paĉjo diris, ke mi rajtas agi laŭbezone en la lernejo sen peti lian permeson, sed en aliaj okazoj mi devas peti lian kunsenton antaŭ ol ekagi. Eĉ se li ne estas ĉe mi, mi devas atendi ĝis lia reveno. Nenion mi rajtas fari sen lia konsento.
Ĉifoje knabino invitis min al rendevuo. Tio ja estas la unua fojo por mi kaj mi havas nenian ideon, ĉu mia paĉjo permesas min iri al la rendevuo kun knabino kaj amikiĝi kun ŝi. Mi devas demandi lin pri tio. Ho, mia paĉjo, mia kara paĉjo, mia dolĉa paĉjo! Kial vi ne sciigis min antaŭe, ĉu mi rajtas tion fari! Mia granda paĉjo, kial vi ne ordonis iun el la gvidantaro de nia vilaĝo kunveni anstataŭ vi ĉifoje? Ili ĉiuj obeas al vi. Se vi tion farus, kiel mi bezonus bicikladi tiel longan vojon al vi!
...Ho Ve!... Mi petas vian pardonon, ke mi trafis vin pro mia malatento... Ĉu vi vundiĝis, avo? ...Ne? Bone! dankon al ĉielo, ke vi fartas bone. Sed... Bonvolu atendi ĉi tie pacience, ke mi helpos vin stariĝi post kiam mi akiros la permeson de mia paĉjo. Mi baldaŭ revenos... Ĝis la revido!

La verketon mi publikigis en LA MONDO je 1989, kaj remodifis antaŭ nelonge.

© Published at 01:50 ( 2 comments / 85 visits )
This post is public

September 12, 2008

Ŝtona Konfeso

 Ŝtona Konfeso
—El miaj kuriozaj sonĝoj

Kiam mi instruis en iu montara mezlernejo, anstataŭ reveni hejmen iudimanĉe, mi iris sola en la profundan montaron kaj ekgrimpis la plej altan monton. La monto estas multe pli alta ol mi supozis, kaj mi ekŝvitis ĉe ĝia talio. Kiam mi atingis la montpinton, mi jam baniĝis de ŝvito. Tiam mi estis tiel laca, ke mi ne povis ĝui la belan panoramon starante tie, sed kuŝiĝis sur herbaron ĉe granda ebena roko por ĝui la komfortan ripozon. Supre la ĉielo lazuris senlime kaj senfunde, blankaj nuboj malrapide naĝis en ĝi kvazaŭ velŝipoj kaj belaj birdoj rondflugis en la aero kvazaŭ marbirdoj; sube la sorĉa papilioj flirtis, kaj la koloraj floretoj ornamis la verdaĵon kaj eligis plaĉan parfumon, sin svingante en la brizo. Mi kuŝis tie senmove, guante la belan bildon super mia kapo; ĝuante la aroman parfumon; ĝuante la dolĉan komfortecon; ĝuante la pasian kareson de brizo; ĝuante ...
Subite ekaŭdiĝis vespiro. Mi sidiĝis kaj serĉis la suspiranton, sed en mia vidkampo estis neniu alia . Tuj kiam mi rekuŝiĝis, venis alia suspirsono longa sed ne laŭta. Estas aliulo krom mi sur la monto, Vere! Mi stariĝis salte kaj demandis pretervole:
"Kiu? Kiu vespiras?" "Mi," venis voĉo mallaŭta sed trista.
Rigardante ĉirkaŭen, mi ankoraŭ povis trovi neniun. Mi ekmiregis.
"Kiu? Kie vi estas? Kial mi ne povas vidi vin?" Mi pafis miajn demandojn sinsekve.
"Ne miru. Jen parolas mi, ŝtonbloko ĝuste antaŭ vi."
"Kio? Ŝtonbloko? Neimageble!" Mi ekkriis des pli mirigite, "Ĉu ŝtonbloko povas paroli?! Eĉ se vi povas, mi ja ne komprenas vin, ĉar mi komprenas nenian lingvon krom la ĉinan kaj Esperanton, kiuj estas nur homaj lingvoj."
"Jen kial vi komprenas min. Mi parolas en naturlingvo, kiu tre similas al via Esperanto." La ŝtonbloko respondis afable kaj ĝentile.
"Naturlingvo? Pri tio mi neniam aŭdis."
"Eble. Ĝi estas la komuna lingvo de nia naturo, same kiel via Esperanto en la homa mondo. Eble via majstro kreis Esperanton laŭ nia naturlingvo."
"Interese! Do ankaŭ en la naturo troviĝas Esperanto!"
"Jes, vi pravas. Ni ja estas samideanoj."
"Jes, mi konsentas. Sed ... Ĉu estas vi, kiu suspiradis?"
"Jes, estas mi," la ŝtono faris alian longan elspiron.
"Kial vi suspiradas?" mi demandis scivole.
"Mi tristas kaj ĉagreniĝas de soleco kaj kora sufero," respondis la ŝtonbloko.
"Kial?"
"Lasu min rakonti al vi. Mi vere ĝojas, ke mi renkontas vin, la unuan, kiu volontas interparoli kun mi. Ĉu vi volontas fari al mi eventualan favoron?"
"Jes, se necesas. Tio ja estas mia granda honoro."
"Dankon. Vi estas vere bonkora kaj fervora. Nun mi rakontu al vi pri mia historieto ...
"Mi estas bagatela ŝtonbloko, naskita kune kun miaj aliaj gefratoj de nia patrino antaŭ tre tre longe. Kiom longe, mi jam ne memoras klare. Eble centoj da jaroj, eble miloj da jaroj de via homa mondo. Tuj post mia naskiĝo, mi ekkuŝis senmove, silente kaj pacience kiel miaj gefratoj kaj aliaj. Sed iom post iom mi enuiĝis kaj eksuferis de la senfara kuŝado, ĉar mi estas denaske viglema. Mi ĉagreniĝis tiel, ke mia animo neniel povis konsoliĝi de ĉarmaj floroj, fiirtemaj papilioj kaj sonĝe sorĉa herbaro. Antaŭ nelonge, mi ekaŭdis, ke en nia naturo sintrovas Naturlingvo, per kiu oni povas interparoli libere kun ĉiaj naturlingvistoj en la tuta naturo. Do mi eklernis tiun noblan kaj sanktan lingvon por forpeli la senfaran enuon, spite al la deadmono kaj malhelpo far' de miaj gefratoj kaj amikoj. Mi lernis, lernadis sinforgese ĝis kiam mi entute havigis al mi tiun ĉi lingvon. Ĉiuj el nia ŝtonaro mokas kaj molestas min pro mia "frenezeco", ĉar laŭ ilia opinio, ni ŝtonoj ja povas nek kuri kiel bestoj, nek fiugi kiel birdoj kaj neniam povas vojaĝi en la naturo dum nia tuta vivo kiel la vento, la suno kaj aliaj. Ni nur devas kaj povas kuŝi ĉi tie pacience, senzorge kaj kviete por ĝui la fabelan vivon en tiu ĉi feolando. Tial ni neniam bezonos alian lingvon krom la ŝtonan, kaj tiu ĉi Naturlingvo ja estas nur sensencaĵo kaj absurdaĵo por ni ŝtonaro. Mia koro disrompiĝis de oniaj miskompreno, mokado kaj molestado. Nenian konsolon mi povas trovi de miaj ĉirkaŭkuŝantoj."
"Ĉu ne de via panjo?"
"Mia panjo? Ve—. Ŝi jam delonge forpasis, por naski nin. Ĉe ni ŝtonaro la patrinoj ne povas vivi kun siaj infanoj. Nia naskiĝo ja signifas la morton de niaj patrinoj. Ĉe ni ja estas tute malsame ol ĉe vi homaro, kiu povas sidi ameme en la patrina sino kaj ĝui la patrinajn kareson, kison kaj konsolon. Mi vere envias vin pro tio ... Ne plu parolu pri tio. Tio nur pliigas mian malĝojon. Por forpeli la ĉagrenon, trovi la vivplezuron kaj praktiki mian Naturlingvon, mi kiel eble plej ofte interparolis kun la suno, la vento kaj aliaj samideanoj. Sed tamen, tio portis al mi pli da ĉagreno ol plezuro. Pere de Naturlingvo, mi informiĝis, ke ni ŝtonaro ja ne estas tiel senutila kiel oni opiniis. Ni ja povas ludi grandan rolon en konstruado de via homa mondo. Se ni ne revu pri la gravurita artaĵo, ni ja estas taŭga por konstrui domojn, pontojn, pavimi la ŝoseojn kaj esti utiligita en aliaj okazoj. Tio vekis mian novan deziron. Mi ja ne volas tiel banale pasigi mian vivon kuŝante senfare kiel la aliaj. Ankaŭ mi volas fari ion por esti ne tiel senutila! Sed kiu el nia ŝtonaro komprenus min kaj helpus min? Ili ja ĉiam prenas ĉiujn miajn korajn dezirojn kiel deiraĵojn kaj per tio mokas kaj molestas min. Estas malbeninde, ke mi naskiĝis en tia malproksima montaro, kie homo malofte venas. Kaj estus pli bone, se mi ne estus sinklerigita per tiu ĉi Naturlingvo! Sed nun? La suno foje diris, ke oni certe elektus min kiel bonan materialon por arta gravuraĵo se mi ne estus tiel malproksima de la homa mondo. Pri tio mi eĉ ne aŭdacas sonĝi, tamen mi estas certa, ke mi ne estas sentaŭga materialo por via konstruado. Se mi estus proksima al via homa mondo! Ne povante moviĝi per mi mem, kiel mi povus esti en mia dezirata loko? Birdeto tre kompatas min, sed ŝi ne kapablas helpi al mi, kvankam ŝi volegas, ĉar mi ne estas tiel malgranda kiel grajno, kiun ŝi povas porti per sia beko. Vento ankaŭ diris, ke se mi estus tiel malpeza kiel sablero, li certe povus preni min en sian sinon kaj porti min al via homa mondo. Ankaŭ la ...Ve al vi! Kiel mi volus proksimiĝi al vi por esti utiligita! Sed kiu povus helpi min realigi mian longjaran koran deziron? Nur vi, ĉiopova kaj potenca homo! Sed antaŭ ol vi, neniu el via homaro volis interparoli kun mi, ĉar ili opiniis, ke mi estas stulta ŝtonbloko. Kiel mi deziras liberigi min mem el tiu ĉi damninda situacio kaj pruvi mian utilecon. Eble vi opinias, ke mi estas tro aroganta, kaprica kaj sonĝema, tamen mi ne koleras pri tio, ĉar mi jam elportis la pli grandan korafliktiĝon. Mi nur volas esti ne tiel sentaŭga kaj senutila! Estimata samideano, permesu min tiel nomi vin, ĉu vi volontas kompreni min, la tristegan? Se vi volontus helpi al mi, mi neniam plendos pri la penado kaj neelportebleco de mia laboro. Eĉ se vi uzus min en konstruado de via necesejo, mi ja volontus esti disponita de vi laŭ via plaĉo. Mia estimata, ĉu vi komprenas mian koron? Ĉu vi volontus etendi viajn bonfarajn kaj fervorajn manojn por fari al mi favoron? Mi deziregas, ke jes! Helpu min, mi petegas..."
Plorpetante, la ŝtonbloko subite etendis siajn brakojn kaj tiris min je la basko. Vidante tion, mi sentis grandajn bedaŭron pri li kaj kunsenton kun li, ĉar en la homa mondo ankaŭ mi estas en la malbeninda situacio kiel li. Mi etendis miajn brakojn por preni liajn manojn ...
"Ho ve!" kun ekkrio mi vekiĝis de subita doloro je mia fingro. Mi frapis mian fingron kontraŭ la ŝtonbloko!
Stariĝinte, mi ekvidis la grandan ebenan ŝtonblokon staranta antaŭ mi en la herbaro. Fiksante mian rigardon al ĝi, mi ekmeditis....
Tiun ĉi rakonton mi publikigis en la kvaran numeron de LA MONDO, 1990, kaj mi faris alian tralegon kaj poluradon refoje antaŭ nelonge.

© Published at 21:32 ( 1 comment / 77 visits )
This post is public

September 7, 2008

Miaj novaj tradukajxoj



Saluton, karaj amikoj:

Hodiaux mi alsxutis niajn novajn tradukajxojn en la interreton.
Kvankam ili estis jam tralegitaj kaj poluritaj de kelkaj samidenanoj
en kaj ekster Cxinio, tamen, mi timas, ke en ili restas ankoraux iom
da eraroj. Se samideanoj en nia ligo havas tempon kaj intereson, mi
petas, ke tiuj tralegu kaj kontrolu ilin refoje.


La ligoj por elsxuti la alsxutigitaj dokumentoj:

Bonaj Rakontoj kaj Bonaj Respondoj (Kolekto de demandoj kaj respondoj pri budhismo):

PDF-formato: http://www.ebudhano.cn/cn/download/job.php?job=download&id=22&did=0
DOC-formato: http://www.ebudhano.cn/cn/download/job.php?job=download&id=22&did=1


Rakontoj pri la antauxaj vivoj de la budho - 1:

DOC-formato: http://www.ebudhano.cn/cn/download/job.php?job=download&id=24&did=0
PDF-formato: http://www.ebudhano.cn/cn/download/job.php?job=download&id=24&did=1
Rakontoj pri la antauxaj vivoj de la budho - 2
:
DOC-formato: http://www.ebudhano.cn/cn/download/job.php?job=download&id=24&did=2
PDF-formato: http://www.ebudhano.cn/cn/download/job.php?job=download&id=24&did=3


Antauxdankon por via helpo!

Via samideane

Miaohui

miaohui@ebudhano.cn

© Published at 14:06 ( 0 comments / 78 visits )
This post is public

September 3rd, 2008

Morto de Mia Praavo

  Morto de Mia Praavo

  Foje kiam mi ludis kun miaj amiketoj sur la strato antaŭ 40 jaroj, ni vidis serpenton longan kaj verdan antaŭ la pordo de mia korto. La aliaj aliris kaj ekturmentis ĝin per branĉoj kaj ŝtonetoj. Mi sentis bedaŭron, tamen mi ne kuraĝis malhelpi ilin. Do mi povis fari nenion alian ol rigardi ilin suferigi la kompatindan serpenton, poste meti ĝin en iun maŝinon sur la strato kaj premi ĝin en paston.

  Reveninte hejmen, mi raportis tion al mia avino. Ŝi nervoziĝis kaj haste demandis, ĉu mi partoprenis en ilia fiago. Aŭdinte mian neadon, ŝi faris longan elspiron kaj rakontis pri la morto de sia bopatro.

  La bopatro de mia avino estis kamparano honesta. Foje kiam li moligis kampon per ŝpato, li malatente per spato dehakis la voston de serpento, kiu kuŝas antaŭ li en la kampo. Tio timigis lin, do li haste trovis bastoneton kaj portis la vunditan serpenton el la kampo, kaj daŭrigis sian laboron. Poste okazis io ne ordinara. Kiam ajn kaj kie ajn li laboris en kampo, li ĉiam vidis la serpenton ĉe si post sia laboro. Antaŭ la laboro li kutime demetis sian vestaĵon ĉe la kamprando, kaj kiam li volis surmeti la vestaĵon, li ofte trovis, ke la senvosta serpento kuŝis ĝuste sur lia vestaĵo. Lin regis pli kaj pli da timo, kaj li ne plu aŭdacis labori ekstere. Poste li malsaniĝis pro la teruriĝo kaj baldaŭ forpasis antaŭ ol atingi siajn 40 jarojn.

  Ĉiuj amas sian vivon, ĉu ni homaro aŭ la bestaro. Krom prizorgado kaj protektado al nia propra vivo, ni ankaŭ devas protekti alies vivon.

© Published at 05:23 ( 5 comments / 136 visits )
This post is public


← previous 1 2 3 4 5 6 next →

( 106 posts )

rss Latest posts - Subscribe to the latest posts of Miaohui