Katalin Kovats Published on February 1st, 2009
by Katalin Kovatspro

Katalin Kovats's blog

Browse posts
Rainy and chilly, but full of atmosphere - Regenachtig & kil, maar vol stemming
Posted on October 23, 2009
7 comments (latest 5 weeks ago)
La vie de Van Gogh en espéranto
Posted on July 12, 2009
13 comments (latest 3 months ago)
The BIG ASK!!
Posted on March 25, 2009
2 comments (latest 8 months ago)
Rubik - 360
Posted on February 6, 2009
12 comments (latest 6 months ago)
Edukado de multlingva infano kontraŭ la fluo
24 comments (latest 5 months ago)
Alvoko voĉdoni en la DUA RONDO!
Posted on January 5, 2009
16 comments (latest 8 months ago)
La argilaj najbaretoj de Jesuo - provenca tradicio
Posted on December 20, 2008
1 comment (latest 11 months ago)
Respondo de s-ro Harald Hartung
Posted on December 18, 2008
18 comments (latest 11 months ago)
PROTESTO! Bv. helpi batali por niaj lingvaj rajtoj!
Posted on December 18, 2008
85 comments (latest 11 months ago)

Member tags

Sylvain Lelarge

More information

This post is public
All rights reserved
  1. 3 people added it to their favorites
  2. Read 1 220 times

Edukado de multlingva infano kontraŭ la fluo

Sunday February 1st, 2009 at 07:41PM

Dum la internacia konferenco 'Du- kaj plurlingva edukado', okazigita en Bruselo, la 10an de decembro 2008 mi prezentis prelegon, kies bazajn pensojn mi ŝatus dividi kun vi ĉi tie.

Bv legi la suban PowerPoint-prezentaĵon.

Edukado kontraux la fluo
Edukado kontraux la fluo

http://www.ipernity.com/doc/katalin.kovats/3948161







László Vizi kreis ankaŭ filmformatan prezenton el la PDF. Ĝi spekteblas ĉi tie: http://www.ipernity.com/doc/katalin.kovats/4033984/

Se vi volas scii pli pri la konferenco, bv legi ĉi tie:

http://www.ipernity.com/blog/edukado.net/119764

Jen apetitveka foto pri mia temo:

Familia Babelo
Familia Babelo

Ni volonte legus viajn opiniojn pri la temoj:

1) kiel elturniĝi kun pluraj lingvoj en la familioj?
2) kion vi opinias pri mia ideo de gaststudigo de niaj infanoj en la hejmlandoj.

Antaŭdankon pro viaj kontribuoj.

Katalin, Sylvain kaj Martin



24 Comments / add your comment?

Vladimír Türk*pro says:
Rigardinte la prezentaĵon mi pensas, ke via filo estas iom lingve konfuzita. Kvar (aŭ kiom) lingvoj ŝajnas tro multaj.
Mia patro havis germanan patron kaj ĉeĥan panjon. Lia patrino parolis ĉeĥe, patro germane, la infanoj (entute ses) interparolis ankaŭ germane, sed kun la patrino ili parolis ĉeĥe. Lia vilaĝo estis germana, sed du familioj ĉeĥaj loĝis tie, do ankaŭ dum infanaj ludoj ĉiuj uzadis ambaŭ lingvojn senprobleme kaj nature.
Via situacio estas pli komplika. Mi ne spertas pri tio, sed opinias konvena, ke la infano nepre sciu la nederlandan, ĉar vi vivas tie. Vi ambaŭ estas esperantistoj, do plua elekto klaras kaj ambaŭ viajn denaskajn lingvojn mi konsiderus nur aldonaj. Tamen mi scias imagi, ke dorloti sian infanon en fremda lingvo ne eblas. Malfacila tasko.
2. Pri la gaststudigo: temas pri malnova metodo, jam mia patrinflanka praavo estis tiel "ŝanĝita" por iu aŭstria knabo, por ke li ekkonu la germanan kaj reciproke. Sed tia restado devus daŭri almenaŭ unu jaron por ia efiko. Semajna studado valoras neniom.
Posted 10 months ago. ( permalink )
Lars Sözüerpro replies:
Mi dorlotas, karesas, konsilas, konsolas, admonas, riproĉas miajn infanojn en fremdas lingvo ĉiutage. Tiel malfacile tamen ne estas.
Posted 10 months ago. ( permalink )
Katalin Kovatspro replies:
Dankon, Vladimir por via reago.
1) Mi devas aldoni, ke mi tute ne opinias, ke 4 lingvoj estas nelerneblaj en tiuj situacioj, sed kompreneble ne facilas. Ni ĉiuj, kaj la infano mem pleje, ĝuas tiun diversecon, ĝuas la lingvajn ludojn, la diversajn kulturojn.
La ideo ne instrui al mia filo mian lingvon, en kiu li povas kontakti siajn parencojn en Hungario, absolute ne imageblas por mi. Same sentas mia edzo pri la franca. Do, tio tute ne estas demando por ni. Ni povintus cerbumi ne enkonduki Esperanton, sed ĝin ni bezonis por ni mem.
Nia situacio estas do tia, kia. Nia respondeco estas bone mastrumi ĝin kaj nevigi kune, disciplinite, ĝue kaj insture.
2) Pri la gastlernedo: mi devas emfazi, ke mi sendus al Hungario mian filon ne la lingvon lerni, ĉar tiun li jam konas, sed kolekti spertojn, kaj por tio eĉ 1-2 semajnoj pli valoras, ol nenio.
Jaron, monatojn mi mem ne povus iri kaj mi komprenus, ke ankaŭ la nederlanda lernejo tion ne konsentus.
Posted 10 months ago. ( permalink )
Vladimír Türk*pro says:
Mi aldonas, ke mi mem scias nur la ĉeĥan - denaskan - kaj Esperanton, do mi vere ne spertas pri tiu temo. Sed ankaŭ vi mencias, ke via filo fakte kunmiksas kelkajn lingvojn. Krome, ĉu la nederlanda ne devus esti pli grava en via babela turo? Mi mem povas respondi al mi - vere ne estas mia la afero. Via filo ŝajnas eksterordinare lernokapabla, gratulon.
Posted 10 months ago. ( permalink )
Katalin Kovatspro replies:
Redankon, Vladimir.
Jes, li miksas, sed ne tro, kaj ĉiuokaze estas nur 7-jara. Li vere havas tempon ankoraŭ perfektiĝi. Mi aldonu, ke mi ne trovas lin eksterordinare dotita, precipe ne en lingvoj (sed en matematiko, kio tamen indikas logikan penskapablon).
Ni tute ne certas, ke ni restas en Nederlando longe, verŝajne nia sekva stacio estos en Francio.
Posted 10 months ago. ( permalink )
Vladimír Türk*pro says:
Fakte mankas al mi via sperto kun multlingva lando. Ĉeĥio estas plejparte unulingva. Minoritaj nacioj (slovakoj, poloj, rusoj, germanoj) ja rajtas lerni en baz- kaj mezlernejoj nacilingve, tamen ĉiuj scias ankaŭ ĉeĥe. En Prago estas eĉ antaŭlernejaj edukejoj fremdlingvaj, sed Prago kaj la resto diferencas preskaŭ same kiel du diversaj ŝtatoj.
Mi deziras al vi multajn sukcesojn en via laboro!
Posted 10 months ago. ( permalink )
Katalin Kovatspro replies:
Mi tute bone komrpenas vin. Mi vivis dum 42 jaroj en Hungario, instruis tie lingvojn en lernejoj, kaj kvankam en minoritataj teritorioj, tamen scias bone, ke ankaŭ Hungario estas baze monolingva lando. Des pli bezonas la loĝantoj de tiaj landoj pli da linga influo, kaj Esperanto povas esti unu el tiuj bonaj modeloj kaj instigiloj.
Dankon por via rekomentado.
Posted 10 months ago. ( permalink )
Vladimír Türk*pro says:
Eble ankoraŭ unu rimarko: mi firme kredas, ke vi sukcesos eduki vian filon multlingve. Tamen, ĉu vi opinias tian vojon taŭga ekzemple por familio de seruristo kaj kelnerino? Mi iomete dubas.
Tiu ĉi temo eble meritas pli profundan esploron. Kia fakte estas averaĝa esperantisto rilate atingitan kleron? Mi havas eĉ ne maturekzamenon, nur metiistan ateston. Tial mi, plenumante iam porinstruistan asocian ekzamenon, devis pruvi ankaŭ sciojn pri la ĉeĥa. Plejparto de esperantistoj, ŝajnas al mi, estas mez- kaj altlerneje edukitaj. Kaj krome - kiom el ni konas nur Esperanton kaj kiom scias multajn aliajn lingvojn? Eble povus okazi malgranda enketo.
Posted 10 months ago. ( permalink )
Jens S. Larsen says:
"1) kiel elturniĝi kun pluraj lingvoj en la familioj?"

Antaŭ ĉio, ne faru el tio tro grandan problemon. La unukulturismo kiel ideologio estas multe pli damaĝa en si mem ol tiu manko de ofertoj kiu rezultas el ĝia aplikado en la publika instru-sistemo. Fakte, la sinteno eĉ devus esti ne "kiel elturniĝi" kun la plureco de lingvoj, sed kiel plej avide ekspluati ĝin!

"2) kion vi opinias pri mia ideo de gaststudigo de niaj infanoj en la hejmlandoj"

Tio estas same utila kiel kongresvizitado por Esperantistoj. Tamen notu ke la hejmlandoj de patro, patrino kaj infano estas tri malsamaj en via kazo... Se la infano en sia hejma medio havas aliron al aĝkonvenaj libroj, filmoj ktp. en la gepatraj lingvoj, kaj povas studi ilin kiel duajn lernejajn lingvojn, tiam ne gravas ĉu la vizitoj okazas por studo aŭ ferio, mi supozas.

Laŭ viaj indikoj la unukulturismo en Nederlando tre similas al tiu de Danio, cetere. Mi tamen demandas min kiel funkcias en Frislando.
Posted 10 months ago. ( permalink )
Katalin Kovatspro replies:
Koran dankon, Jens, por via reago kaj saĝaj pensoj.
Mi ne havas informojn pri Firslando, sed eble niaj amikoj, tieaj esprantistoj legos nin kaj reagos.
Amike, Katalin
Posted 10 months ago. ( permalink )
Nguyen Xuan Thu says:
Via prelego incitis tiom da komentojn. Gratulon! La prezentado per powerpoint estas tre interesa, bone pripensita kaj tre bone komprenebla.
Mi intencas uzi, kun via permeso, ĝin por prezenti vin kaj multlingvecon ĉe venonta kunveno de mia klubanoj.
Mi iam petis klarigi al mi: ĉu Martin subite parolis Esperanton, aŭ iom post iom?
Natura uzado de akuzativo estas admirinda.
Viziti Hungarion por Martin estas nepre, ne por lerni la lingvon, sed por alkutimiĝi kun la lokaj vivmaniero kaj kutimo. Tio validas por ĉiuj junuloj naskiĝantaj ekster sian patrinan landon.
Posted 10 months ago. ( permalink )
Katalin Kovatspro replies:
Kara Thu, jes, kompreneble vi pvoas uzi la materialon. Se vi bezonas apartan helpon, mem la dokuemtnon, bv indiki tion al mi.
Martin konis, komprenis Esperanton iugrade cxiam, cxar nenion auxdis de ni paroli inter ni ol tiun lingvon. Kaj krom la ciferoj gxis dek kaj kelkaj esprimoj el al MAZI-filmo ni ne auxdis lin diri aliajn aferojn.
Li estis 6 jara kaj 3 monata kiam ni aprtoprenis la familain arangxon en Germanio, kie cxeestis cx. 50 infanoj kun siaj gepatroj li simple, kaj tute nature ekparolis la lingvon. Falte mi antauxvidis tion, sed sperti estis mirinda afero. Kaj vi konas min, mi cxiam -senkosncie - cxasas erarojn en la parolado de la aliaj, mi devis konstati ke lia lingvonivelo estas bona, la uzo de akuzativo preskaux perfekta. Kompreneble ni devas ankoraux labori kosncie pri la perfektigo, precipe pri la ricxigo de la vortprovizo.... sed mi vidas, ke tiu lingvo restos en lia porcxiame... kaj tio plezurigas nin ambaux.
Posted 9 months ago. ( permalink )
Ni Foriru says:
Mi ne povis ankoraŭ rigardi la power-point-prezentaĵon, kaj mi esperas havi sufiĉe da tempo en la venontaj tagoj, nun mi montras nur mian opinion pri la du demandoj:

1)kiel elturniĝi kun pluraj lingvoj en la familioj?

En difinita familio, se oni parolas pli ol unu lingvo, la plej grava punkto estas ke ĉiuj familianoj konu aŭ almenaŭ komprenu ĉiujn lingvojn, ĉar povus esti malkomforte paroli lingvon kiam ĉeestas iu kiu ne komprenas. Se membro ne komprenas iun el la lingvoj, tiam oni devus decidi paroli komprenatan lingvon kun ties ĉeesto. Okazas ofte en Kanado ke unu el la gepatroj ne komprenas la francan, kaj eĉ se la alia estas franclingva, tiam la franca estas neniam parolata. Malsimile en Katalunio, kie ĉiuj komprenas kaj la katalunan kaj la hispanan, kaj ne estas rara kazo ke unu el la gepatroj parolas katalune al la gefiloj, kaj la alia parolas hispane. Ankaŭ oni devas decidi pri la lingvo parolata kiam ĉeestas nefamilianoj, ĉar povas ŝajni strange se homoj parolas malsaman lingvon ol la lokan, aŭ rigardate kiel malĝentilaĵo ĉar oni ne scias, kio estas prikomentata. Aliflanke, antaŭ nelonge mi legis en intervjuo ke esperantisto ĉiam parolis en esperanto kun sia filino, sed okazis ke ŝiaj amikinoj primokis ŝin (aŭ ŝi sentis sin primokata) kaj tial ŝi eksentis fortan malamon kontraŭ esperanto.


2) kion vi opinias pri mia ideo de gaststudigo de niaj infanoj en la hejmlandoj.

Ĉi tio estas bona por ke la infanoj ne perdu la radikon kun la hejmlando, ĉar tiel ili faros rilatojn kun homoj en la hejmlando kaj tiel plu praktikos la lingvon.

(p. s. nur vivaj fiŝoj povas naĝi kontraŭ la fluo, ĉar la malvivajn forbalaas la rivero)
Posted 10 months ago. ( permalink )
Katalin Kovatspro replies:
Koran dankon por viaj vortoj, valora kontribuo kaj rpiskribo de la kazoj kune kun ekzemploj.
Posted 9 months ago. ( permalink )
V I Z I László* says:
Miaj gefiloj estas denaskaj esperantistoj. Mi devas konfesi, ke ekde la ĉ. tria jaro pli féue parolis la hungaran, ja esperante parolis kun ili sole mi, tial ili uzis la hungaran ankaŭ inter si. Oni devas aldoni, ke Esperanto por mi estas ellernita fremda lingvo, do mia tasko estis tre malfacila. Eĉ se mi alvenis vespere morte laca mi devis paroli fremdligve.

En la rezulto nenia problemo aperis, krom tio, ke la hungaran tamen multe pli bone ili ellernis, kaj - se la gepatra lingvo estas tiu, kiun oni plej aŭtomate uzas - do ilia gepatra lingvo tamen estas la hungara.

En mia familio okazis, ke miaj genevoj edukiĝis en trilingva medio. La patrino (mia fratino) parolis hungare, la edzo (kaj oni en la lernejo france, kaj la loĝantaro arabe. La genevoj nasknivele ellernis la hungaran kj francan, kaj babilnivele la araban. Poste en la lernejo ili facile kaj bone ellernis ankaŭ la anglan.

Laŭ miaj inpresoj la infanoj fakte neniam konfuzmiksas la diversajn lingvojn. Eĉ se ili uzas la vorton de alia lingvo, ili ĉiam konjugacias, drivas precize laŭ la parolata lingvo, kaj ili ĝenerale konscias, kiu vorto al kiu lingvo apartenas.
Posted 9 months ago. ( permalink )
V I Z I László* says:
La prezentaĵon bedaŭrinde mi ne sukcesis startigi.
Posted 9 months ago. ( permalink / translate )
V I Z I László* says:
Mi petas pardonon pro la eraroj en mia unua mesaĝo. Mi forgesis reagi pri la dua demando: por ekzerci sin en iu lingvo kak "travivi" ĝin estas la plej bona metodo viziti la koncernan landon. Ecs dum unu semajno oni povas lerni multege (precipe infano). Cetere tia vizito restas agrabla memorindaĵo.

Miaj genevoj tre ŝatis viziti Hungarion, kaj ĉi tie uzi la hungaran lingvon. En ĉiu dua jaro 3-4 monatojn ili pasigis en Hungario kun la hungaraj parencoj.
Posted 9 months ago. ( permalink )
Ni Foriru says:
Mi ĵus legis la prezentaĵon. Unu rezulto de ĉi tiu edukado estas ke la plurlingveco ne estas simetria, ĉar la lingvo de la medio estas la nederlanda, kaj tial ĉiutage ĝi estas pli kaj pli bone konata pro studado en lernejo kaj praktikado kun amikoj. Por kompensi la konon de alia lingvo povas esti tre utila la gaststudado tiel ke, kiel mi diris supre, la knabo ne nur plibonigos la konojn, sed ankaŭ praktikos kun novaj eksterlandaj amikoj kaj sentos la neceson plibonigi ĝian konon. Pri la miksado de elementoj el aliaj lingvoj: kun la tempo li lernos distingi, ekzemple en lernejo oni forigos nenederlandajn influojn per korektado, kaj en eksterlandaj kontaktoj li devos eviti fremdajn vortojn kaj strukturojn.
Posted 9 months ago. ( permalink )
Katalin Kovatspro replies:
Koran dankon pro la alskribo. Jes, ni kun cxiu punkto konsentas.
Pri la gaststudado mi povas diri, ke baze estas du cxefaj celoj. Aux lerni, plibonigi la lingvokonon kaj sperti aliajn travivajxojn (lernesistemo, sociaj rilatoj, moroj, kutimoj, gestoj ktp) aux cxefe nur tiuj due menciitaj, cxar la infano jam tre bone konas la lingvon.
Estas multaj tiaj infanoj, kiuj tute ne povas praktiki sian gepatran lingvon dum eksterklanda estado, vivo kaj tial nepre bezonas tiajn lingvajn banojn.
En nia kazo nun temus pli pri la dua kazo, kvankam plibonigo de konoj, lernado de nuntempa infana lingvajxo cxiam estas utila afero, ecx se iu tre bone konas la lingvon.
Posted 9 months ago. ( permalink )
ulo38 says:
mi ne bone komprenis la demandon. sed mi povas doni propran ekzemplon. mi naskiĝis en eŭska lando (aŭ vaska lando: en la sud-okcidenta parto de francio. mi parolis nur tiun lingvon ĝis la sesa aĝo. mi lernis en lernejo la deviga lingvo "franca'. kaj iom post iom mi forgesis la eŭskan (nun mi nur komprenas la lingvon sen paroli ĝin). kaj nun mia elektita lingvo estas esperanto.
do, ne estas eble majstri plurajn lingvojn. unu lingvo estas jam ege. neeblas por eta cerbo kiel la mia, lerni du naciajn lingvojn. la nacia lingvo kaj esperanto sufiĉas por mi. al fremduloj, mi parolas esperanton kaj se ili ne komprenas, mi donas esperanto-reklameton. mi klopodis por lerni la tutmondan lingvon. la aliuloj faru same. mi sufiĉe penis. ĝis, mi estas agacita nun.
kaj plie, mi malkontentas aŭdi ka esperanto estas inter-nacia. esperanto estas tutmonda, universala aŭ inter-homa. la nacioj ne rilatas neniel al nacioj. fek por la nacioj.
Posted 5 months ago. ( permalink )
ulo38 says:
eraro en la lasta frazo: esperanto ne rilatas neniel al nacioj.
Ĉiel la nacioj ne helpas esperanton. haltu do, diri ke esperanto utilas por lerni la fremdajn lingvojn.
Esperanto utilas nur por interkompreni unu la alian en mondo eĉ siahejme, siaregione, kaj sialande.
haltu ankaŭ miskritiki la aliajn lingvojn. kaj lasu la pigruloj lerni esperanton sen malantaŭa opinio.
Posted 5 months ago. ( permalink )
ulo38 says:
mi opinias ke mi diris multe da stultaĵoj. bonvolu apartigi la bonon kaj la malbonon.
jupiiiiiiiiiiiiiiiiii !!!
Posted 5 months ago. ( permalink )
ulo38 says:
ne timu; estas mia frenezo-momento.
Posted 5 months ago. ( permalink / translate )
ulo38 says:
heu!!!!! kio estas poŭer-puent
Posted 5 months ago. ( permalink / translate )

Add your comment

Reply to this comment

Edit your comment

Please sign in to post a comment Sign in now?


rss Latest comments – Subscribe to the feed of comments related to this post.

 

Català | Čeština nové | 中文 | Deutsch | English | Español | Esperanto | Ελληνικά | Français | Galego | Italiano | Nederlands | Português | More...