Aleksandro Horváth's blog/

Merkredo, 2008-07-16.

Promenado en Alkmaar

Jam estis hela tago, kiam ni transveturis la germana-nederlandan ŝtatlimon. Ni eksciis tion, ĉar la stiristo, kiu sekvis la vojon sur la mapo, diris tion, kaj mi rimarkis, ke apud la ŝoseo anstataŭ „Ausfahrt” aperis surskribo „Uit”. De la limo ĝis Alkmaar estis ankoraŭ preskaŭ 200 km-oj, tamen ni alvenis tro frue, je la 9-a horo, ĉar niaj gastigantoj atendis nin nur posttagmezon, je la 4-a horo. Ni tamen ne povus aliri jam matene kaj diri: „Saluton, ni alvenis iomete pli frue!”. Cetere niaj gastigantoj ne loĝis ĉiuj en la urbo, sed ĉirkaŭe en la najbaraj urbetoj kaj vilaĝoj, kaj ni devis iri al iu difinita loko, kie ili nin atendos kun vespermanĝo. Do ni devas pasigi la tempon ĉ. ĝis duono antaŭ la 4-a, pensis mi, naive. Ne, ni devis okupi nin ĝis la 6-a, ĉar laŭ la eroŭpaj preskriboj, la stiristoj devas elpreni sian ripoztempon minimume 9 horojn. Kial ili devas ambaŭ komune ripozi, se ili stiris alterne, kaj kial ne kalkuliĝas al ripoztempo la neplanita atendado pasintan tagon – mi ne komprenis. Bone, ni iel pasigos la tempon. Unue ni devis trovi lokon, kie ni povus malpeziĝi nin. Niaj stiristoj trovis lokon halti ekster la granda kanalo, apud dorsa flanko de granda meblo-magazeno. Mi tuj volis pruvi, kiel komprenas la nederlandanoj la germanan lingvon, kaj demandis du laboristojn, kiuj transportis sur tirĉareto grandan platan paketon. Ili informis nin, ke la meblovendejo malfermiĝos nur je la 10-horo, sed se ni iros laŭ la strato, poste maldekstre kaj dekstre, mi trovos pumpstacion. Ĉu ĝi estas en distanco de 3 aŭ 400 metroj, pri tio ili iom debatis inter ili, sed ni ekiris, sekvante de kelkaj kunvojaĝantoj. Ni iris, laŭ la informo de la laboristoj, eble ni trairis jam pli cent metrojn, sed la pejzaĝo montriĝis elmortiganta. Virino jam dubis, ke ni iras en ĝusta direkto:

 – Kaj se ĉi tie eĉ ne estas pumpstacio?

–  En tiu kazo ili mensogis – respondis mi iom ekĉagrenante.

Sed mi jam vidis totemmaston de pumpstacio. Ni sturmis la unusolan tualeton de la stacio. La pumpistoj-junuloj estis tre afablaj, nur ridetis nian nomadan armeon.

Poste ni reiris al la aŭtobuso, konstatis, ke la plimulto de la vojaĝantoj jam disiĝis, ankaŭ ni transiris la unuan ponton kaj enĵetis nin en la praa kerno de la urbo. Ĉi tiun parton de la urbo ni- kun mia edzino, Elinjo – jam konis iomete de nia lasta vizito antaŭ du jaroj, kiam Berto renkontis nin, kaj kondukis en la proksimaj stratoj apud la granda placo, kie, estante tiam ĝuste vendredo, okazis fromaĝo-merkato. Nun nia unua strato kondukis nin al la katedralo, kaj de tie ni daŭrigis la promenadon tra la malnova ĉefstrato, kie troviĝas la malnova urbdomo. Je la fino de la strato, sur la kanalo ni ekvidis barkon, kiu ĝuste pretigis sin ekvojaĝi. Ĉi tie estis la stacio – aŭ haveno - de la akva urborigardado. En ĉi tiu barko nia malgranda grupo jam ne trovis lokon, sed la sekvanta ĉirkaŭiro ekveturis post duonhoro. Ĉi tiun temon ni trankvile povis atendi, ja, ni havis ankoraŭ sufiĉe tempon ĝis la 6-a horo. Ĉi tiu akva urboĉirkaŭiro estis vere bona ideo, ne nur ĉar ankaŭ per ĝi pasigis ni la tempon, sed perpiede ni ne povus trovi tian ampleksan bildon pri la malnova urbo – ne menciante la lacon. La ĉirkaŭveturo similis al tio en Amsterdamo, ankaŭ tie ni vidis ambaŭflanke domojn de simila stilo, sed la kuriozaĵon ĉi tie donis, ke la spaco inter la akvonivelo kaj la malsupra rando de la pontoj estis tiel malgranda, ke ni je ĉiu okazo devis malsuprenklinigi la kapon, eĉ foje preskaŭ ni devis surventren kuŝiĝi inter la benkojn por eviti la kolizion. El la ena, mallarĝa kanalo ni ankoraŭ ŝipveturis al la pli larĝa kanalo, kiu ĉirkaŭbrakas la malnovan urbokernon. Tie estis montrita funkcianta ventomuelejo, kaj la restaĵo de fortikaĵo.

Poste ni reveturis al la elirpunkto, kaj daŭrigis nian surteran promenadon, preterirante ĉe la granda placo, kie vendredon okaziĝos la fromaĝo-merkato. Poste ni rimarkis kelkajn konatulojn antaŭ malgranda restoracio, inter ili s-anon A., kiu invitis nin al unu glaso da biero. Ni babilis kaj ripozis tie, sed kiam la kelneroj jam rigardis nin malkonfide, ni sentis pli bona forlasi la lokon, kaj fari ankoraŭfojan ĉirkaŭiron en la urbo. Tiel ni aliris la funkciantan ventmuelejon, kiun ni jam admiris de sur la akvo. Iu inter ni memoris, ke iam la muelilo estis vizitebla. Bedaŭrinde nun ni trovis ĉion fermite, kaj sola viro kiu laboris pri la hortenzioj pruviĝis surda. Ankaŭ ĉi tie ripozis ni iom, poste ekiris en la direkto de ripozloko de nia aŭtobuso. Survoje, kie ni trovis liberan benkon, ni sidigis nin mallongan tempon, kaj denove promenadis iom. En la strato Ritsevoort ni renkontis antikvaĵ-vendejon. Hazarde mi demandis la vendiston, ĉu li havas ankaŭ Esperanajn librojn. Li diris , ke jes, kaj petis iomete atendi, kaj vere li el la malantaŭa stoko elportis plenbrakon da diversgrandaj libroj. Kelkaj estis duone nederlandlingvaj lernolibroj, sed troviĝis inter ili ankaŭ hungaraĵo: “La knaboj de Paŭlo-strato” de Molnár Ferenc en brita eldono laŭ la traduko de Ladislao Spierer, sen jaro-indiko. Mi aĉetis la libron, kaj baldaŭ ni reiris al nia aŭtobuso, kaj mi tuj komencis legi mian novan akviziciaĵon.

Oni povas pensi, la deviga restaĵo estis sufiĉe tro longa, kaj la tuta kompanio, jam sidante en sia loko, senpacience atendos la pason de la lastaj minutoj antaŭ la 6-a horo. Kiu tiel pensis, devis erari! Ni devis ankoraŭ duonhoron atendi, kiam komplete amasiĝis la vojaĝantaro, kaj la aŭtobuso povis ekveturi. Mi jam timis, niaj gastigantoj jam enuis la atendon, kaj disiris hejmen. Fine ni ekveturis, sed daŭris ankoraŭ duonhoron, ĝis ni, tra la ne tro simpla vojneto ĉirkaŭ urbocentro Alkmaar trovis la renkont-punkton, kiu nomas “De Deel”, kaj kiu signifas: dividaĵo, draŝejo, ero, movimento, parto, porcio (oni povas elekti).

Sed fine ni estis tie. Klubanoj, kiuj pli frue jam estis gastoj de Esperanto grupo de ĝemelurbo Alkmaar, ŝajnis ekkoni la domojn en la longa strato. 

Akcepto fare de gastigantoj.

Do, ni aliris, kaj niaj gastigantoj ankoraŭ atendis nin. Ni, la grupo de Tata:

Elizabeto: la estro nia, Oĉjo K., Eva, la du kuzinoj, geedzoj Trnka: Marika kaj Joĉjo, Imre kaj Andrea kun sia filo, kaj mia edzino kaj mi mem, entute 11 plenkreskuloj kaj 1 knabo -

elbusiĝis kaj estis bonvenita, kaj la pli granda parto de la vojaĝantaro pluvetiris al sia hotelo, ie en Amsterdamo.

Ĉar ni enpakis laste, niaj valizoj kaj sakoj estis rapide eligitaj. Ni metis ilin en la antaŭĉambron, kaj ni estis rapide invititaj en la grandan salonon, kie sur la bufeda tablo vicis diversaj salatoj, trinkaĵoj kaj picoj. Ankaŭ mi tranĉis kvaronan picopecon, kaj sidis min al la tablo. Kvankam mi estis pli laca ol malsata, mi komencis disŝiri per tranĉilo mian picon. Vere ĝi estis jam malvarma, kaj seka, sed tio estis nia kulpo, ĉar ni ne alvenis bontempe. Sed tamen venis iu, kaj perforte prenis de antaŭ mi la teleron kun duone formanĝita pico.
- Ĝi estas jam malvarma – diris, kaj vokis min al la bufedotablo elekti novan picon, kaj metis en mian teleron grandan pecon. Ĉi tiu pico esti, ja, vere pli bongusta, tiel mole kaj varme. Intertempe jam komenciĝis la interkonatiĝo. La pli malnovaj vizitantoj kaj la ĉitiuloj ĝoje salutis unu la alian. Ankaŭ ni trovis du konatajn vizaĝojn: Johanon, kun kiu ni renkontiĝis en Zaanse Schans antaŭ du jaroj, kaj Berton, kiu akompanis nin tiam en Alkmaar. Dum la prezentado rapide trovis nin nia mastrino, Wil, tuj vokis sian edzon,alian Berton kaj rapide interkonatiĝis ankaŭ ni kvarope. Eĉ ne restadis ni tro longe, ili sciis, ke ni estaj jam lacaj, ĝuste poste, ke ni rakontis pri nia aventura alveturo, pri la preterpasanta noktumejo, kaj la deviga restado de la 9-a horo en Alkmaar. Ni ekaŭtigis nian bagaĝon kaj tra sennombraj kurbiĝoj veturis al la domo de nia gastigantoj. Tie ni ankoraŭ babilis mallonge en la salonoĉambro, kaj post kiam estis montritaj nia dormoĉambro kaj la banĉambro, ni lavis la polvon de la vojo, kaj enlitiĝinte ni baldaŭ ekdormis.   .

Ĵaŭdo, 2008-07-17.

Frumatene nin vekis la tamburado de pluvo sur la tegmento de domo. Post la kutima korpoflego ni timetante rigardis la ĉielon, ĉu ĉesos pluvi, ĉar laŭ la programo, kiun niaj gastigantoj disdonis inter ni, la unua hodiaŭa programo estos sub-ĉiela en la urbeto Schagen. Super la horizonto heleca strio promesis ian esperon. Vere, dum la tagmanĝo ĉesis la pluvo, kaj antaŭ la forveturo ni ankoraŭ povis rigardi kaj admiri la etan ĝardenon malantaŭ la domo, kaj fari kelkajn fotojn. Ni baldaŭ aliris la ĉefan placon de tiu urbo, kaj kvankam la programo ankoraŭ ne komencis, jam densa homamaso svarmis sur la placo, kaj en la flankaj stratoj.  

Procesio en popolkostumoj

Niaj dommastroj proponis por ni libere ĉirkaŭrigardi, dum ili rezervas lokon, kie ni bone povos rigardi. Ni eniris strateton, kie ambaŭflanke staris tendoj de vendistoj. Tie oni povis aĉeti ĉion, kion en tia urbeta foireto oni nur povas imagi. Ankaŭ la specialaĵojn de loko, kiuj pretiĝis antaŭ la okuloj de la aĉetentoj. Ekzemple dufolian kukon plenita kun iu bruna kremo. Ni nur iradis, iradis de tendo al tendo, kaj jam pensis pri reiro, kiam ekmoviĝis la amaso, kaj eksonis muziko. Unue venis ĉevaltirata ĉaro kun la muzikantoj, la kampulorkestro de „De Uienhoop” (La Ceparo), poste venis aliaj, diversaj ĉaroj kaj piedirantaj sinjoroj, sinjorinoj kaj infanoj en malnovaj, originalaj okcident-frizaj kostumoj. Belegaj  ĉevaloj tiris aŭtentikajn kampar-veturilojn, kariolojn kaj landaŭojn. Dum la marŝo de procesio ekpluvis. Rapide malfermiĝis la pluvombreloj. Rimarkinde, ke ankaŭ la procesantoj havis kun si ombrelojn. La pluvombrelo – mi pensas – estas neforlasebla akcesoraĵo sub ĉi tiu nuba ĉielo.
Kiam ankaŭ ia „speciala” triciklo formarŝis, ni rapide reiris al nia forlasita loko. Ĉi tie ni apenaŭ lokiĝis ĉe la rando de vojoforme tranĉita spaco en la homamaso, denove aperis la procesio, kion ni en la strateto inter la vendotendoj jam rigardis. Tiam mi povis ankoraŭ fari kelkajn fotojn, kiujn pli frue mi preterlasis. Kia estis la procesio, tion anstataŭ skribo pli reale montras miaj fotoj. Jam fororis la procesio kiam aperis virino kun infano. Mi nur rimarkis, ke nia mastrino kaj mia edzino parolas kun ŝi, kiu afable montris sian kostumon, ornamaĵojn kaj akcesoraĵon, ĉefe bele ornamitan burson, kiu pendis de sia zono.

Post la procesio sekvis, unue infana, poste plenkreskula koruso, pli malfrue la prezentado de Okcident-Frisa Dancgrupo kaj Infandancgrupo.    

Tagmanĝo ĉe la lageto

Kiam la prezentado ŝajnis esti finita, ni ekveturis tagmanĝi. La karavano de niaj aŭtoj haltis apud la bordo de regule longkvadrata lageto. Ni informiĝis, ke la lago estas relative nova kaj artefarita. Oni forminis de tie teron por ŝoseokonstruado, kaj la grundakvo plenis la kavon. La nuboj ne malaperis, sed nur foje-foje falis etaj gutoj el la ĉielo. Ni prenis nian provianton, sidigis nin sur lignajn benkojn ĉe rustikaj, lignaj tabloj kaj tagmanĝis, babiladis kaj fotadis.  

Vizito de Bejo Laden

De la lageto ni pluveturis al Bejo Laden, firmao, kiu okupas sin pri plibonigo de semoj. Dum la ĉirkaŭiro de farejo oni montris al ni, kiel kolektas, selektas, ekzamenas kaj nobligas la semojn de diversaj legom-kreskaĵoj. La firmao havas plantaĵojn en diversaj punktoj de la mondo, kaj eksportas la semon mondskale. Post la ĉirkaŭiro ni estis gastigitaj per kafo kaj kuko.  

Vespermanĝo en la klubejo de la kanuklubo „Albatros”;

La esperantistoj de Alkmaar ne havas propran klubejon, tial la kanuklubanoj trapermesis sian klubdomon al ni. Tie ni konsumis nian duan komunan vespermanĝon, kiu komenciĝis kun memfaritaj salatoj, kiu ne signifis, ke ni devis por ni mem tranĉi la krudmaterialojn, sed ni povis elekti kaj kolekti sur nian teleron el la kuvoj kun diversaj preparitaj salatoj. Post kiam ankaŭ la kradrostoj travarmegis, ni povis surmeti la teleron pecon da viando aŭ diversaj bakitaj vegetaĵoj, ekzemple maizo.

Kiam jam ŝajnis ke ĉiu satiĝis kaj la manĝaĵon abunde verŝadis kun biero aŭ vino, la vesperon fermis la prezentado de mallongigita programo de la koruso „Malvo”. La kompletan programon ni povis aŭskulti post kelkaj tagoj en la granda salono „Holder” de la Universala Kongreso en Roterdamo.

Akcepto en la urbdomo de Alkmaar
Vendredon estis la plej grava evento de nia vizito: ni estis akceptataj en la malnova urbodomo. Unue la urbestro bonvenigis nin, kaj post la reciprokaj salutoj kaj transdono de donacoj la anstataŭa urbestro de la komunumo Heerhugowaard (vilaĝo apud Alkmaar, kie ankaŭ la klubejo „De Deel” troviĝas) parolis pri nia simpozia temo: „Maljuniĝo de la populacio en Eŭropo” enkadre de la programo de Eŭropa Unio „Eŭropo por civitanoj”. La prelego laŭtiĝis en nederlanda lingvo je Esperanta interpretado. Post la prelego ni disiĝis al pli malgrandaj grupoj. Sur la dorsa flanko de niaj nomŝildetoj estis kolora punkto laŭ kiu ni ordiĝis en grupojn. Ni havis la koloron blua, kaj nia temo estis: la flegado de maljunuloj. Kiel mi ĉirkaŭrigardis, ĉi tio estis por ni konvena temo, ĉar en la grupo ĉefe estis maljunuloj, kaj ankoraŭ mia edzino antaŭ sia pensiuliĝo laboris en maljunulhejmo. Tiel ni povis aŭtentike alparoli. Ni priparolis, kiel klopodas la registaroj solvi la problemojn en Bulgarujo, Germanujo, Hungarujo kaj Nederlando. Nu, la donita tempo ne sufiĉis por ni profunde priparoli la problemojn. Fine el ĉiu grupo iu membro mallonge koncizis la rezultojn de sia temo. La gvidvortoj estis notitaj sur tabelo.

Vizito de kukbakejo.
Post la tagmanĝo sekvis pli nova fabrikvizito, la vizito de la granda kukbakejo „Aviateur” en Langedijk. La vizito komenciĝis kun travestado. Ni ricevis blankan mantelon, kaj unufoje uzeblan ĉapeton. Nur tiel povis ni komenci nian ĉirkaŭiron inter miksilkuvegoj kaj tunelfornoj. Oni montris al ni, kiel estos el butero kaj faruno kuko, kiel akiros inter farunaĵplatojn plenaĵo, kaj kiel pakas lertaj manoj kaj maŝinoj la kukojn unue en pli malgrandajn, poste pli grandajn kestojn. Post la ĉirkaŭiro ni povis gustumi la diversajn produktojn de la fabriko en la akceptejo, kie ni liberigis nin de la blankaj manteloj.

Lasta komuna vespero
Nia sekva vojo kondukis denove al la klubejo „De Deel”, kie atendis nin societema vespero kun komuna ĉina manĝaĵo en svedbufeda mmaniero. Apenaŭ ni finmanĝis la salatojn kaj pladojn kun diversaj ĉinaj manĝaĵoj, kiam venis en la salonon tri virinoj kaj knabo en kostumoj, kiujn ni vidis ĵaŭdon antaŭtagmeze en la procesio. La tria virino klarigis en bela Esperanta lingvo la erojn de la popolaj kostumoj. Poste aperis du paroj, ankaŭ en kostumoj, kaj prezentis antaŭ ni popoldancojn. Sed la afero ne okazis tiel simple. Post la enmontro de la dancpaŝoj devis danci kun la dancistoj kelkaj el niaj gastigantoj, kiuj, kiel malkovriĝis, en la pasintaj semajnoj jam ekzercadis ĉi tiujn dancpaŝojn. Joĉjo jam memoris pri la pli frua vizito, kaj diris, ke ni devus transsidiĝi pli malantaŭen, ĉar nun sekvos ni. Sed ne estis eskapo, bele, laŭvice devis danci ankaŭ ni, gastoj.
La gajan etoson ĝenis malagrabla mesaĝo: la estro de nia granda grupo miskalkulis sin, kaj ŝajnis, ke ni ne havos noktumejon de sabato al dimanĉo. Laŭ la originala afiŝo ni devus jam esti sabaton posttagmeze en Roterdamo en la kongresejo por registriĝi, kaj de tie veturi al la nova hotelo. Sed nun la pli granda parto de la vojaĝantaro tranoktos ankoraŭ unu nokton en Amsterdamo, kaj nur dimanĉon vespere povos ni okupi nian noktejlokon ie, malproksime da 60 km-oj de Rotrdamo.
La problemon solvis niaj afablaj gastigantoj, kiuj promesis, ke ni povos ankoraŭ ĝui ilian gastamon unu tagon-nokton pli longe. Tiel decidis ankaŭ niaj dom-gemastroj, kvankam tio estis por ni iom ĝenanta, kaj ni sciis, ke la patrino de nia mastro havis naskiĝtagon, kaj ili pro ni ne povis ŝin saluti, kaj planis viziti ŝin sabaton.
Inter tiaj zorgoj klinis ni la kapon dormi ĉi tiun vesperon.

Sabato, 2008-07-19. 

Komuna matenmanĝo

Laŭ la originala programo la lasta tago de ĝemelurba renkontiĝo komenciĝis kun komuna matenmanĝo en „De Deel”. La riĉa oferto ankaŭ ĉifoje estis laŭ sved-bufeda metodo. La matenmanĝo eventis je akompano de vigla, amika babailado. La okupaĝoj de pasintaj tri tagoj jam kunforĝis la kompanion, kaj jam familiare movadis ankaŭ la anoj de delegacio de Tata, kiuj unuan fojon ĝuis partopreni tian ĝemelurban renkotiĝon.

Kiam jam komencis malpleniĝi la svedmaniera tabulo aperis du virinoj. Unua portis pezan pakaĝon, el kiu malvolviĝis elektra klaviro, la alia virino havis nur saketon kun muziknotaj kajeroj kaj folioj. Ŝi estis Marja Boerke-Taanman, kiu venis kun sia kolegino okazigi por ni la lastan komunan okupiĝon. Ni devis forlasi niajn lokojn ĉe la tabloj, kaj amasiĝi kune kun niaj seĝoj je la fino de la salono. Ŝi dividis la kompanion al tri grupoj. Meze sidis la viroj, duflanke la virinoj pludividite al du grupetoj.

Komenciĝis la kantolernado. Nia instruistino elektis eĉ du malnovajn, kantojn, eble el la mezepoko, ambaŭ pri la paco. La unua kanto komence estis en la latina lingvo, poste en la Esperanta traduko. (Ni povis studadi la similecon inter la arkaika kaj la moderna latino, la Esperanto.) Post la antaŭkantado de la kantoj fare de instruistino ni lernis la kantojn de linio al linio. Unue ni kantis la unuan linion, poste la duan, kaj la unuan kaj la duan komune unu post la alia, kaj tiel plu. Kiam ni jam iel-tiel povis kanti la kantojn, klariĝis kial ni estis dividita al grupetoj: sekvis la kanono-kantado, unue en du voĉoj, poste en tri voĉoj. Fine jam starante ni ĉiuj kantis liberiĝinte kaj gaje. Eble je la solena inaŭguro de Kongreso ni ankoraŭ ne povus debuti, tamen ĉi tiu komuna kantado estis inda fino de nia ĝemelurba renkontiĝo.

Post parta adiaŭado ni forveturas al nia plilongigita gastado. 

Libera posttagmezo

Niaj gedommastroj decidis, ke plu ne prokrastadi la viziton de jubilanta avino, kaj proponis okupigi nin pri televidado aŭ ripozo. Ni intencis fari promenadon en la stratoj de vilaĝo. Post duonhora ripozo, ni pensis, ke je la promenado estos nenio, ĉar ni aŭdis sur la tegmento la frapadon de pluvo, kaj ekrigardante trans la fenestro ni vidis malhelajn nubojn sur la ĉielo, sed apenaŭ pasis alia duonhoro, jam denove brilis la suno. Tiel, do, ni tamen ekpromenadis, sed ni portis pluvombrelon kun si. Neniam povas esti oni certa sub la nederlanda ĉielo. Ni trairis kelkajn stratoj en la proksimo de la domo. Tre malproksime ni ne kuraĝetis, ni ne volis erariri en la komplike ŝajnanta strato-reto. Elinjo havis plezuron en la belaj domoj, ĝardenoj kaj floroj, kaj mi fotis ilin, kaj ŝin.  

Ekskurso al marbordo

Kiam ni baldaŭ returnis, niaj karaj gastigantoj jam estis hejme. Ni pensis, la tago jam finiĝis, ni marŝos en nian ĉambrojn ne ĝeni la domanojn, sed ili diris, ke ni prenu ian pli varman vestaĵon, ĉar ili konas ian lokon ĉe la marbordo, kie tre bela estas la sunsubiro, kaj ili volas montri al ni ĝin. (Antaŭtagmeze niaj amikoj fanfaronis, ke ili kun ilia dommastro vizitos la marbordon. Mi enviis ilin, kaj mi serĉis sur la mapo kie ili loĝas, se eble ni estus survoje, ili povus kunveturigi ankaŭ nin, sed ili loĝis en la kontraŭa direkto, tiel mi rapide rezignis pri marbordo-vizitado.) Do mi tre ĝojis al la ideo.

Dum ni veturis, denove kovris nuboj la sunon. Nu – mi pensis -, tiel ni malmulton rigardos de la sunsubiro. Sed ni esperu! Ni alvenis al loko, kie la dunoj renkontiĝas kun la digo. Ĉu ni volas iri al la dunoj aŭ al la digo, - estis la demando. Ni elektis la dunojn, kaj promenis al la akvo. Intertempe ekestís tiel granda ventego, ke mi apenaŭ povis nodi la ŝnuron de la kapuĉo de mia ventsurtuto. Ni iris tute ĝis la akvo. Tiam estis tempo de malalta tajdo. La sablo estis riĉe kovrita kun diversaj konkoj kaj interes-formaj ŝtonpecetoj. En Elinjo reviviĝis la kolektanta pasio, kaj la rezulto pezis mian poŝon.

Iom por ekvarmumi kaj esperanta, ke ĉe la horizonto leviĝos la nuboj, ni iris en la restoracio sur la supro de dunoj. Tie okazis interesaĵo. Ni okupis lokon en la angulo, malantaŭ la vitromuroj, de kie on povis rigardi kaj al la maro kaj al la digo. Venis al ni kelnerino, kaj je oficiala voĉo diris ion, poste ŝanĝiĝis la tono de sia parolo, kaj afable komencis konversacii kun Berto. Unue mi pensis, ŝi eble diras, ke ni ne povas sidi en la angulo, ĉar la tablo estas rezervita. Poste kleriĝis, ke ŝi nur diris, ke ni ne povas ricevi ion manĝi, ĉar la kuiristo jam estingis la fajron en la kuirejo, poste ŝi rekonis en Berto sian iaman profesoron, tiam ŝanĝiĝis la tono de sia parolo. Dum ni eltrinkis nian teon, fakte leviĝis la nuboj, elrigardetis la subiranta suno, kaj sia brilo bele reflektiĝis sur la ondoj de maro. Ni ankoraŭ rigardadis la alte, paralele flugantajn, buntajn kajtojn, kaj malrapide ekiris al la aŭto. Ĉe la parkejo en defalaĵkuvo ni vidis belan, grandan, sed rompitan pluvombrelon.

– Iu estis tro optimisma -, diris Berto.  

Kvankam ni ne finrigardis, kiel sinkas la suno ĉe la okcidenta horizonto en la maron – ja la sunsubiro estas ĉi tie nur post la 9-a horo -, tamen la ekskurso restos neforgesebla memoro por ni.

Dankon kara Wil kaj Bert!

Dimanĉo, 2008-07-20.

Adiaŭo de Alkmaar

Dimanĉon ni vekiĝis frue. Ni devis hasti, se ni volis partopreni la Solenan Inaŭguron de Kongreso en Roterdamo. Rapida matenmanĝo, kaj ni jam veturis al la priparolita loko. La aŭtobuso alvenis ĝustatempe, rapida enpakado, lasta adiaŭo de la ĉeestantaj gastigantoj, kaj ni jam ruliĝis en la direkto al Roterdamo. Ho, ne direkte al Roterdamo, sed unue al la hotelo F1 ĉe Amsterdamo, kaj tie enbusiĝis la alia parto de nia kongresanaro.

Laŭ iu reta vojplanilo la ŝoseo inter Alkmaar kaj Roterdamo estas nur 100 km-oj kaj la veturo daŭras unu horon, apenaŭ ni povis enpaŝi la kongresejon antaŭ la komenco de Solena Inaŭguro. Mi devas aldoni la veron, ke en ekscito de aduaŭo kaj enmetado de bagaĝo, mi ne memorigis la tempon de ekveturo, kaj daŭris ankaŭ ĝis niaj stiristoj trovis la kondukantan vojon al la kongresejo. Ni devas alkalkuli ankaŭ la tempoperdon, kion signifis la enbusiĝo de ceteruloj  en Amsterdamo. Ni jam vagis dum tempon en Roterdamo – transveturis grandan ponton, poste ŝajne reveturis sur alia ponto, kiam ni fine ekrigardis grandan verdstelajn, verdajn flagojn sur la pinto de altaj stangoj.

Atentante la semaforojn kaj la rapidegajn biciklistojn, ni trairis la larĝan straton, kaj urĝis supren sur la ŝtuparo, en la domegon, la mondkomercan centrejon. Ene la direkton montris la svarmanta homamaso. Ni devis urĝi, rapide okazigi la registradon, ricevi la kongresan saketon kaj la kongresan ŝildeton. Apenaŭ mi rimarkis per miaj kataraktaj okuloj, ke malantaŭ la kongresaj helpantoj - kiuj lerte-rapidece disdonadis la kongresaĵojn –, estas ciferoj, kiuj direktis min en alian homvicon. La kongresaĵoj estis disdonataj laŭ la kongresaj numeroj. Rapide antaŭen la flavan kvitancon! (La numeron, ja, oni devus jam dum monatoj hejme parkere lerni.) La serĉado okazis rapide, mi transprenis la malpezan saketon, surkoligis la ŝildeton, ĉar sen ĝi oni ne permesas enpaŝi la  kongresan salonegon. Sed kie troviĝas ĝi? Bonŝance ne devis ĝin longe serĉi, la enirejo estis proksime al la registrejo. La pordgardistoj ne donis pli grandan atenton, mi facile eniris ankoraŭ, sed liberan seĝon jam mi apenaŭ vidis. Mi trakuris la koridorojn inter la seĝovicoj. Mi vidis kelkajn seĝojn, kie ne sidis iu, sed ĉie ripozis sur ili saketo aŭ vestero. Mi pensis, ĉi tie mi jam ne povos trovi sidlokon. Intertempe aŭdiĝis el la megafonoj, ke laŭ la ordono de fajrobrigado, ne permesas restadi staranta persono, sed en la granda salono, malantaŭ la blankaj kurentoj oni povas sekvi la inaŭguron sur grandaj ekranoj.  

Solena Inaŭguro de Kongreso

Mi urĝis, do tien, en la salonon Utterdijk (rigardu la skizon sur la paĝo de SZŐKE Laci - www.ipernity.com/blog/28101/84483 ), almenaŭ ĉi tie trovi ankoraŭ liberan seĝon. La salono estis ankoraŭ preskaŭ malplena. Ja kelkiuj ankoraŭ esperis, ke povos resti en la salonego, kaj direkte rigardi la estraron. Ili pravis. La ekrano ne povas doni la etoson, kiun la vera ĉeesto signifas, tiun senton, kiun ni ĉefe en Vilno travivis en la granda Siemens-areno. (Eĉ en Florenco ne estis tiel levigante, ĉar en la tendego nur tiuj povas direkte rigardi la estraran podion, kiuj sidis meze. Ankaŭ tie estis projektilegoj ambaŭ flanke, sed apenaŭ la spaco estis sama.) Mi rezervis tutan seĝvicon, kaj senpacience atendis grupanojn, ĉar tro longe mi, ja ne povus teni la lokojn. Bonŝance mi ekvidis iun, kaj alvokante la aliulojn ni plenigis la vicon.

La Solena Inaŭguro pasis en ordo. Estis pli kaj malpli atentindaj programeroj. Elstara, ĝuebla kaj ekzaltanta estis la festa prelego de Tonkin.. Mi ne volas eĉ forgesi la salutvortojn de Luis kristofo Zaleski-Zamenhof. Salutante la Kongreson li ĉiam diras ion alion. (Pli malfrue mi povis lin rigardi ankaŭ de pli proksime, ne nur sur ekrano.) Ankaŭ la salutoj de landaj asocioj pasis foje pli lerte, foje malpli lerte, sed relative rapide. La inaŭguron ankaŭ nun, kiel ĉiam fermis la komuna kanto de nia himno. Mi atentis la buŝon de ĉeestantoj, kvankam ni tute plenigis la grandan salonon, ĉi tie ne aŭdiĝis direkta kanto, nur tio de la magafonoj. Vere, la anstataŭanta salono ne povis doni veran etoson. 

Koncerto de Malvo

Tuj la unuan kongresan tagon posttagmeze okazis la unua koncerto de nia konita koruso, de Malvo de Alkmaar. Ĝuste kiam ni venis al la enirejo de salonego, kolektiĝis tie la membroj de la koruso, kaj ni ĝoje salutis ilin. Kune kun ili paŝis ni en la koncertejo, tiel senprobleme povis enveni ankaŭ niaj edzinoj, kiuj ne estis veraj kongresanoj, sed la prezentadon de karaj amikoj ankaŭ ili volis rigardi t. e. aŭskulti. Denove ni plenis tutan seĝovicon. Mankis nur Jozefo.

–  Eble – mi diris –, Jozefo volas fari ion surprizon.

Sed kion, mi ne volis malkaŝi, kiel ajn la virinoj petegis. La programo estis simila kian ni jam spertis pasintsemajne, sed estis ankaŭ novaj programeroj. Ekzemple pri la pluvo, kiun ili ne nur kantis, sed du virinoj ankaŭ ludis. Jam proksimiĝis la fino de koncerto, kiam iris Jozefo kaj Imre sur la scenejon, kaj transdonis bukedojn al la korusestrino kaj al la dirigantino.

–  Ho, ĉi tio estis la surprizo! –, diris la edzinoj.

La koruso, kaj la gratulantoj ricevis grandan aplaŭdon.

Oni povus pensi, post ĉi tiu prezentado ni klopodis ekveturi al nia nova hotelo, sed ne, vespere estis ankoraŭ la nacia vespero, ankaŭ ĝin ni devis rigardi. Tamen ni ĉiuj atendis la finon de la programo. Ni iris al la priparolita loko, kaj kiam nia aŭtobuso alvenis, ni enbusiĝis, sed la aŭtobuso ne povis ekveturi, nur kiam jam kolektiĝis la tuta grupo, kaj ĉiuj okupis sian lokon. Tiam ni ekveturis. La distanco al nia nova hotelo estis de Roterdamo ĉ. 60 km-oj, la veturo daŭris unu horon. 

Waalwijk

Estis jam post 22-a horo, kiam ni alvenis, elbusigis nin jaj la bagaĝon. Ni amasiĝis en la halo kaj antaŭ la enirejo de hotelo, ni atendis la ŝlosilojn. Tiam estiĝis problemo. Ni havis malpli lokon, ol ni postulis. Tio estas: estus sufiĉe da litoj, sed ankaŭ ni, geedzoj devis gastigi sur la etaĝan liton trian personon. Kaj tio estos malagrabla eĉ se tio estos ŝi aŭ li. Vane oni serĉis solvon, tiun nokton ni devis tradormi triope, sed ni ricevis promeson, ke ĝis morgaŭ la problemo solviĝos. Jen malagrablaĵoj de la elektita hotelo:
1. La geedzoj ne loĝis duope en la ĉambro la unuan nokton, kaj restis la danĝero, ke eĉ pli longe.
2. La tria lito esti super la kapoj de malsupre dormantoj.
3. La ĉambroj ne havis propran banejon kaj necesejon.
4. En la ĉambro ne estis ŝranko, nur kelkaj liberaj vestopendigiloj.
5. Por la tuta koridoro estis tri duŝejoj kaj tri necesejoj (en unu ne funkciis la lampo).
6. La hotelo estis en distanco 60 km-oj (unu hora veturo) de la kongresejo. Ni povis nur komune al- kaj reveturi. La reveturo okazis ĉiutage malfrue, poste ankoraŭ vespermanĝo. Sekvajo: malfrua ekdormo. Matene unu hora pli frua veko pro la unu hora veturo.
Avantaĝo: relative malalta prezo. Onidire tiel la sumo de prezoj de loĝado kaj veturado malsuperas la prezon de hotelo ie en la proksimo de kongresejo.

Lundo, 2008-07-21.

La unua ordinara labortago en la Kongreso.

La unua ordinara labortago de Kongreso komenciĝis kun t. n. Kleriga Lundo. Ĝi ne estis detaligita en la er-aro de programoj, sed pri ĝi mi trovis separatan folion, kaj elektis interesajn temojn, tamen fine la sorto decidis, kiujn temojn mi vizitis, ĉar ni povis eniri nur en tiun salonon, kie ankoraŭ troviĝis libera seĝo.

Ni alvenis iom malfrue en la kongresejo, la okupiĝojn oni jam komencis, sed en la salono Cseh mi ankoraŭ vidis kelkajn liberajn lokojn, kaj mi rapide rezervis du seĝojn. La temo ĉi tie estis: Kiel traduki? Mi elektis parte ĝin pro la temo, parte, ĉar la direktisto ĉi tie estis István Ertl. Oni disdonis folion en diversaj lingvoj. Mi petis de István hungaran folion, sed ili jam elĉerpiĝis (mi ne scias kiom da hungaroj povis esti en la salono), tiel mi ricevis slovakan ekzempleron: Viacjazyčnosť: Ako jazyky pomáhajú v podnikaní. La tasko estis: komenci traduki la tekston, ke poste komune ni priparolu la pli malfacilajn partojn. Alvenis Jozefo, kaj sidigis sin sur la rezervitan seĝon. Ĉar hungaran tekston ni ne havis, mi mallonge klerigis al li, pri kio temas. Ankoraŭ ne komenciĝis la oficiala analizo, kiam kelkiuj jam donis demandojn tuj koncerne la plej unuan vorton. Mi ne scias en kiu lingvo pretiĝis la originala teksto, sed malkovriĝis, ke en la diversaj lingvoj jam ĉi tiu sola vorto estis diverse tradukita. Venis unu post la alia la proponoj: multlingveco, diverslingveco, plurlingveco, sed ĝis baloto ni ne alvenis, ĉar pasis la tempo de la kunveno, kaj la salono devigis esti transdonota al sekvanta temo.

Ni eliris la salonon. Jozefo volis viziti la Libroservon, kaj mi reiris al la salonetoj. Mi volis viziti la klerigon pri Vikipedio, sed la salono Wensing jam estis tute plena (vidinde klariĝis, ke la salono estis tro malgrande, kompare la interesiĝon, tial la kongres-estraro donis eblecon ripeti pli malfrue la temon en pli granda salono), samtiel estis jam plena ankaŭ la lasita salono, kie estis ankaŭ interesa temo: Lernado de Esperanto. Mi pluiris, fine en la salonon Piron, kie estis ankoraŭ liberaj foteloj. Tie oni diskutos pri Informiloj, ankaŭ interesa temo. La direktistoj ĉi tie estis: F. Bartsch kaj R. Corsetti. Post mallonga informdono ni formis malgradajn diskutgrupojn, kaj devis elekti celgrupojn. Ni ricevis la ĵurnalistojn. En nia grupeto estis plejparte germanoj, inter ili ankaŭ Detlev, kiun mi ekkonis en Alkmaar. Ilia opinio estis, ke la ĵurnalistoj estas en la sola fakgrupo, kiujn ni ne povas kaj ne devas konvinki pri utilebleco de Esperanto, sed ni devas ilin prizorgi kun interesaj informoj pri Esperanto-movado, prepari por ili artikolojn pri esperantistaj eventoj. Mi ne konsentis kun ili. Kial mi devus lasi la ĵurnalistojn ekstere? Mi konas ĵurnalistojn, kiuj estas ne nur animitaj subtenantoj de nia movado, sed estas ankaŭ Esperanto-parolantoj. Mi restis sole kun mia opinio. Fine ni aŭskultis la proponojn de la aliaj grupoj.

Posttagmeze la Paroliga Leciono K1 estis, kiun mi sukcesis partopreni en la salono Privat. Vere, mi volis viziti la lecionon M1, sed en la saloneto Wensing mi ne trovis liberan seĝon. Certe estis kelkiuj en simila situacio, kiuj elpremiĝis el la saloneto Wensing, ĉar Katalin tuj komence demandis, kiuj estas ŝpionoj en la salono, kaj petis nin ne malkaŝi antaŭ la komencantoj la solvojn, sed helpi sian laboron. Mi plurfoje aŭdis jam la lecionojn de Katalin Kováts, mi ĉiuokaze trovis ŝian instruadon tre ĝuebla. Apud mi sidis japaninoj. Mi volis legi ilian kongresan numeron, sed ne trovis ĝin sur la ŝildeto, ĉar ili pagis nur tagan kotizon. Mi demandis, ĉu ne estas troa vojaĝi por unutaga kongreso de tia malproksimo, sed ili diris, ke ili estas ne nur vizitantaj la kongreson, sed estas vojaĝantaj en Eŭropo.

Post la komencanta leciono mi iris unu salonon plu, al la salono Piron, kie mi esperis trovi samlandanojn, ĉar la estro de la programero Fervojistoj estis hungaro, s-ano Gulyás. La temo pri raporto de pasintaj fervojistaj renkontiĝoj rapide glitis al ĝeneralaj movadaj problemoj, nome aŭdiĝis pripensado pri la manko de junuloj en la fervojista kaj ĝenerala esperanto-movado. En la salono min tre ĝenis, ke la estrara tablo estis en malhelo. La fronta muro estis nur faldebla vando (paravano), kaj ne atingis ĝis la plafono. En la alia ejo estis du lamoj, kiuj lumis en la okulojn de aŭskultantaro, kiel reflektoroj.

Por havi sidlokon, mi restis en sama salono, nur mi serĉis seĝon malpli antaŭe, kie la kontraŭlumo jam ne estis tiom ĝenanta. Tie la sekvanta programero estis prelego pri nederlanda eduksistemo. Interesa estis ekscii, ke en Nederlando jam je la 4-a aĝjaro komenciĝas la „lerneja instruado”. Ja, en la unua du lernojaroj la ĉefa leciono estas la ludo. Ni eksciis ankaŭ ke ĉi tie la studentoj pagas lernkotizon. Mi ne demandis, ĉu pri tio estis referendo.

Kongresa Balo

La ĉitagan programon fermis la Kongresa Balo, kiu komenciĝis je la 20-a horo. Por plaĉo de junuloj ni atendis la balon. Ĝis tiam kelkiuj el nia grupo okupis la angulon malantaŭ la salono Utterdijk. Ĉi tie estis granda, ronda tabulo, sur ĝin oni metis la ecaron. Kelkiuj montradis, kion sukcesis aĉeti. Ĉar inter ni estis anoj de esperantista pentristo-grupo de Tata, komenciĝis ĉi tie portreto-desegnado.

Alia parto de hungaraj kongresanoj grupiĝis en alia parto de la antaŭhalo ĉe la Informtablo, kie Ems el Alkmaar estis la deĵoranto. Je la fino de oficiala info-tempo Detlev alportis vinon kaj ion krakindaĵon, kaj organiziĝis improviza ĝemelurba renkontiĝo. Iu faris ankaŭ paperan ŝildon, kaj metis sur la tablon. Alvenis ankaŭ eksteraj kongresanoj ekvidinte la amasiĝon, ili pensis, ke tie eble estas eksterordinara, oficiala aranĝaĵo. Mi sidis iomete flanke, kaj trinketis mian vinon, kaj manĝetis krakindaĵon. Venis kongresano, kaj demandis, ĉu ankoraŭ estas ricevebla Kongresa Gazeto. Mi respondis, ke la Informtablo jam estas fermita, kaj montris, ke jam ĉio estas forpakita, sed morgaŭ matene ŝi certe ricevos ankoraŭ gazeton. Tiel por momento ankaŭ mi estis kongresa helpanto. Pli malfrue trovis nin ankaŭ Jozefo, kaj metis sian dorsosakon malantaŭ la tablon. Sur la fino de tablo kuŝis helverda anorako. Mi pensis, ĝi ne havas bonan lokon, kaj demandis, al kiu apartenas la anorako. Jozefo ĵetis rigardon sur ĝin, kaj diris ke ĝi estas la anorako de sia edzino, kaj metis ĝin sur sian dorsosakon. Poste, kiam la renkontiĝo ŝajnis esti finiĝonta, ni forsalutis kaj iris al niaj amikoj en la angulo. Memkompreneble Jozefo kunportis kaj la dorsosakon, kaj la anorakon, kaj metis ilin inter la ceteraĵojn, kaj tuj foriris ien. Kelk minutojn poste venis Detlev, kaj demandis, ĉu ni ne trovis malhelverdan anorakon, ĉar Ria ne trovas la sian. Mi rigardis „nian” anorakon, kaj tuj mi rimarkis alian, similan anorakon, kiu havis unu tono pli malhelan koloron. Detlev ankoraŭ diris, ke la pli granda problemo estas, ke Ria pruntis biciklon, kaj la ŝlosilo de la fermilo estis en la poŝo de la anorako. Mi prenis la anorakon, palpis la poŝon, kaj sentis ion malmolan en ĝi, mi elprenis, kaj ĝi vere estis ŝlosilo. Mi volis doni la anorakon al Detlev, li ne prenis, sed foriris voki Rian. Ankaŭ Marika diris, ke ŝia estas la alia anorako. Post momento revenis Jozefo. Mi donis al li la anorakon, kaj diris ke kuru post Detlev, kaj redonu al Ria la anorakon, kiun li „ŝtelis” de ŝi. Nu, ĉio bona, se fino bona.

Post la anorak-afero, ni iris rigardi la balantojn. Nun estis multaj starantaj gastoj en la salonego, ĉar, ja, la seĝoj estis portitaj eksteren, kaj anstataŭ ili estis staritaj la stabloj el la antaŭsalonego kun meĉujoj, (kiuj donis la solan lumigadon en la salono) kaj inter ili turniĝis la dancantoj. Mi admiris, ke ne renversiĝis eĉ unu. Se ni jam estis ĉi tie, ankaŭ ni turniĝis unu-du.

Baldaŭ amasiĝis nia aŭtobusa kompanio, kaj ni povis ekveturi reen en la hotelon. Ĉu ni trovos ankaŭ tie bonan finon?

2008-07-22/23.

Ekskurso en Hago

La hieraŭa tago bone finiĝis. Ni eksciis, ke la pluajn noktojn ni estos sole duope en la ĉambro. Ni eksciis ankaŭ tion, ke la ekskurso, kiu originale estis planita je la ĝenerala ekskursa tago, jam realiĝos morgaŭ, mardon, kaj merkrede, kiam la kongresejo estos fermata, ni faros alian ekskurson. Mi nepre volis partopreni la ekskurson en Hago, antaŭ du jaroj ni jam estis en Hago, sed ni tiam nur rapide traveturis, kaj el la urbo ni vidis malmulton.

Do, ni unue veturis en Roterdamon, por transigi tien la kongresanojn. Dumvoje nia estro demandis, kiu pretigis sin, kiu povas ĉiĉeroni en Hago. Neniu anoncis sin. Ni konsterniĝis. Se ni scius, ke ni ne havos gvidanton tra la urbo, ni povus prepari, kaj disdoni la taskojn. Sed eble iu havas gvidlibron pri Hago. Troviĝis libro. Ni ne estas tute perditaj! Sed kiu laŭtlegos la informojn. Fine Ildiko prenis la taskon sur sin. Sed iu diris, ke eble ŝi volus partopreni la kongreson … En Roterdamo la kongresanoj elbusiĝis, kaj Ildiko restis en la buso, kiu tuj pluveturis en Hagon.

En Hago la stiristo haltis ĝin en loko, kie tuj doniĝis grava vidindaĵo.Tio estis la ena korto. Kiel ni ĉirkaŭturnis la okulojn ĉi ne vidis belegajn fasadojn. Elirante el la korto ni ŝajne perdis la direkton. Kun skiza mapo de urbocentro en mano mi demandis germane stiriston, montri la lokon, kie ni estas. Li respondis en klara elparolo, sed ne povis trovi la lokon. Mi pensis, kiel bele parolas la nederlandanoj la germanan lingvon, kiam irante plue, mi rigardis la ŝildon de la aŭto, kaj malkovriĝis ke ĝi estas el Germanujo. Post kelkaj demandoj ni fine eksciis, kie ni estis, kaj daŭrigis nian promenadon.

Nun mi, helpe de Guglo ankoraŭfoje trairas la vizititajn stratoj, La bildon mi povas tiel pli grandigi, ke oni povas vidi ĉiujn aŭtojn sur la stratoj kaj en la parkejoj. Ni trairis la parkecan straton kiu estis vera subĉiela skulptaĵo-ekspozicio. Poste ni rigardis ĝemelpreĝejon, kiu ne havis altarbildon, trairis la straton, kie estis reĝa palaco, kontraŭe kun ĉevalista skulptaĵo. Ni iris ĝis la palaco de la paco, tie ni vizitis la flameton de mondpaco, kaj ekserĉis la ŝtonon el Hungarujo. Ĝi estis regula kubo, simila kian oni uzas kontroli la firmecon de cemento (mi ne scias, kial ĝi karakterizas Hungarujon, sed kiel cementisto, mi esti fiera pro ĝi). Post mallonga ripozo ni ekiris reen sekvanta la relojn de tramvojo, kaj – laŭdinda okazo – ni ĉiuj estis kune, kiam enruliĝis nia aŭtobuso.

Scheveningen.

Nia sekvanta haltejo estis Scheveningen.

Nun ni alvenis ĉe la ali fino de la strando ol antaŭ du jaroj. Ni havis pli longan tempon promenadi laŭ la stranda strato. Ni serĉis la unuan malsupren-irejon. Nun mi ne volis malsekigi miajn piedojn, sed mi volis iri ĝis la akvo, kaj foti la ondojn. Ĉar estis ankaŭ nun posttagmezo, estis tempo de malalta tajdo. La plaĝan sablejon kovris ankaŭ ĉi tie multe da restaĵoj de maraj vivaĵoj. Mi vidis kelkajn pli grandajn konkojn, kiuj ankoraŭ mankis el la kolektaĵo de Elinjo. Ili trovis lokon en mia poŝo. Ne estis tro forta vento, sed tamen blovis. La kelneroj balais la sablotavolon de sur la planko inter la restorantaj seĝoj kaj tabloj. La trafalantaj ondoj estis vere impozantaj, bedaŭrinde la fotoj ne povis redoni la vidaĵon. Ni havis ankoraŭ tempon, kaj promenis sur la longa duono-ponto, kiu etendiĝis sur la akvon. De tie mi provis fari movantan foton, sed mi devis ŝpari je la energio de akumulatoreto.

La kompanio kolektiĝis ĝustatempe kaj nun ni devis atendi la aŭtobuson. Intertempe mi observis la trafikon en la strato-maŝo. Alvenis aŭtobuseto. La stiristo malfermis flankan pordon, kaj per mekanismo movigis parton de plankon malsupren ĝis la stratoniveto. Tiam mi rimarkis, ke atendas persono en rada seĝo, kiun helpanto puŝis en la aŭtobuson, sed ankoraŭ pli malproksime atendis handikapuloj. Intertempe alvenis aŭtoj malantaŭ la buseto, kiuj ne povis pluveturi. Mi atendis, kio okazos. Eble eruptos kverelo? Sed ne. La stiristo rimarkis la obstrukcon, levis la plankoparton, kaj plufaris iomete, kie estis strato-golfeto. Mi ne povis finatendi la manovron, kaj alvenis mesaĝo, ke ni promenu al la aŭtobusparkejo. Nia stiristoj ne volis veturi ĉi tien, eviti pli grandan obstrukcon. Apenaŭ ni ekveturis, apud la strato ni vidis dekojn da televizio-perantilajn veturiloj. Ni veturis preter la internacia prizono. Oni parolis pri iu jugoslava generalo.

Antwerpen

La tradician merkredan ekskursotagon ni vizitis en Belgio Antverpenon. Bone, bone mi alvenos en Antverpeno, kaj kien ni irados tie. Iu havas gvidlibron, kaj iu laŭtlegos ĝin? Imre malkaŝis esperon. Li parolis kun iu esperantista amiko, li promesis akompani nin, se li havos liberan tempon. Ni alvenis, Imre telefonis kaj la amiko informis lin, ke post dek minutoj li aperos ĉe nia aŭtobuso. Ankaŭ tiel okazis. En la griza strato, kie la aŭtobuso sukcesis enparki – ankoraŭ ne, sed kiam ni aliris pli belan straton ni gvidanto, Jakvo komencis paroli pri la urbo. Li gvidis nin tra la plej belaj kaj interesaj lokoj, inter ili tra la stratoj de diamanto, kaj tra la ĝardeno de malsanulejo. La pinta loko de nia promenado estis la ĉefa placo de la urbo. De tie ni ekiris reen, ĉar jam proksimiĝis la tempo de renkontiĝo ĉe aŭtobuso. La vico sufiĉe disŝiriĝadis, fine venis la mesaĝo, ke ni haltu, ke iu mankas. Ni povis telefoni. Ŝi ne respondiĝis. Kion fari? Ni decidis: parto reiros – eble ni trovos ŝin, se ŝi ne erariris al alia strato – ceteruloj iros al la aŭtobuso. Apenaŭ ekiris la savanta grupo, tamen venis telefona mesaĝo, ke ŝi suferis akcidenton, falis sur la straton, tre doloras la ŝultro, sed venos per taksio al la aŭtobuso. Tie ni renkontiĝis, Jakvo akompanis ŝin en hospitalon kaj diris ke ni ne devas ilin atendi, li ĉion aranĝi. Eĉ tamen ni ne povis ekveturo, sed la priparolita tempopunkto jam longe pasis, ĉar mankis grupeto, kiu frue deŝiris nian grupon por tagmanĝi. La poŝtelefono denove ne funkciis. Ĝis la tuta kompanio estis komune, ni perdis jam horon.

Varvijk

Ĉar jam ŝajnis ne esti sufiĉa tempo viziti alian urbon farante flankvojon, ni deidis viziti la urbeton, kies rando nia hotelo estis. Tie ni finiris larĝan promenadstraton, kies fino ni trovis benkojn kaj tablojn. La violina orkestro, kiu kunvojaĝis, elpakis siajn instrumentojn, kaj faris improvizitan stratan muzikon. Ili ludis hungarajn kantojn kaj ankaŭ kantis. Ankaŭ ni kantis kun ili kaj eĉ ekdancis, kaj invitis danci ankaŭ la urbananoj, kiuj kolektiĝis aŭskulti la nekonatan popolmuzikon.

La humoro estis alta, ni daŭrigis la muzikon kaj kantadon ankaŭ antaŭ la hotelo. Jozefo alportis la restintan vinon, kiu plu levis la humoron. La muziko devis esti finita je la 10-a horo, sed la kantadon ne malpermesis regulo, tial ni tiun vesperon malhastis la enlitiĝon.

Ĵaŭdo, 2008-07-24.

Ĵaŭdon matene nia aŭtobuso devis fari iom ĉirkaŭveturon pro la fermo de kutimaj stratoj, ĝis trovis haltejon ie, ne tro malproksime de la kongresejo. Oni diris, jam komenciĝos la Karibaj Tagoj en ĉi tiu parto de Roterdamo. Tiel mi povis atingi nur la duan Paroligan Lecionon M3 en la salono Wensing. La temo estis: amo. Miaj partneroj estis du samaĝaj (maljunaj) sinjoroj. La tasko estis: skribi amleteron de detalo al detalo. Iu komencas, aliulo skribas la mezan parton, kaj la tria devus fini la leteron. En nia grupo ne pretiĝis kompleta letero, sed la aliaj grupetoj laŭtlegis fine tre amuzajn amleterojn. Mi skribis jenan parton: „ Kiam ni baldaŭ renkontiĝos, mi volas diri al vi ion gravan eldiron, kion vi eble akceptos kun ĝojo.” La lecionon finis, kiel kutime kantado. La kanto estis „La geamantos sur la verda benk’”.

Mi lernis jam el la pasintaĝoj, kaj mi restis en la salono, ĉar ĉi tie promesiĝis interesa temo: „La nederlanda(j), ĉu unu, ĉu pluraj lingvoj?”. Min interesas ĉiuj lingvaj demandoj, sed la dialektoj precipe. Mi jam decidis, ke mi skribos iam la dialekton de nia urboparto, ĉar ni estas jam nur kelkiuj, kiuj konas ĝin. La radio, la televizio, kaj precipe la lernejo tute ekstermis la dialekton el la lingvo de infanoj. Se min la temo eĉ ne interesus, ĉi tiun prelegon mi povus ankaŭ tiam tre ĝui, ĉar la prezentado de flandra profesoro De Smedt estis fenomena. Mi tuj decidis, ke mi aŭskultos – ĉu rompiĝos, ĉu ŝiriĝos – ankaŭ la sekvanttagan prelegon en la sama temo.

Mia posttagmeza temo estis la Terminologia Forumo. En la temo en Vilno ankaŭ mem kunagis, kaj indirekte kaj mallarme ankaŭ nun mi laboras. Estis interesaj ĉiuj prelegoj, komencate per s-ano Tonkin, poste Wera kaj Detlev Blanke, Mook, Bavant kaj Ilona Koutny.
Posttagmeze eventis ankoraŭ la hungara koncerto. Akompanis nin la hungara popla orkestro „Harangláb” (Sonorilingo, aŭ kiel Gábor ŝerce nomis ĝin: bim-bam-piedo). Nia estro volus, ke la ensemblo rolus oficiale en la kadro de internacia programo. Tio ne eblis, sed ĝi ricevis permeson ludi malantaŭ la kurtenoj, en la salono Utterdijk. Al tiu ekpaŝo ili kunportis jam ankaŭ veran hungaran cimbalon (tabloforma, kun aro da kordoj, batitaj per specialaj bastonetoj). Ni, hungaroj estis, memkompreneble tie, sed aŭskultis la koncerton ankoraŭ multaj, eĉ ankaŭ oni en la antaŭĉambronego atentis la impetan muzikon.

Eĉ ĉi tiu vespero ne povis pasi sen eksterordinara evento. Post la koncerto ni regule alvenis en la hotelon. Tie ni jam prepariĝis al enlitiĝo, kiam mi aŭdis fortan puffalon. – Iu falis de sur la supera lito – diris mi ŝerce. Sed la situacio ne estis tiel humora. Iu vere falis, sed ne de sur la lito, sed svenis, kaj batis sian kapon tiel forte, ke forte sangis. Kiam Elinjo eliris, alia virino jam premis mantukon sur la vundon. La viro ne apartenis al nia grupo, sed estis gastlaboristo, kiu ĵus alvenis ekkoni la taskon. Hazarde li estis hungaro, sed kun li oni ne povis komuniki nur kun lia partnero. Malkovriĝis, ke li ne simple svenis, sed havis paroksismon, supozeble epilepsian. La ambulanco rapide alvenis, oni vokis Gáboron, kiu povis angle komuniki kun la kuracistoj, kaj akompanis la malsanulon en la malsanulejon.