Arkeologio: MESAĜOJ EL ANTIKVAJ TEMPOJ

Lepenski vir

Kiam fakuloj de ŝtatoj Jugoslavio kaj Rumanio decidis konstrui, en la plej granda krutvalego (kanjono) de Eŭropo, je la rivero Danubo, Ĝerdap – tiel nomata "Fera pordo", akvo-energian centralon, ne antaŭsentis ke ili, dum konstrulaboroj, trovos restaĵojn de civilizacio kiu tie egzistas ses mil jarojn a.K. En Lepenski vir estis trovita kiel unu el la plej mirigaj kaj la plej brilaj kulturoj de prahistorio. Situanta en la meza parto de krutvalego, (hodiaŭ tereno estas sub akvo de artefarita lago) izolita, mondo por si mem, sed tamen tre diverseca kaj dinamika. Tiu kulturo ne ricevis influojn nek influis aliajn kulturojn de la regiono ĉirkaŭ Danubo.

Skulptaĵoj, kiuj estis prilaboritaj ĉi tie, estas grandaj ovalaj ŝtonetoj de grandgrajna sabloŝtono. Tie estis trovitaj 29 skulptaĵoj. Tiuj skulptaĵoj ĝenerale estas ŝtonaj kapoj sen koloj, kiuj estis metitatj apud hejma fajrejo en centra loko de domoj. Skulptaĵoj estas similaj, sed ĉiu el ili enhavas sian identecon. Domoj, aŭ sanktejoj estis rondaj kaj situantaj proksime de la rivero.

Ĉi tiu arkeologia trovaĵo reprezentas la plej malnovan signon de homa ĉeesto en tiu regiono de Eŭropo. Ĉio estas science priskribita en du monografioj. La unua libro estas "Lepenski vir", eldono el la jaro 1969, verko de la universitata profesoro, monde konata arkeologo Dragoslav Srejoviĉ, kie tra la 320 paĝoj de granda formato li verkis el sia vidpunkto pri tiu prahistoria trovaĵo. La dua libro (dulingva – serba kaj angla) estas tre luksa monografio de d-rino Ljubinka Baboviĉ sub la titolo "Svetiliŝta Lepenskog vira – Sanctuories of Lepenski vir" (Sanktejoj de Lepenski vir). Du arkeologoj diversece montras ĉi tiun lokon de loĝado kiel ordinaran homan loĝlokon aŭ kiel sanktejon.

Intertempe, ambaŭ konsentas ke tio estas la plej malnova loĝejo de homoj en antikva tempo, ses jarmilojn a.K. Prijuĝu laŭ skulptaĵoj kiujn arkeologoj nomis, ke iliajn mesaĝojn ricevis nuntempa homo.

Ĉu li komprenis ilin, tio estas alia demando.