About this blog

amkiso

  • 82 posts
  • 14 283 visits
October 2009
  Sun Mon Tue Wed Thu Fri Sat  
          1 2 3  
  4 5 6 7 8 9 10  
  11 12 13 14 15 16 17  
  18 19 20 21 22 23 24  
  25 26 27 28 29 30 31  

Archives

October 12, 2009

dua parto de la "Stana Soldato" de Andersen

Kiam fariĝis vespero, oni metis la aliajn stanajn soldatojn en ilian skatolon kaj la homoj en la domo enlitiĝis. Nun la ludiloj komencis ludi.. La stanaj soldatoj frapobruis en sia skatolo, ĉar ili volis ankaŭ partopreni en la ludado, sed ili ne povis levi la kovrilon. La nuksrompilo faris transkapiĝojn, kaj la grifelo gaje ruliĝadis sur la tablo. Ili fariĝis tia bruo, ke la kanario vekiĝis kaj aliĝis ankaŭ kun sia kantado..
La solaj, kiuj ne moviĝis de sia loko, estis la stana soldato kaj la dancistino. Ŝi staris tute rekte sur la pinto de sia piedo, kaj ambaŭ ŝiaj brakoj estis levitaj; li sur sia unu piedo estis tiel same persista kaj ne deturnis de ŝi siajn okulojn eĉ por unu sekundo.

Jen horloĝo sonis noktomezon, kaj subite desaltis kovrilo de flar-tabakujo; tamen ne flar-tabako aperis, sed malgranda nigra koboldo, kiu diris:

Stana soldato! per la senĉesa rigardado vi eluzos ankoraŭ viajn okulojn!

Sed la soldato ne volis aŭdi.

Nu, atendu ĝis morgaŭ, diris la koboldo.
Kiam fariĝis mateno kaj la infanoj leviĝis, oni starigis la stanan soldaton ĉe fenestro; kaj - ĉu tio estis la koboldo, ĉu trablovo - subite la fenestro malfermiĝis kaj la soldato elfalis malsupren el tria etaĝo. Tio estis terura falo..

La malgranda knabo tuj kuris malsupren, por lin serĉi; sed kvankam ili preskaŭ surpaŝis sur lin, li tamen ne povis lin trovi. Se la stana soldato ekkrius: «Ĉi tie mi estas!» li certe lin vidus; sed ĉar li estis en uniformo, li opiniis nekonvena krii.

Nun komencis pluvi; falis gutoj post gutoj, kaj baldaŭ fariĝis vera pluvego; kiam ĝi finiĝis, venis du strataj knaboj.

Vidu, vidu! diris unu el ili, jen kuŝas stana soldato, li devas eliri kaj ŝip-veturi!

stana soldato en la papera ŝipo
stana soldato en la papera ŝip…


Ili faris ŝipeton el gazeta papero, metis la stanan soldaton internen kaj naviĝis lin en la strata defluilo. Ambaŭ knaboj kuris apude kaj plaŭdis. Ho ĉielo, kiaj ondoj leviĝadis en la strata defluilo, kaj kia forta torento tie estis! Jes, videble la pluvo falis torente. La papera ŝipeto balanciĝadis supren kaj malsupren, kaj de tempo al tempo ĝi turniĝadis en rondo, tiel ke teruro atakis la stanan soldaton. Malgraŭ tio li restis firma, ne paliĝis, kaj rigardis nur antaŭen..

Subite la ŝipeto fluis sub longan stratdefluilan ponton; ĉi tie estis tiel same mallume, kiel en lia skatolo.

Kien mi nun venos?
, li pensis. Jes, jes, tio estas kulpo de la koboldo! Ha, se almenaŭ la malgranda knabino sidus ĉi tie en la ŝipeto, tiam mi ne malĝojus, se eĉ estus duoble pli mallume!

En la sama momento aperis granda akva rato, kiu havis sian loĝejon sub la stratdefluila ponto.

Ĉu vi havas pasporton?
, demandis la rato. Tuj montru la pasporton!

Sed la stana soldato silentis. La ŝipeto veturis pluen kaj la rato ĝin sekvis. Hu, kiel ĝi grincigis la dentojn kaj kriadis:
Haltigu lin, haltigu lin! Li ne pagis dogan-pagon, li ne montris sian pasporton!

Sed la fluo fariĝis ĉiam pli kaj pli forta; jam antaŭ ol li atingis la finon de la ponto, li povis ekvidi la tagan lumon; sed samtempe li ekaŭdis bruan tonon, kiu povis ektimigi la koron eĉ de plej kuraĝa viro.
Imagu, ĉe la fino de la ponto la stratdefluilo falis ĝuste en grandan kanalon, kio por li estis tiel same danĝera, kiel por ni ŝip-veturado malsupren sur granda akvo-falo.

Li estis nun jam tiel proksime, ke li ne povis halti. La ŝipeto fluis malsupren, la kompatinda stana soldato tenis sin, kiom li povis, tute rekte. Neniu povus diri pri li, ke li eĉ palpebrumis unu momenton per la okuloj.
La ŝipeto turniĝis tri aŭ kvar fojojn kaj pleniĝis de akvo ĝis la rando. La stana soldato staris en akvo ĝis la kolo, kaj la ŝipeto iris ĉiam pli kaj pli profunden. Ĉiam pli kaj pli la papero dissolviĝis; jen la akvo iris jam super la kapon de la soldato.
Tiam li pensis pri la malgranda ĉarma dancistino, kiun li plu neniam vidos..
Jen la papero disŝiriĝis, kaj la stana soldato tra-falis, sed en la sama momento lin englutis
granda fiŝo.

..daurigos

Published at 20:08 ( 0 comments / 113 visits )
This post is public

September 3rd, 2009

Rakonto de la stana soldato (Andersen) /parto unu

Estis iam 25 stanaj soldatoj, kiu estis fandita el la sama stana kulero. Ĉiu similis unu al alia nur unu, nia heroo, estis malsama. Li estis la lasta fandita tial ne estis sufiĉe da stano, li havis nur unu kruron; tamen li staris tiel same firme kiel la aliaj.

Unu krura stana soldato
Unu krura stana soldato

La unua Vortoj, kion ili aŭdis estis:
stanaj soldatoj
Malgranda knabo ekkriis plaudante. Oni donacis al li la stan-soldatojn en skatoleto pro sia datreveno. Li stariĝis ilin nun sur tablo, sur kiu estis ankoraŭ aliaj ludiloj. La ludilo kiu plej multe altiris la atenton estis bela kastelo el papero ĉikaŭe de spegulo, kiel lago kaj cignoj el vakso naĝadis sur ĝi. Sed la plej ĉarma estis pup-papera knabino kiu staris meze de la malfermita pordego de la kastelo. Ŝi havis silkan vestajon kuj bluan rubandon trans la ŝultroj; meze de la rubando troviĝis brilanta stelo, tiel granda, kiel ŝia vizaĝo. Ŝi etendis supren siajn brakojn, kaj unu kruro esti levita, ĉar ŝi estis dancistino.
Ŝi esti bona por mi
pensis la unu-pieda soldato ĉar li kreis ke ŝi havis nur unu piedon kiel li
sed ŝi loĝas en kastelo, dum mi venas de skatoleto, kiu apartenas ankoraŭ al dudek kvar aliaj. Tio ne estos loĝejo por ŝi, tamen mi vidos ĉu mi povos konatiĝi kun ŝi!
Li kuŝiĝis malantaŭ flar-tobak-ujo kiu staris sur la tablo. De tie li povis bone observadi la pup-papera sinjorinon, kiu senlace staris sur unu piedo ne perdante la ekvilibron.
..daurigos

Published at 16:16 ( 0 comments / 36 visits )
This post is public

August 6, 2009

4a parto Teorio kaj praktiko de J H Rosbach

Ĉu vi Anna?
li vokis
Jes, nun mi tuj venos!
Ĉu vi renkontis iun?
Ne, sed mi vidis, ke fraŭlino Reiss iras en la domon, kaj mi atendis ĝis ŝi foriris.
Ŝi venis por inviti min al la bonveniga festo
li klariĝis. Eble li ne devus diri tion. Eble tio sonus kvazaŭ provo de senkulpigo...
Mi scias.
ŝi diris
Ŝi venis en la salonon. Ŝi portis ruĝan robon kaj silkajn ŝtrumpojn, kaj ŝi estis tre bela.
Mi volis nur preni alian robon,
ŝi klariĝis.
Ĝi estas bela
li metis siajn manojn sur ŝiajn ŝultrojn kaj premis ŝin. Ŝi ekvidis la glasojn.
Ĉu ŝi trinkis vinon? Ŝajnas al mi, ke ŝi estis nur unu momenton!
Ne, ŝi ne trinkis vinon. La glasoj estas por ni
Li ridis. Li iris en la kuirejon kaj trovis vinan botelon..
Li plenigis la glasojn
Sanon! Sanon al mia unua gasto!
Ili trinkis kelkajn glasojn, kaj sentis la vinon leviĝi al la kapo. Anna petis, ke li ludu. Li iris al la piano, kaj ludis kelkajn valsojn de Chopin. Ŝi leviĝis el la seĝo kaj iris al la piano. Ŝi zizagis.
Mi estas ebria! Ho Jan, mi estas ebria!
Ŝi ridegis. Jan ĉesis ludi. Li leviĝis kaj metis brakon ĉirkaŭ ŝiajn ŝultrojn.
Ho Jan, mi amas vin!
diris Anna kaj apogis sian kapon sur lian ŝultron. Ili trinkis ankoraŭ kelkajn glasojn. Subite Anna venis al lia seĝo kaj eksidis sur liaj genuoj.
Kiall vi hezitas?
ŝi diris - Neniu scios, li pensis

..-daŭrigos

Published at 17:56 ( 0 comments / 178 visits )
This post is public

August 4, 2009

3a parto Teorio kaj praktiko

La tagojj paŝis. Li komencis iomete bone koni la urbon, li konis jam kelkajn homojn, precipe laboristojn el la fabriko, li ŝatis sian laboron, la oficejo plaĉis al li, lia admiro al Helga kreskadis, kaj la babiladoj kun Anna ĉe la tagmanĝa tablo pli kaj pli intimiĝis ĝis ili estis duone flirtaj, duone konfidaj. Kiam li parolis kun Helga, ĉiam objektive kaj serioze, li sentis profundan bezonon por la riĉaj interparoloj kun Anna. Li povis rakonti al ŝi ĉion, kaj ŝi bone komprenis lin kaj estis dankema pro liaj paroloj. Kaj ŝi rakontis al li pri si mem kaj pri la vivo de siaj pra-patroj en Finlando.
Ŝia patro apartenis al malnova nobela familio, kiu venis origine el Svedujo. Ŝia avo posedis grandajn arbarojn en la provinco "Lapplando", kaj ŝia patro laboris tie, kiel ordinara laboristo, kaj loĝis en trabaj dometoj kun la aliaj laboristoj, kiujn la finnoj nomas "jätkät"...
Unu tago..
ŝi rakontis
li renkontis junan norveginon, kaj ŝi fariĝis mia patrino. Tion mia avo ne ŝatis. Tiam mia patro edziniĝis mian patrinon kaj vojaĝis kun ŝi al Norvegio. Li laboris en la fabriko ĉi tie ĝis li mortis. Mia patrino ankaŭ mortis, - kaj mi estas sola en la mondo.
Jes,
diris Jan Bille penseme,
jes, vi estas sola en la mondo. Sed kiel fartas via avo en Finnlando?
Mi ne scias, Mi perdis la kontakton. Li certe bonfartas kaj posedas arbarojn...Li devas esti maljuna nun.
Kaj tial la finna nobelino estas la servistino de norvega inĝeniero
La servistino de la teknika ĉefo,
Anna ridetis,
jes, kaj ŝi estas feliĉa pro tio.
Ĉu vere? Ĉu vi vere estas feliĉa ĉe mi?
Kial ne? Mi havas sufiĉan salajron, facilan laboron kaj agrablan mastron.
Ŝi kokete ridis. Li rigardis ŝin. Li subite metis sian manon sur ŝian kapon kaj karesis ŝiajn harojn. Ŝi danke ridetis al li.
Vi estas juna
li diris
Kiom da jaroj vi havas?
Dudek, Baldaŭ dudek. Sed kial vi demandas sinjoro Bille?
Ho, ĉesigu tiun "sinjoro Bille"`! Diru tut-simple Jan. Diru Jan, kiam ni estas solaj, Ĉu vi ŝatas muzikon?
Ho jes, bonvolu ludi -Jan!.
Jan iris al la piano kaj ludis. Li ludis muzikon de Schubert. Kaj li ne malbone ludis. Anna sidis apud li, admirante liajn fingrojn, aŭskultante la muzikon, ĝuante la situacion Jan komencis ludi Grieg.
Mi amas vin!
diris Anna mallaŭte. Jan rigardis ŝin. Ŝi ruĝiĝis.
Estas la nomo de tiu muzikajo,
ŝi diris.
Jes, mi scias,
diris Jan. Li ĉesis ludi.
Jes, mi scias,
Li prenis libron kaj komencis legi - Anna iris en la kuirejon kaj eklavis telerojn.
Ho, pardonu!
Anna revenis en la salonon, Jan dormiĝis, kaj nun ŝi vekis lin.
Se mi scius, ke vi dormas, mi ne venus, Mi volus nur diri bonan nokton. Mi iras hejmen nun.

Ŝi jam havis mantelon kaj ĉapelon.
Vi certe pardonas, ke mi ne akompanos vin hejmen.
Akompanos min! Sed sinjoro Bille -! Jan -! Tion mi neniel atendas.
Li leviĝis el la apogseĝo kaj iris al ŝi. Li prenis ŝian manon.
Ne kredu, ke mi ne emas. Sed kion dirus la urbanoj, se ili vidus, ke la teknika ĉefo akompanas sian servistinon hejmen!
La vortoj eliĝis el lia buŝo. Li ruĝiĝis. Tio estis ne-necesa ofendo. Sed ŝi nur ridis.
Kompreneble. Jes, mi bone komprenas. Nu, mi iru. Kaj morgaŭ - ĉu vi volas ludi por mi morgaŭ?
Mi promesas. Mi ludos Grieg, se vi volas!
Li rigardis ŝin. Ŝi komprenis la aludon
Se vi deziras mi volas ludi al vi nun. Vi povus resti ĉe mi hodiaŭ vespere!
Li fervoriĝis
Vi povus esti mia gasto!
Anna aspektis tre feliĉa
Volonte
ŝi ekkrietis
Ho, vi estas.. sed unue mi devas iri hejmen. Mi baldaŭ revenos!
Jan ridetis. .Li pensis, Ŝi certe amis lin! la belulino! la nobelino! Li kantetis al si mem, kaj metis sur la tablon du glasojn kaj kukojn. Poste li eksidis ĉe la piano kaj komencis ludi. Subite li aŭdis la pordan sonorilon.
Venu nur
li vokis
la pordo ne estas ŝlosita!
Li tre surpriziĝis, kiam li vidis Helga Reis en la ĉambro, sed tuj retrovis la sin-regon.
Ĉu vi! Kia agrabla vizito!
li diris
Bonvolu eksidi!
Kial ŝi venis ĝuste hodiaŭ, li pensis, nun mi estis sola ĉiun vesperon post mia alveno al la urbo, escepte de unu vespero, kiam mi kart-ludis kun kolego. Kaj hodiaŭ li havis ja jam -nu!
Ne, dankon
ŝi respondis
Mi vidas, ke vi atendas viziton. Mi ne ĝenos vin. Sed mi ja scias, ke vi estas preskaŭ ĉiam sola dum la vesperoj...
Kaj tial vi volus agrabligi mian solecon! Koran dankon!
Jan intencis diri tion el pura dankemo, sed vole-nevole liaj vortoj fariĝis iomete ironitonaj. Tio tre ĉangrenis lin, ĉar ŝi ja neniel meritis ironion! Li ja tre ŝatis ŝin, eĉ admiris ŝin!
Sed Helga ekridis. La unuan fojon li aŭdis ŝin ridi.
Ne
ŝi asertis
ne, tion mi ne intencas fari. Kion dirus la oficistoj - kaj precipe la oficistinoj! - se mi vizitadus vin ! Ne, tion mi ne pensis fari. Mi venas hodiaŭ vespere nur por inviti vin al la bonveniga festo de la fabriko. Vi estos la honora gasto. La festo okazos venont-sabate en la salonego.
Li estis apenaŭ espriminta sian dankon kaj akompaninta ŝin al la pordo, kiam li aŭdis paŝojn en la kuirejo. Anna! li pensis. Eble ili renkontis unu la alian en la ŝtuparejo!..

daŭrigos..

Published at 21:10 ( 0 comments / 70 visits )
This post is public

August 3rd, 2009

2a parto - Teorio kaj praktiko de H Rosbach

Kiam li revenis en la kuirejon, fraŭlinon Käpylä estis farinta kafon, kaj sur la tablo staris pano, butero, konfitajo, mielo, ovoj kaj lakto.
La tablo abundas
li gaje ekkriis
Ĉu vi volas akcepti la inviton manĝi kun mi, fraŭlino Anna?
Ŝia vizaĝo ekbrilis:
Koran dankon!
Kaj ŝi tuj trovis manĝilaron. -Kvazaŭ ŝi atendis la inviton, pensis Jan Bille. Eble ŝi esperis... Ŝi fakte estis tre lerta kaj ĉiam atente plenigis lian tason kaj pasigis al li konfitajon kaj mielon eĉ antaŭ ol li petis. Li ekŝatis ŝin, sed trovis, ke li ne tro intimiĝu. Li ja ne konis ŝin nek ŝian familion.
Baldaŭ venis fraŭlino Reiss. Precize je la horo decidita...-kaj- .. Helga Reiss diris amike
Se vi volas, vi diru Helga. Ĉu mi rajtas diri Jan?
Kompreneble
li ridetis
Kompreneble - Helga
..
Kiel vi ŝatas vian novan hejmon?
ŝi demandis
Bonege! Sed diru al mi, kiel vi povis aranĝi mian meblaron tiel?
Tio ne estis malfacila. Unu el viaj amikoj desegnis planon de via hejmo en Bergen - jen ĉio!
Kaj vi estas la persono, kiu pensis pri tio, ĉu ne? Same kiel vi estas la persono, kiu pensis pri matenmanĝo al mi?
Ŝi nur kap-jesis, Ŝia vizaĝo estis serioza. Lia admiro kreskis..
Mi esperas, ke vi ŝatis la manĝajon
diris Helga
Kaj mi esperas, ke vi ŝatas Anna
Jes ambaŭ. Ambaŭ estis delikataj
..
Anna estos via servistino, se vi tion dezirus. Ŝi mem deziras tion. restas nur al vi decidi. Mi povas kuraĝe rekomendi ŝin. ŝi estas lerta, purema kaj fidinda
Ŝi plaĉas al mi. Jes, volonte mi prenas ŝin kiel servistinon. Sed bonvolu sciigi al mi, kiom oni pagas al servistinoj ĉi tie, ĉar mi volas proponi iom pli ol kutime..
Tion vi ne bezonas fari, ĉar la fabriko pagas. Ĉu vi ne memoras, ke tio estas parto de la kondiĉoj, kiujn ni ofertas al vi?`Nu, ĉu vi etas preta? Ni iru! Anna-
ŝi vokis en la kuirejon,
sinjoro Bille ne revenos antaŭ la sesa post-tagmeze. bonvolu pretigi la tagmanĝo por tiu tempo! Intertempe vi estas libera por fari kion ajn.
Nu, ek-!

kaj ŝi prenis la brakon de la inĝeniero kaj tiris lin kun si, sed tuj lasis la brakon. Ekster la domo aŭtomobilo atendis ilin.
Al la oficejo
petis Helga Reiss, kaj ili ekveturis.
En la oficejo regis ĉie bona ordo. Oni povas kompreni, ke ŝi estras ĉi tie, pensis Jan. .. Li salutis ĉiujn oficistinojn, kiuj ĝentile kaj bon-maniere ridetis kaj diris siajn nomojn...
Fraŭlino Reiss montris al Jan la oficejon, kiu estos lia, kaj tie li salutis sian privatan sekretariinon, la ne tre belan, sed tamen dolĉe ĉarman fraŭlinon...La oficejo plaĉis al Jan, kaj per mallonga paroladeto li esprimis sian dankon kaj la esperon pri bona kunlaborado kaj agrabla kolegeco.
Poste sekvis la vizito alla fabriko...

2 teorio kaj praktiko
2 teorio kaj praktiko

..
Ŝi certe estas kapabla al ĉio
li diris, kiam li sidis ĉe la tagmanĝa tablo kun sia belega servistino Anna.
ŝi tut-simple scias ĉion kaj ŝi havas ĉie estimon kaj respekton, kvankam ŝi ja estas juna
Li rigardis Anna kaj ridetis. Anna tuj rekompencis lian rigardon kaj lian rideton per rigardo kaj rideto tiel dolĉaj, ke li preskaŭ sentis la ruĝiĝon de siaj vangoj.
Jes
ŝi diris
jes, fraŭlino Reiss estas admirinda. Ni ĉiuj estime amas ŝin. Estas ŝi, kiu ĉiam helpis min, estas ŝi, kiu aranĝis ĉion en via ĉambro ĉi tie, kaj estas ŝi, kiu promesis al mi, ke mi estu via servistino. kaj ŝi ja sukcesis!
Vi certe ne bezonus ŝian helpon por akiri tiun laboron
diris Brille
Mi certe mem povus aranĝi tion
Li sentis, ke liaj vortoj estis banalaj, kaj rapidis aldiri
Se vi dezirus esti mia servistino, vi ja povus trankvile veni al mi kaj demandi
Sed mi ja ne konis vin! Cetere mi ne ŝatas iri al tut-fremda viro tia-maniere -kvazaŭ por venki lin
ŝia vizaĝo ne plu ridetis.
Jan Bille rigardis ŝin. Ŝi estis dolĉa. Ŝi certe povus venki, li pensis. Sed li nenion diris.
La tagoj pasis...

..daŭrigos..

Published at 23:04 ( 0 comments / 89 visits )
This post is public

August 3rd, 2009

Teorio kaj praktiko de la Libro Bagatelaro (1951) de Johan Hammond Rosbach / el Norvegio

La vagonaro haltis. Li rigardis tra la vagona fenestro. Jen do la urbeto, kiu estos lia hejmo dum la venontaj jaroj!. Multaj homoj staris ĉe la stacio. Estis ŝajne la granda amuza momento por la urbetanoj ĉi tie, kiel en aliaj urbetoj - rigardi la vagonaron venantan kaj la vojaĝantojn. Ho - kiel vivi en tia urbeta atmosfero! Espereble la nova ofico donos sufiĉe da okupo, tiel ke li ne tro enuos! Nu - pli bone salti en la aventuron, en la nekonatajon... Li prenis siajn du grandajn valizojn, kaj eliris. Jen li staris inter nur nekonataj homoj. Kien iri - kie estas la loĝejo - kie estas la fabriko? li ĉirkaŭ-rigardis. Ŝajne neniu venis por akcepti lin. Li iris al la elirejo. Certe iu ŝoforo povas veturigi lin kaj certe ĉiuj ŝoforoj en tiu urbeto scias, kie li loĝos. Ĉiuj en la urbeto certe jam bone konis lin, jen la nova inĝeniero, la nova teknika ĉefo de la fabriko, kia li estas ...

Teorio kaj praktiko -rakonto de Rosbah
Teorio kaj praktiko -rakonto d…

Subite juna virino staris antaŭ li, kaj demandis, ĉu li estas sinjoro Jan Bille. Li tuj metis siajn valizojn sur la stacian kajon kaj deprenis sian ĉapelon.
Helga Reiss". Mi estas la estrino de la oficejoj
Ŝi donis al li sian manon. Ŝia voĉo estis agrabla kaj ŝia manpremo forta kaj firma. Ŝi ne ridetis, kiam ŝi diris sian nomon.
La aütomobilo atendas
ŝi daŭrigis,
mi montros la vojon
Per rapida paŝoj ŝi iris el la stacio antaŭ li. La ŝoforo venis renkonten kaj prenis la valizon.
Kial oni sendas junan virinon por akcepti min?
li demandis, kiam li sidis en la aŭtomobilo kaj ekveturis. Li atente rigardis ŝin, dum ŝi respondis.
Oni? -Tiu- oni estas mi. Mi estas la plej supera ĉefa en la oficejoj, kaj mi povus sendi kiun ajn oficiston por akcepti vin. Sed al mi ŝajnas plej dece, ke la oficej-estrino akceptu nian novan teknikan ĉefon
Ŝia vizaĝo estis korekte serioza, dum ŝi parolis.
Tiam unua-foje ŝi ridetis al li, kaj li povis konstati, en la lumo de neona reklam-lampo, ke ŝiaj dentoj estas regulaj kaj belaj...-dum la vojaĝo-.. ŝi diris, ke ili post momento venos al lia hejmo. La aŭtomobilo haltis, kaj ili ekiris. Helga Reis petis al la ŝoforo atendi.
Ili staris antaŭ granda domo. Ŝi donis al Jan Bille ŝlosilon kaj ridetante diris, ke li mem malŝlosu la pordon de sia nova hejmo. Li tiel faris kaj poste li afable invitis ŝi veni en sian modestan hejmon.
Ŝi montris al li la diversajn ĉambrojn, en kiuj liaj malmultaj mebloj staris jam elpakitaj kaj kontentige aranĝitaj.
Kaj jen la dorm-ĉambro
diris Helga Reiss,
vi supozeble estas laca kaj dormema post la longa vojaĝo. Nu -mi ne plu ĝenos vin. Sed morgaŭ matene mi revenos por montri al vi la fabrikon kaj la oficejan domon. Je kioma horo konvenos al vi komenci la rond-iron? Mi supozas, ke vi deziras iomete ripozi morgaŭ matene, kaj proponas, ke mi venu je la dekunua, ĉu bone?
Jes bonege

diris Bille,
bonege - kaj mi dankas al vi pro via afableco
..
Bonan nokton
ŝi donis al li la manon, kaj li ree sentis tiun firman man-premon.
Bonan nokton
li respondis
kaj ree koran dankon!
..-en la salono- Subite frapis lian atenton la fakto, ke la mebloj ja staras, kiel ili staris en lia hejmo en Bergen, kie li laste oficis, kaj li ekmiris, ĉu tio estas nura hazardo aŭ ĉu vere iu intence aranĝis la meblaron tiel. Estus ja stranga hazardo, se iu.. Kaj li denove pensis pri la stranga junulino, kiu estis akceptinta kaj akompaninta lin. Ŝi certe intence faris tion! ..Ŝi certe ne havas pli ol tridek jarojn! Ĉu ŝi estas edziniĝinta? Fraŭlino Helga Reiss? Sinjorino Helga Reiss? - Li provis la bel-sonecon de ambaŭ eblecoj de la alternativo. - Fraŭlino Reiss? Nu ja - ĝisplue mi elektas tiun eblecon. Aŭ ĉu mi elektu la alian, - pro taktika kaŭzo - eble mi povus iam seniluziiĝi - se ŝi preparos al mi ankoraŭ agrablajn surprizojn - eble mi eksentos simpation - Reiss estas ja ankaŭ bona nomo -ŝi certe estas io eksterordinara - eble la vivo en ĉi tiu urbeto tamen ne estos tiel enuiga - eble ĉi tiu urbeto eĉ povos doni al mi ĉian feliĉon!..

Je la deka horo li subite aŭdis la pordan sonorilon, Ĉu jam, li pensis - restas ja ankoraŭ unu horo -ĉu ŝi eble ŝanĝis sian opinion pri la konvena horo? Kaj mi havas la vizaĝon plena de raza sapo! Nu - tio ne gravas - verŝajne ŝi jam antaŭe vidis virojn kun sapumita vizaĝo...
Li malfermis la pordon, sed ekster la pordo staris ne Helga Reiss, sed alia juna virino, kiu brile ridetis.
Bonan matenon, sinjoro Bille
ŝi salutis.
Fraülino Reis petis al mi aranĝi vian matenmanĝon, ĉar vi ja havas neniun manĝajon en la domo!
Fraŭlino Reiss, ŝi diris! Ŝi do estas fraŭlino! Kiam ŝi venos, mi diros: bonan tagon, fraŭlino Reiss! Kontenta pro tiu decido li petis la knabinon veni en la kuirejon, kaj donis al ŝi la manon.
Ana Käpylä
ŝi diris kaj denove brilis pro rideto. Ŝi estis tre bela.
Ĉu vi estas finna?
Demandis Bille,
mi kredas memori, ke Käpylä estas nomo de parto de Helsinki
Jes vi pravas.. Mia patro estis finno. Li mortis last-somere. Sed nun vi razu vin antaŭ ol la sapo en via vizaĝo malmoliĝos! Dume mi preparas vian matenmanĝon!
Kaj ŝi kokete ridetis.
Jan Bille fajfis, kiam li re-iris al la banejo por razi sin. La restado en ĉi tiu urbo ŝajne ne estos malagrabla! Baldaŭ venos fraŭlino Reiss, kaj ni eliros kune!

..daŭrigos

Published at 19:33 ( 0 comments / 70 visits )
This post is public

July 14, 2009

Esperantisto Neil Blonstein el usono, gastigos hodiaŭ, ĉe mi

Por unu tago (tranoktos ĉe mi) venas esperantisto Neil Blonstein, mi kredas ke de Novjorko.
Laŭ li, estas je la 16:15 en la stacidomo en Hamburgo, en trajno kiu venas el Danlando.

Mi pensas renkonti li, kune kun mia filo Klaus-Daniel, germana amiko, kaj aliaj esperantistino

Mi kunhavigos poste fotos de li kaj ni

Published at 22:55 ( 2 comments / 152 visits )
This post is public

July 5, 2009

Por vi / kanto de junulo al estonta kor-amikino

Suno brillas hela,
tiu tago estas bela,
mia koro batas forta
por vi.

Kune kun mia gitaro
miaj sentoj kaj inspiro
mi kreas tiun kanton
por vi, por viiiii.

Mi lasos ke la tempo
faros je magia momento
por mia sorta konatiĝo
de vi, de viiii.

Se vi tiu estus
kiun Dio por mi elektus
ne hezitu, ne pripensu
sindonu vin kaj ni komencos
esti vi por mi kaj mi
por vi, por viiii.

Mem inspirado por gitara kanto de mia filo

Published at 21:03 ( 0 comments / 103 visits )
This post is public

June 30, 2009

Poezio de la Korano -el Reader's Digest

La mirindaĵo de la stelaj ĉieloj,
la tago kiu sekvas la nokton,
la pluvo kiu donas vivon al sen-viva tero,
la ŝipo kiu disigas la maron,
la birdo kiu flugas,
la ĉevalo kiu galopas,
la fajro,
la rideto de infano,
la ekrigado de virino,
la palm-arbo kiu kliniĝas,
la daktilo kiu maturiĝas
-jen, ho! kredantoj,
la pruvo de la potenco de la Eternulo*,
la arboj kantadas pri Lia potenco,
la floroj blovetas sian parfumon al Li.
Li estas la Sinjoro de la roz-kolora mateno,
la blanka tagmezo kaj la blua vespero.

*Eternulu sinonimo de Dio aŭ Allah

Published at 20:47 ( 2 comments / 120 visits )
This post is public

June 29, 2009

Versoj por mia edzino, mia virino

Kisu min en la trajno, en la kajo en la strato,
montru vian amon ne nur nokte sur lito aŭ matrazo.

Pensu pri mi tage kaj nokte kiam vi duŝas, matenmanĝas aû sonĝas,
ke vi al mi vian amon donas tute pli valoras ol sovaĝaj noktoj, bongustaj manĝajoj.

Ke vi kun mi ŝatas ĉeesti, ne nur momentoj sed horoj
tio multe al mi signifas pro kiu mi ankaû ĝuas vian kompanon.

Dormu trankvile, ke mi vin do amas kaj gardas, vivu pace kaj senstreĉa ke nur vi por mi gravas.
Pacinteco restu tie, for kaj malantaŭ; nun tempo okazu ĝoja kaj libera kaj ne zorgu
pri estonteco, ke nia amo kiel ĝis nun novan vojon trovos.

Published at 16:54 ( 0 comments / 79 visits )
This post is public

June 5, 2009

Metu vian postulon pri feliĉo malpli altan kaj estu feliĉa!

Konfeso de Makju Mäkelä (12 Jara finna Knabino) - de la revuo Juna amiko -junio 2003

Mi ĉiam diras al mi, ke mi estos feliĉa, se mi havos tiun aŭ alian aĵon. Sed poste, mi ofte konstatas, ke havante ĝin, mi ne estas pli feliĉa ol antaüe.
Kiam, do, mi estas feliĉa?
Plej ofte mi estas feliĉa nur kelkajn sekundojn, kiam iu diras ion kio plaĉas al mi, aŭ kiam io nova igas min feliĉa.

Kelkfoje mi pensas, ke
mi metas la postulon pri feliĉo tro alten.
Mi povus, eble ĝin meti malpli alten, ja finfine mi havas ĉion, kion mi bezonas.

Plej ofte ŝajnas al mi, ke la ceteraj estas pli feliĉaj ol mi, sed tio ne estas vera.
Cies feliĉo estas malsama.
Unu estas feliĉa, kiam li/ŝi estas sola, alia kiam li/ŝi estas kun siaj familianoj aŭ geamikoj.

Oni povas feliĉigi diversaj aferoj.
Foje, kiam, ekzemple, mia familio kaj mi rostas kobasetojn ĉe fajro somere, mi estas feliĉega,
ankaŭ dum Kristnasko mi estas feliĉa, ĉar tiam hejme neniu koleras kaj la etoso estas amika kaj milda.
Ankaŭ la muziko estas por mi fonto de feliĉo. Foj-foje, aŭskultante bonan muzikon, mi dezitas forgesi ĉion kroman.
Kaj kiam mi lernas ion gravan kaj interesan, mi deziras scii ankoraŭ pli.
En tiuj okazoj mi deziras kvazaŭ eksalti kaj krii pro feliĉo.

Ni ĉiuj estas feliĉaj en nia propra maniero kaj ĉiu el ni pravas, ĉu ne?.
Kion pli deziri? pro tiu:
Ni metu la postulon pri feliĉo malpli altan kaj tiam ni estos feliĉaj

Published at 14:59 ( 1 comment / 181 visits )
This post is public

June 3rd, 2009

Troa modernismo estas anakronismo /de Johan Hammnond Rosbach el Norvegio

De lia rakonto "Moderniĝo en la kaverno"
El la densa arbaro venis Ŝton Ŝtonid, maljuna viro preskaŭ nuda.
Ĉirkaŭ la koksoj li havis linkan felon, tio estis lia sola vestajo, eĉ la piedoj estis nudaj.
Li havis belan barbon kaj densan hararon.
Sur la ŝultro li portis mortintan cervidon.
Ho, ho! li laŭte ridis estos ĝojo en la kaverno kiam la infanoj ekvidos mian cervidon!
Ho ho estos odoro en la kaverno, kiam Ŝtonin pretigos la manĝajon.
Ho ho!

prahomo
prahomo

Kiam li atingis la grandan riveron Ŝtonej, li demetis la cervidon kaj eksidis.
Li aŭskultis. La susuro de la venteto en la arbaro kaj la ondobatoj kaj muĝo de la rivero sonis en liaj oreloj kvazaŭ dolĉa muziko. Kaj jen la doloraj blekoj de la gruoj sur la marĉo.
Ho, ho, la vivo estas bona, la mondo estas bela diris al si Ŝton sed mi soifas
Kaj li remetis la cervidon sur la ŝultrojn kaj iris en la riveron. La torento estis fortega, sed li eĉ ne unu momento hezitis - rekte antaŭen li iris. Kiam la akvo atingis lian buŝon, li trinkis, trinkegis. Post tio li daŭrigis - el la rivero - sur la marĉon. Ĉiu paŝo postulis multe da forto, ĉar la peza viro kun la besto sur la ŝultroj profunde eniĝis en la ŝlimon de la marĉo.
Ŝvap, ŝvap diris la marĉo sub liaj piedoj. Kaj tiu sono estis agrabla al liaj oreloj.
Ho, ho, vere bela estas la mondo kaj ĝia muziko li diris bedaŭrinde nur, ke la homoj ne povas mem fari belan muzikon, la mondo ankoraŭ ne estas sufiĉe moderna.
Nur unu estas pli bona ol la muziko, kaj tio estas manĝajo - kaj manĝajon la homoj povas bone fari. Bone, ke hodiaŭ mi prenis la klabegon, sen ĝi mi ne havus la cervidon nun, kaj cervida viando estas la plej bona.
Feliĉa estas mi, kiu vivas en nia moderna tempo!
Ni havas ŝtonajn ilojn.
Kompatindaj homoj, kiuj vivis antaŭ ni - illi eĉ ne ekpensis pri tio, ke ŝtono estas uzebla!
Ho, ho ho! Sed mi deziras, ke mi povu eĉ pli modernigi nian kavernon!
Ŝvar, ŝvap, ŝvap - la marĉo estis longa. Sed nun li fine atingis la ŝtonan deklivon, kaj raŭkvoĉe li laŭte kantis dum li suprengrimpis al la hejma kaverno. La infanetoj aŭdis la voĉon de sia patro kaj rapidkrure kuris por vidi, kion li kunportas hejmen.
Nu, etuloj - ĉu vi atendis?
Ho jes paĉjo - ni estas tre malsataj
Sed hodiaŭ mi havas cervidon, kaj cervido ne estas ĉiutaga manĝajo.
.
Paĉjo vidu, divenu, kiu venis hejmen hodiaŭ!
Kiu, estuloj. Diru, diru
Sed la infanoj ne diris.
Ekster la kaverno sidis Ŝtoni, la ĉarma edzino de Ŝton Ŝtonid; ŝi feliĉe ridetis bonvenon al la granda viro kun la cervido.
Li salutis ŝin. Ankaŭ ŝi havis nur felon ĉirkaŭ la koksoj kaj estis cetere nuda. Sed ŝi ne havis la kutiman linkan felon. Ŝi havis belan neĝblankan koksfelon. Ŝton subite haltis:
Ĉu la infanoj diris veron?..
Kial Ŝtonin havas la festan pelton?
Aperis subite en la kaverno Ŝtoner, la plej maljuna filo, kiu havis dudek jarojn.
Ho saluton,..vi do estas hejme! Kiu bona feliĉo kondukis viajn paŝon al la gepatra kaverno..
Jes paĉjo .. mi mem kondukis la feliĉon ĉi tien!..
Ŝton staradis ekster la kaverno, la cervidon li ankoraŭ portis ŝultre. Li eĉ nenion komprenis, ĝis subite aperis apud Ŝtoner fremda juna knabino.
Ŝton ekkomprenis. Li rigardis ŝin, ŝian belan vizaĝon, ŝiajn longajn harojn kaj ŝian strangan koksfelon, kiu estis pli mallonga ol ordinare. Li ankaŭ rigardis la belan globetaron, kiu pendis de ŝia kolo sur ŝia brusto.
Li turnis sin al sia filo kaj demandis:
Kie vi trovis ŝin? Kaj li kape montris al la junulino.
Apud la maro
Ĉu apud la maro troviĝas homoj?
Jes

Ĉu apud la maro la homoj havas tian koksfelon?
Jes, estas felo de foko, besto, kiu vivas kaj en akvo kaj sur la tero.
Ĉu apud la maro estas tiaj belaj globetoj?
Jes, estas sukceno, speco de malmola, diafana fosila rezino.
Nu la sukceno estas bela, la fokfelo estas bela, la knabino estas bela, Ho, ho! Nu filo mia - estas ja via afero.
Dankon paĉjo
Kaj li kaj ŝi ekbrilis.
Kiel vi nomiĝas?
Dagny ŝi respondis.
Ĉu vi ne havas ŝtonan nomon?

Ne, patro ni ne plu vivas en la ŝton-epoko. Ni uzas metalajn ilojn, kiuj estas multe pli bonaj ol la forĵetindaj ŝtonaĵoj.
Ŝton iris en la kavernon kaj demetis la cervidon de sur siaj ŝultroj.
Estos hodiaŭ edziĝ-festo en la kaverno, li diris.
Jen la cervido, kiu estos festmanĝaĵo. vidu -ankaŭ la forĵetindaj ŝtonaĵoj taŭgas por moritigi la rapidan cervidon, ho, ho, ho! Nun estos festo!
Ŝtonin komencis prepari la cervidon, kaj baldaŭ alloga odoro disvastiĝis en la kaverno.
Ĉu vi estas feliĉa? demandis la maljunulo al sia bofilino.
Jes, patro, mi volas kisi mian novan patron. Kaj ŝi flankenigis la longajn barbharojn de la maljunulo kaj kisis lin, dum la etularo mire ĉirkaŭstaris.
Kio estas tio? demands la maljunulo
Ĉu vi ne scias? Ho, vi vivas en tro malmoderna tempo; vi certe ne scias. Estis kiso - la signo de la amo.
Ĉu vi estas tiom terure modernaj ĉe vi? la maljunulo grumblis.
Do certe ŝajnas al vi vera anakronismo veni ĉi tien al la ŝton-epokuloj!
Paĉjo, kio estas anakronismo? demandis la eta Ŝtonulin, metante la mallongajn brakojn ĉirkaŭ la haran kolon de sia patro.
Ho, etulino mia, estas tro moderna aŭ tro malmoderna afero en tempo, al kiu ĝi ne apartenas. Se mi komencus uzi ilojn de miaj pra-avoj, estus anakronismo. Sed nun temas pri moderniĝo en la kaverno. Troa moderniĝo ankaû estas anakronismo, ekzemple se ni komencus uzi alumetojn anstataŭ niajn fajrigilojn.
La du gejunuloj ekridis.
Ho patro, vi estas mem vera anakronismo! Kiel vi povas paroli pri alumetoj - alumetoj ja ne ankoraŭ ekzistas! memoru, ke ni vivas dudek mil jarojn antaŭ la naskiĝo de Kristo!
Jes, troa moderniĝo certe ne estas bona. Imagu al vi, ke la homoj jam nun havus atombombon!
Prefer, ni ne parolas pri tio. Ni estas sufiĉe feliĉaj.
Troan moderniĝon ni ne volas en la kaverno.

Published at 10:50 ( 1 comment / 121 visits )
This post is public

May 19, 2009

Amletero de kuba esperantistino / hejmtaska ekzerco

Vekhorloĝo sonoras.

Vekhorloĝo sonoras
Vekhorloĝo sonoras

Kioma horo estas?
Mi ne volas veki sed daŭre dormi kaj sonĝi.
Ĉar dum tiu dormo mia fantazio libere flugas.
Mia buŝo vian nomon susuras.
Mia koro batas maltrankvile.
Mi -en la sonĝo- vin bone konas.
Ĉu vi volas koni min ankaŭ tiel bone?
Tie - en la sonĝo- vi estas mia pacienca kaj afabla blua princo.
Neniu estis, estas kaj estos kiel vi.
Vi akceptas miajn malskribitajn retleterojn,
miajn erarojn kaj
vi vira ne volas rompi mian inan koron.
Tial ke morgaŭ ne eksistos plu,
tiam hodiaŭ mi diru:
tutkore mi amas vin
La vekhorloĝo denove sonoras..
Ĉi-foje mi vere vekas kaj nun devas do ellitiĝi.

pliboniĝita de mi, farita de Maria Angela el Kubo

Published at 13:48 ( 0 comments / 132 visits )
This post is public

May 9, 2009

Tial mi ne plu lernas pli fremdajn lingvon

Dum mia mallonga vivo, (preskaŭ 50 jaroj nun) mi alfrontis frue la fakton ke oni necesas scii pli ol la patrinan lingvon.
Tiam en la sesdekaj jaroj en mia baza lernejo komencis estis enmetita la anglan en la lernaj programoj, kaj en la meza lernejo la anglan kaj la francan.
Kiam mi devis komenci kun la franca (en la sepdekaj jaroj), la programo subite estis ŝanĝita. Franca ne estis plu grava nur la angla, kaj estis intensivigita (pli studhoroj kaj ne nur gramatiko sed ankaŭ pronuncado kaj aŭskultado).
Dum la vizito al la universitato, oni povus libere partopreni anglajn kursojn, sed por mi ne estis necesa ĉar mi havis la bonŝancon ke onklo, kiu studis en Usono, oferis al mi kaj al miaj gefratoj privatajn anglajn lecionojn.
Tia kiam mi finiĝis la universitata studo mi bone regis la anglan, kaj kiam unu jaro poste (komence de la okdekaj jaroj) mi vojaĝis al usono por daŭrigi universitatan studon, la angla lingvo estis preskaŭ kiom bona tiom la patrina por mi.
En la usona universitato oni ne studis tiam aliajn lingvojn, kaj studentoj kiuj mi ekkonis el aliaj landoj jam bone parolis la anglan. Mi devas konfesi ke tiam mi sentis min, kiel unu kiu apartenas al ili, al la Usonanoj, ĉar kvankam mi venis el alia lando, multe de la usonanoj venis ankaŭ el aliaj landoj, kaj se ili mem ne, almenaŭ unu iliaj gepatroj aŭ unu iliaj prauloj. Pro tio ili pritaktis min ankaŭ, kiel unu el ili.
Post preskaŭ unu jaro de restado tie. Mi devis returni al mia lando por ŝanĝi kaj plilongigi mian vizon. Sed tiam komencis gravetan konflikton inter Usono kaj mia lando, ke la usona konsulejo neis ĉiujn vizojn.
Tiam mi ne volis plu resti en mia lando, sed elmigri, pro kiu oferto de la registaro daŭrigi mian studon en Germanio por du jaroj estis eme akceptita por mi.
Tiam mi komencis studi novan lingvon (la tria), la germana en germana instrua institucio "Goethe".
Komence mi kreis ke ĝi estis kia facila tial angla, sed mi eraris. Kvankam ĝia pronuncado estis pli facila por lerni, ĝia gramatiko estis pli komplika.
Kiam (meze de la okdekaj jaro) mi alvenis al Germanio, mi daŭrigis la lernado de la lingvo la unua 6 monato en tiu lando. Unu semajno post mia alveno, mi agnoskis ke kiun mi lernis de la germana en 6 monatoj de "Goethe" en mia lando estis atingita post unu semajno de intesa german kurso en la universitato.
Dum mia universitata studo en Germanio, mi intensis lerni aliaj lingvoj, kiel la itala, la franca aŭ la greka, sed mi rapidi notis ke por bone lernis novajn lingvojn, oni devas dediĉi multe da tempo.
En la naudekaj jaro, kiam mia unua infano vizitis franca infantvartejo, mi intencis denove lerni la franca, sed sen sukceso.
Komenco de la dudekunua jarcento, kiam mia dua infano ankaŭ eniris en franca infantvartejo, mi denove intensis lerni tiun lingvon, kaj diligente mi lernis pli ol 2000 vortoj kaj post 6 monatoj mem intensive lernis mi vojaĝis al Francio por viziti konatuloj kaj ekzercadi mia franc-kono. Sed kvakam mia klopodo, mi komprenis kelkaj frazoj, mi povis diri iom en la franca, sed francoj, ne komprenis min, kaj kiam ili komprenis ili rapide respondis, ke mi ne komprenis ilian pronuncadon. Estus fiasko por mi, kaj mi sentis min frustrita.
En oktobro de 2004 kiam mi volis ordigi la kelon de mia loĝejo mi trovis kelkajn informajn materialoj pri artefarita lingvo, nome Esperanto. Kelkaj jaroj antaŭe mi aŭdis pri tiun lingvon, kaj ŝatis ke ĝia gramatiko estis facila kaj por kio multe da vortoj iam similas kun miaj jam lerninta aŭ prove lernanta lingvoj
Tiam mi decidis bone lerni esperanton, kaj por la ebleco jam povi ĝin lerni per interreto, estis pli facile por mi post kelkaj monatoj regi tiun lingvon.
Post esperanto mi ne plu volas lerni novan fremdan lingvon, mi sufiĉas la lingvon kiu mi nun konas, kaj por ekkoni bonajn amikojn de la tuta mondo estas esperanto ideala.
La esperanta komunumo ne nur estas amikeca, sed ni volas pli toleremoj inter ĉiuj ter-homoj.
Aliaj artefaritaj lingvoj povas estis eble pli facila por lerni aŭ pli precica, sed ili -laü mi- havas nek la komunumon nek la 120-jaran sperton kaj nek la homaran filozofion, kiun esperanto havas.

Published at 15:57 ( 2 comments / 178 visits )
This post is public

May 4, 2009

Bona Espero / 4 Kiel okazis puĉo, por kiu vi preskaŭ aŭdiaûis ĝin?

1978 kiam estis decidita organizi la UK*1-on en Brazilio, la brazila esperantistaro fokusigis ĝian atenton sur Bona Espero kaj instigis multajn esperantistojn viziti la institucion. Interalie aperis sinjorino R. ĉarma junulino, kiu skribis mane en nia gastlibro vortojn kiel:
Mi ege dankas estis en Bona Espero multe lerninte: amon amikecon.

1979 ni veturis kun ŝi al UK en Stokolmo, sekve ŝi eniris la LKK*3-on en Braziljo kaj sukcese prizorgis junularajn aranĝojn.
Ŝi iĝis kvazaŭ nia filino.
Post la kongreso ŝi veturis al la Centra Oficejo de UEA*2 en Roterdamo por volontuli.

1982 ŝi anoncis per letero ŝian planon alveni denove al Bona Espero.

1983 en la komenco, ŝi venis akompanita de la tiama direktoro de UEA - kune kaj separite samtempe. Ŝia antaŭa informo pri enamiĝo kaj geedziĝo kun tiu homo estis nur ŝiaj proprajn fantaziaĵojn.
Ŝi subite komencis kritiki ĉion, nenio plaĉis al ŝi, kaj postulis radikalajn ŝanĝojn. Ŝi ne estis la sama junulino, kiu frue dum tri jaroj kun paŭzon ĉe ni loĝis kaj tiam esprimis sian amon al tiu ĉi loko.
Oni povis trakti ŝian kondukon kiel ŝian personan problemon sed en Junio ŝia problemo igis nia kiam ŝi faris rivelon en la grupo.
Ŝi presentis proponon de revolucia reformo de Bona Espero.
La reformo konsistus baze el du postuloj:
1 likvido de la lernejo.
2 transformo de Bona Espero en "nur" Esperanto-Centro, kun instruado al infanoj sed nur se ili ne loĝu ĉi tie.

..
Sekve ŝi proponis principan ŝanĝon de la statutoj koncerne la celojn, nome:
minimumigi edukadon de infanoj kaj doni absolutan prioritaton al Esperanto.
Plue sekvas longa listo de bonaj deziroj, kiel normala Esperanto-Klubo en la tuta mondo:
establo de kulturcentro ktp.
Por tio, ŝi volis kiel puĉa ĝeneralo ŝangi la estraron de Bona Espero.

Puĉo ne povas fari unu homo. Ŝi sukcesis tiri en la komploton kunloĝantojn, inklusive la pensiulo, kreinto de Bona Espero kaj tiama generala direktoro de la institucio.
Mi, mia edzo Giuseppe kaj aliaj malpli kristaliĝis en la kontraŭa frakcio.
Sinjorino R. konvinkis al pensiulo kunvoki Ğenerala Asembleo de Bona Espero en la sama monato. Kutime tiu Asembleo estas kunvokita nur ĉiun tri jaron por elekti estraron, kaj eksterordinaraj kunvenoj okazas pro gravaj kialoj kaj laŭ la procedurojn devu esti informita ĉiu membroj de la estraro por partopreni, ankaŭ la direktoroj loĝantaj ekstere de Bona Espero. Sed ili ne atentis nian averton kaj aranĝis kunvenon.
Ĉefa temo estis la propono de sinjorino R. Ĝi provokis akran disputon kaj rezultigis voĉdonadon. La malplimulte esti el nia flanko, la aliaj voĉdonis por la likvido de la lernejo.
Sekve ili surprize senmaskigis kiel puĉintoj kiam ili proponis anstataŭigi la direktorojn, kiu ne loĝis en Bona Espero por iliaj amikoj kaj tiamaniere akiri la plimulton da voĉoj en la estraro.
La kunvenon oni daŭrigis la sekvan tagon.
Dumnokte ni pristudis la statuton kaj konstatis, ke la puĉintoj tordis vipon*4 kontraü si mem. Kun la statuto enmane ni faris deklaron ke ĉiuj ĝisnuna decidoj de la eksterordinara kunveno estas ne validaj, ĉar:
1 la kunveno mem ne estis laŭstatute kunvokita
2 kelkaj iliaj voĉdonintoj ne havas kvalitojn de bonesperanoj, tial ili ne rajtis voĉdoni. Ili estas gastoj aŭ salajritaj instruistoj.


Oni povas klarigi la sinteno de la pensiulo, kiu draste kontraŭstaris la idealoj, kiuj li mem deklaris, pri grandaj domoj plenaj de infanoj. Fakte, por la maljunulo tiam jam la infanoj nervozigis lin kaj tute ne kapablis trovi komunan lingvon kun ili.

Alarmitaj la strangaj okazitaĵoj, venis al Bona Espero la mankantaj estraranoj kiu ne loĝis ĉi tie kaj ili presvadis la pensiulo por ke li ne detruu la verkon de sia vivo. Li ekploris pardonpetis kaj revenis al nia flanko.
Nova oficiala kunveno de la estraro kun ĉiuj leĝaj membroj okazis komence de Julio kaj ekzakte difinis la formalan statuson de ĉiuj bonesperanoj, kiu por la fakto mem ankoraŭfoje
malvalidigis la decidoj de la puĉa asembleo.
Sed la puĉintoj jam certaj pri sia venko, antaŭ la lasta kunsido sendis la gelernantojn al siaj familioj kun la informo, ke ili ne plu revenu.
Tiamaniere aŭtomate femiĝis la lernejo kaj ŝajnis ke tio estis fino de nia agado en Bona Espero, okupaciita de samideanoj, malamikoj de infanoj. Ni ambaŭ forveturis, por partopreni la UK en Budapesto kaj viziti niajn familiojn en Eŭropo. En Bona Espero restis la samideanoj kiu ŝajne venkis la militon kontraŭ la infanoj, ili povis senĝene ĝui la feliĉan vivon kaj diskuti pri la fina venko de Esperanto.
Ni forestis pli ol du monatoj kaj revenis fine de septembro kun la intenco
preni niajn aĵojn kaj adiaŭi Bonan Esperon.
Sed ni ne faris tion ĉar ni trovis Bonan Esperon malplena kaj fakte mortinta. Mankis la infanoj, forestis la puĉintoj, restis nur unusola sentinelo de tiu subita tombejo, La pensiulo. Li rakontis ke la samideanoj direktis siajn potencialojn de malamo unu kontraü la alia. Neniu volis servi, labori, kuiri. Plantoj mortis. Ili kverelis inter si, minacis unu la alian kaj finfine kolere disveturis.
Bona Espero farigis ilia perdita paradizo.
Tamen la plej grava kaŭzo de la foriro estis banala:
Ne plu fluis akvo, ĉar difektiĝis la pumpilo kaj neniu scipovis ripari ĝin.
Ni tuj revokis la infanoj, denove mi povis kuiri, ĉar Giussepe riparis la akva pumpilon.
Kaj Bona Espero reviviĝis.

1* Universala Kongreso de Esperanto
2* Universal Esperanta Asocio
3*
Loka Kongresa Komitato
4* vipo=
Batilo konsistanta el ŝnuro aŭ rimeno alligita al ligna tenilo (el www.reta-vortaro.de)


Skribita artkolo resumita en miaj propraj vortoj de la libro Bona Espero idealo kaj realo de Roman Dobrzynski

Published at 18:57 ( 0 comments / 136 visits )
This post is public

May 2nd, 2009

Bona Espero / 3 Kiu fondis kaj kiel naskis ĝin?

1957 venis esperanta grupo el Recife en urbo proksimume 170 kilometroj de la aktuala loko de Bona Espero. Tie ili aĉetis ĵipo*1 kaj veturis serĉante loko eble en alta regiono por fundi tie esperanta komunumo.
Post kvar monatoj de vojaĝo tra malfacile traveturebla regiono, le ekspedicio haltis en la vilaĝo Veadeiros*2. La halto okazis ĉefe por la atingo de la deziranta alteco kaj pro elĉerpiĝo de iliaj financaj rimedoj.
La estro de la grupo estis sub 60-jara pensiulo, eksa bankoficisto, amatura violinisto kaj fervora adepto de la lingvuo internacia esperanto. Li havis idealon:
eduki infanojn sen familia protekto, instrui ilin pri etiko, solidareco kaj frateco kaj vivi en komunumo de homoj kun samaj idealoj.
Pri lia idealo li persvadis en la esperanta asocio de Recife:
- 30-jara viro kaj
- tri virinoj.
+ unua preskaŭ 40 jara kaj
+ du aliaj sub 30-jaraj.
kiel liaj apostoloj.
La maljuna virino venis de riĉa familio kaj entusiame apoĝis finance la ekspedicion.
La naskiĝo surpapera de Bona Espero estis en Julio 1957 kiam ili en Recife deklaris unuvoĉe la fondon de instiutcio laŭ la principioj de la pensiulo.
En oktobro de la sama jaro komencis la ekspedicio kun la serĉado de la loko kaj en Februaro 1958 la ĵipo atingis la vilaĝon Veadeiros.
En ĝi estis tiam 10 domoj kaj unu primitiva konstruita preĝejo. Ili ekloĝi en unu de la domoj.
Kelkaj tagoj poste alvenis al la vilaĝo rajdisto kun alarma infomo. Tridek kilometroj for, en la
Valo de la Luno akuŝanta virino suferas komplikaĵon, kiu endarĝerigas ŝian vivon. Oni petis al la pionieroj transportis per ilia ĵipo la gravedan virinon al la akuŝistino de Veadeiros.
La ĵipo tiam estis la unusola veturilo en la radiuso de dekoj da kilometroj.
La pensiulo kaj unu de la 20-jara junulinoj ekveturis. Kiam ili estis trapasante la valon ĉe la piedo de majesta monto. La junulino subite anoncis:
La loko de nia komnumo estas ĉi tie
La pensiulo haltis la ĵipon momente. Li ĉirkaŭrigardis kaj ravite kriis:
Jes, la loko estas ĉi tie.
La grava junulino estis feliĉe transportita al vilaĝo, ŝi naskis bebon, kiu povus roli kiel simbolo en la naskijo de Bona Espero, ĉar en la saman tagon estis trovita
la lokon.

*1 Ĵipo (Jeep [ʤi:p]) estas malgranda terena aŭtomobilo (origine milita), destinita por veturi sur plej malebenaj grundoj.
*2 hodiaŭ Alta Paraiso

Skribita artkolo resumita en miaj propraj vortoj de la libro Bona Espero idealo kaj realo de Roman Dobrzynski

Published at 13:20 ( 0 comments / 226 visits )
This post is public

April 28, 2009

Bona Espero / 2 Kiel difini la motivon de via decido translokiĝi tie? Ursula kaj Giseppe, ĉu altruismo aŭ egoismo?

Ursula: Mi pensas, ke en ĉiu homo intermiksiĝas ambaŭ sintenoj, ili ne devas esti kontraŭstaraj aŭ ekskludi unu la alian. same estis en nia kazo. Kiel infano mi transvivis teruran militon, suferis mizeron, malsaton, sed la sorto rekompencis min per feliĉa familio kaj bonstata vivo. Tamen ... io mankis, iu nevortumebla revo. Nia bonstato estis bela mozaiko, sed ne kompleta. La vivo sendas signalojn, ne ĉiam oni scipovas ilin legi. la turisma vizito al Bona Espero estis signalo, en kiu samtempe alternis altruismo (malegoismo) kaj egoismo (mem amo). Ni ambaŭ same perceptis ĝin. Ĉi tie ni trovis lokon, en kiu ni povis prizorgi infanojn, sed ankaŭ mem realiĝi, konstrui peceton de nova mondo. ĝuante puran kaj belan naturon. Tio ŝajnis multe pli atrakcia (elloga) ol la plua funkciado en la rolo de numero, programita por ĉiam pli kaj pli konsumi.
Giseppe: Mi trovis bona Esperon kiel esperantistan entreprenon kun granda potencialo, sed malbone administratan. Tiu konstato malfermis perspektivo de utila, sed samtempe libera agado...Via volo, via respondeco. Oni rajtas senti sin demiurgo (universa kreinto; el la greka filozofia). La vivkondiĉoj estas krudaj. Mi tion konscias kaj propavole ilin elektas. Ni ne estas ekzilitoj aŭ viktimoj de niaj profesioj...Ĉu ni iris por la tuta vivo aŭ por unu jaro, pri tio ni ne pensis, sed ni lasis al ni la liberecon ankaŭ en tio. La ebleco harmoniigi altruismon kaj egoismon prezentiĝis ankaŭ en tio, ke idealisme helpante infanojn, ni povis havi la ĝuon administri..paradizon.

Skribita artkolo resumita en miaj propraj vortoj de la libro Bona Espero idealo kaj realo de Roman Dobrzynski

Published at 16:51 ( 0 comments / 117 visits )
This post is public

April 26, 2009

Bona Espero idealo kaj realo / 1 Antaŭparolo de la libro de Roman Dobrzynski

En 1984 la Pola televido sendis min al Brazilo, por fari dokumentajn filmojn pri tiu landego. Mi vizitis interalie la ĉefurbon Braziljo, de kiu estis relative proksime al la esperantitista institucio Bona Espero. Ĝi montriĝis tiel interesa, ke el la tritaga vizito rezultis tute ne planitan filmon..
Decembre 2006 mi venis en alia rolo, tiu de volontulo, por resti kvin monatojn kaj post unu jaro mi revenis por pluaj tri monatoj. Ambaŭkaze anstataŭ pioĉo.. mi ricevis komputilon, por verki libron pri Bona Espero okaze de ĝia ora jubileo...Rezulte la titolo: Bona Espero..kompletigita per la subtitolo: Idealo kaj Realo.
Mi aplikis.. (la metodon de intervja formo), kiu ofertas al verkisto multajn avantaĝojn. Ĝi baziĝas

Bona Espero idealo kaj realo
Bona Espero idealo kaj realo
sur konversacioj kun Ursula kaj Giuseppe Grattapaglia, kiuj sen paŭze volontulas en Bona Espero dum dutriona tempo de ĝia kvindekjara ekzisto...Mi (ankaŭ) ne preterpasi okazojn, por konsulti personojn, kiuj scias kion ajn pri Bona Espero. Krome mi legis stokon da artikoloj kaj atente studis dokumentojn en la arkivo de Bona Espero.
Fakte la libro ne prezentas laŭvortajn interparololojn, sed estas verkita surbaze de ili. Estas la aŭtoro, kiu respondecas pri la teksto, ĉar li decidis prezenti aŭ ne prezenti difinitajn faktojn kaj opiniojn...Min mem fascinis Bona Espero kiel unika fenomeno, en kies centro troviĝas Esperanto, tamen ne kiel celo, sed rimedo por socie utila laboro..
Konforme al (Brazila leĝo) nomojn estas ŝanĝita ĉiujn de la infanoj kaj vivantaj aktuale en Bona Espero kaj ankaŭ tiujn de ĝiaj plenkreskaj ekslernantoj..
Dum sume ok monatoj mi havis okazon ekkoni la institucion de interne kaj malkovri ĝiajn diversajn facojn. Jen Bona Espero kiel aŭtentika socia fenomeno!. Jen kiel "peco de Esperantujo"! Aparte interesa, kiam en la ĉeesto de volontuloj ĝi transformiĝas en lokon, kie la vivo fluas laŭ sia ĉitaga rutino kaj kie la teoriumado pri finvenkismo aŭ raŭmismo perdas sian sencon. Fascinis min observi kiel Esperanto nature funkcias kiel ponto inter homoj kaj iliaj kulturoj.. La gastigantoj daŭre okupitaj de ĉiutagaĵoj, pacience respondis miajn sennombrajn, ofte tedajn demandojn kaj toleris eĉ miajn kapricojn.
Fino kronas la verkon. Kaj samtempre finiĝas la rolo de verkiso, li nur devas ankoraŭ trapasi ekzamenon antaŭ okuloj de legantoj. Mi forte kreas, ke mia volontula laboro portos fruktojn al Bona Espero, tiu trezoro de la Esperanto-Movado.

Skribita artkolo resumita en miaj propraj vortoj de la libro Bona Espero idealo kaj realo de Roman Dobrzynski

Mi konsideras, ke estu leginda libro.
Mendu sub:
katalogo.uea.org/katalogo.php?inf=8069
La aŭtoro mem dum prezentado de la libro en la Hamburga Esperanta Klubo informis ke la libroprezo estos direkte ĝirita al Bona Espero kiel donaco al tiu bona institucio.

Published at 20:05 ( 2 comments / 149 visits )
This post is public


← previous 1 2 3 4 5 next →

( 82 posts )

rss Latest posts - Subscribe to the latest posts of arbaro

 

Català | Čeština nové | 中文 | Deutsch | English | Español | Esperanto | Ελληνικά | Français | Galego | Italiano | Nederlands | Português | More...