Foto - Veja.abril.com.br Laŭ studo la civilizacio-kolapso havis multajn etapojn.Detempe de 1.300 jaroj, la majaa imperio komencis kolapsi. Tri jarcentojn poste, venis la finon. Tio lasis nur grandegaj piramidoj kaj temploj, kiuj atestas lian ekziston.

La civilizacio-dekadenco estas unu el la grandaj misteroj de arkeologio. La plej disvastigita teorioj sugestas, ke la klimata ŝanĝo, kiu kaŭzis ruiniga sekecoj estis respondecaj por la malapero de la civilizacio.

Nun, nova studo eldonita en la revuon PNAS (Agmaniero de Nacia Sciencoj-Akademio), diras, ke ne nur la sekeco kiu okazis ĉefan detruon. Homoj difektiĝis ekosistemon, kiel senarbarigon, kaj la dekadencon de komercaj itineroj ankaŭ decidis la kolapso.

"Ĉi tiu media streso estis kompletigita per komerco-ŝanĝo de la tuta duoninsulo, kio reduktis la ekonomion kaj la potencon de la reganta elito subteni la infrastrukturon de la vivrimedoj," diris "B. L. Turner Turner", elportebla scienculo ĉe Arizono-Universitato, en Usono kaj aŭtoro de studo kune kun "Jeremy A. Sabloff", prezidanto de Sankta Fido Instituto, centro kiu studas la rilatojn inter homo kaj naturo. . .

Laŭ "Turner", tiu dekadenco pli la decido forlasi la malaltajn imperio-terojn, anstataŭ subteni la inversio, akcelis la kolapson.

La aŭtoroj diras, ke tiu teorio rekonas la rolon de klimataj ŝanĝiĝoj kaj tiuj kaŭzitaj per homo, sed ankaŭ rekonas la rolon de la komerco kaj la decidoj faritaj de la majaoj.

Laŭ studo la civilizacio-kolapso ne estis "monoago" sed havis multajn fazojn kiuj variis. Por klarigi tiun ĉi variaĵon ni bezonas pensi pri kompleksa sistemo-vidado, diras la artikolo.

Sciencistoj diras, ke la majaa kazo estas allogo por uzo de paleohistoriaj analogioj por kompreni la nunan mediajn ŝanĝojn.

Ekscii pli:
Majaa imperio, lokita kie estas hodiaŭ Gvatemalo, Honduraso, kaj Meksikio, apogis je 6a jarcento post Kristo. Ĝia loĝantaro konstruis templojn, piramidojn, kaj grandajn urbojn. Ĉirkaŭ jaro 900 post Kristo, la imperio disfalis post alfronti periodon de dekadenco, kiu daŭris dum preskaŭ du jarcento. Loĝantaro forlasis urbojn, kaj vastajn areojn. Arkeologistoj spekulas, ke civilizo-malpliigo estis kaŭzita per sekeco, senarbarigo, militoj, malsanoj, komerco-kolapso aŭ sumo de ĉiuj tiuj faktoroj. (Fonto: NASA)

Fonto: Veja.abril.com.br
veja.abril.com.br/noticia/ciencia/pesquisadores-afirmam-destruicao-da-civilizacao-maia-foi-soma-de-mudancas-climaticas-desmatamento-e-colapso-do-comercio