This form is secure
Send a message
Search for members
This post is public
La verbo ”esti” en multaj lingvoj havas plurajn diversajn rolojn:
- ĝi povas signifi ”konformiĝon al”:
”Tero estas astro.” – rimarko: kvankam la tradiciaj gramatikoj fanfaronas pri libera vortordo, tamen evidentiiĝas en ĉi tiu modelfrazo, ke tio ne povas esti ĝenerale sekvebla gvidlinio por E-o.
Oni ja ne povas diri, ke ”Astro estas Tero.”
-ĝi povas prezenti staton:
”Estas tempo ekiri.”
- ĝi povas verbigi adjektivojn. Sed ne ĉiam!
”Floroj estas belaj.” == ”Floroj belas.”
Sed:
”Trajno estas rapida.” =/= ”Trajno rapidas.” – eĉ rapida trajno povas rapidi, se ĝi momente veturas pli rapide, ol kutime. Do, rapidi ne signifas esti rapida, sed klopodi esti eĉ pli rapida.
Por pli bone kompreni tion: promenanta homo ne rapidas, tamen iras pli rapide, ol limako. Do, homo estas pli rapida estaĵo, ol limako. Sed kaj homo, kaj limako se necese, povas iom rapidi.
Sekve, la verbigita adjektivo ne ĉiam estas koresponda al la verbo ”esti” kaj adjektivo.
- ĝi povas anstataŭi aliajn verbojn. Mi tamen malkonsilas onin uzi ĝin por tiaj celoj, ĉar el tia frazo tute ne reliefiĝas, ĉu oni deziras emfazi ekziston aŭ aspekton:
”Sur tablo estas vazo.” – ĉi-kaze ĝi anstataŭas unu el la verboj ”troviĝas”, ”ekzistas”, ”staras”, ktp.
”Sur tiu monto estas kabano.” – ĉi-kaze ĝi anstataŭas unu el la verboj: ”situas”, ”troviĝas”, ”ekzistas”, ”staras”, ktp.
Welcome to ipernity!
Lluís says:
Nun mi simple konsilas al vi: vi ne uzu tiun verbon.
Laszlo Istvan TOTH says:
Laszlo Istvan TOTH edited this comment 19 months ago.
NAVAVAR ՆԱՒԱՎԱՐ says:
Vladimír Türk*pro says:
Plue: mi ne komprenas, kiamaniere povus okazi miskompreno en tiel simpla frazo, ke sur la tablo estas vazo. Mi simple akceptas fakton, ke la vazo ne staras sur la planko.
Laszlo Istvan TOTH says:
Rapidi signifas *klopodi* veturi/alveni celloken pli frue, ol kutime.
Satelito "flugas" ege rapide ĉirkaŭ Tero, sed ne tial, ĉar ĝi volas orbiti pli rapide, sed tial, por ke ĝi ne falu Teren.
Vladimír Türk*pro says:
Vladimír Türk* edited this comment 15 months ago.
Laszlo Istvan TOTH says:
Adjektivoj precizigas substantivon, pronomon, nomon:
"Gepardo estas rapida."
Adverboj priskribas verbojn:
"Gepardo kuras rapide."
Verboj indikas agon, staton.
Rapidi estas verbo deveninta el la adjektivo rapida, kaj indikas specialan agon: agi pli rapide, ol kutime:
"Gepardo rapidas." - do gepardo ne simple iras aŭ kuras aŭ kuregas, sed *rapidas*. Se ĝi kuregus, tiukaze ĝi eble alvenus pri rapide al viktimo, ol se ĝi nur rapidus dum irado.
Blazio VAHA (n.s. WACHA, Balázs) says:
”Sur tablo estas vazo.” – ĉi-kaze ĝi anstataŭas unu el la verboj ”troviĝas”, ”ekzistas”, ”staras”, ktp.
”Sur tiu monto estas kabano.” – ĉi-kaze ĝi anstataŭas unu el la
verboj: ”situas”, ”troviĝas”, ”ekzistas”, ”staras”, ktp.
Mi konsentas. Eble oni povus aldoni al la serio *kuŝi*, kiun hungaroj "preterinstruas":
Sue la tablo staras florvazo,
Sur la seĝo kuŝas la kajero de Stefano.
Ne nur intransitivaj verboj priskribas situon:
La tablon kovras bunta tablotuko, la vojeton garnas floroj.
Laszlo Istvan TOTH says:
"Vazo staras sur tablo."
"Libro kuŝas sur tablo."
Kaj nun mi starigas ruzan demandon:
Ĉu kubo staras au kuŝas sur tablo? :-)
Vladimír Türk*pro says:
Laszlo Istvan TOTH says:
Vazo povas kaj kuŝi, kaj stari sur tablo.